Интернет библиотека Жанызак@басма
Самое дешевое издание книги за счет автора! 
Ватсап +996777329784 | емейл: janyzak@mail.ru

Библия на кыргызском языке

Мусанын экинчи китеби МИСИРДЕН ЧЫГУУ

1-БӨЛҮМ

Мисирликтердин ысрайылдыктарга таш боордук менен мамиле кылышы

1 Жакып менен бирге өз-өз ТЇй-бТЇлөсТЇ менен Мисирге келген Ысрайыл уулдары булар:

2 Рубейин, Шымон, Леби, ЖТЇйТЇт,

3 Исахар, Забулун, Бенжемин,

4 Дан, Напталы, Гат жана Ашыр.

5 Жакыптын тукуму жетимиш адам эле, Жусуп Мисирде болчу.

6 Кийин Жусуп да, анын бир туугандары да, ошол муундун адамдары да көз жумушту.

7 Бирок Ысрайыл уулдары укумдап-тукумдап көбөйТЇп, кТЇч алып, Мисир жерине толушту.

8 Мисирде Жусупту билбеген жаңы падыша такка отурду.

9 Ал өз элине мындай деди: «Ысрайыл эли бизден алда канча көп жана кТЇчтТЇТЇ болуп кетти.

10 КөбөйТЇп кетпеши ТЇчТЇн, аларды алдайлы, антпесек согуш болсо, алар душмандарыбызга кошулуп, бизге каршы чыгып, жерибизден чыгып кетишет».

11 Ошентип, фараон оор жумушка салып эзиш ТЇчТЇн, алардын ТЇстТЇнөн башчыларды койду. Азык-тТЇлТЇк сактоо ТЇчТЇн, алар фараонго Питом жана Раамсес деген шаарларды курушту.

12 Аларды канчалык эзген сайын, алар ошончолук көбөйТЇштТЇ. Алар канчалык көбөйгөн сайын, мисирликтер алардан ошончолук кооптоно башташты.

13 Ошондуктан мисирликтер Ысрайыл уулдарын ырайымсыздык менен зордоп жумушка салышты.

14 Аларды ылай менен кышка салып, ар кандай талаа жумуштарына ырайымсыздык менен зордоп иштетип, алардын жашоосун азаптуу кылып жиберишти.

15 Мисир падышасы Шипра жана Пуя деген аначы эврей кемпирлерге мындай деп буйрук кылды:

16 «Силер эврей аялдарды төрөтТЇп жатканда, карагыла. Эгерде эркек төрөлсө, аны өлтТЇрТЇп салгыла. Эгерде кыз төрөлсө, жашай берсин».

17 Бирок аначы кемпирлер Кудайдан коркушчу. Ошондуктан Мисир падышасынын айтканын кылбай, балдарды тирТЇТЇ калтырып жатышты.

18 Мисир падышасы аначы кемпирлерди чакырып алып: «Эмне ТЇчТЇн мындай кылып жатасыңар, эмнеге балдарды тирТЇТЇ калтырып жатасыңар?» – деп сурады.

19 Аначы кемпирлер фараонго: «Эврей аялдар мисирлик аялдардай эмес экен. Алардын ден соолугу чың экен, ошондуктан алар аначы кемпирлер келгиче эле төрөп коюп жатышат», – деп жооп беришти.

20 Бул ТЇчТЇн Кудай аначы кемпирлерге жакшылык кылды. Эл болсо көбөйгөндөн көбөйТЇп, абдан кТЇч алды.

21 Аначы кемпирлер Кудайдан корккондуктан, Кудай алардын ТЇй-бТЇлөсТЇнө батасын берди.

22 Ошондо фараон өз элине мындай деп буйрук берди: «Эврейлердин жаңы төрөлгөн эркек балдарын дарыяга ыргыткыла. Ал эми кыздарын тирТЇТЇ калтыргыла».

2-БӨЛҮМ

Мусанын төрөлТЇшТЇ

1 Леби уруусунан бир адам ошол эле уруудан аял алды.

2 Аялынын боюна бТЇтТЇп, эркек бала төрөдТЇ. Баласынын абдан жакшынакай экенин көрТЇп, ал аны ТЇч ай жашырып жТЇрдТЇ.

3 Бирок ал андан ары жашыра албай калгандыктан, камыштан жасалган кол себет алып, аны илээшме ылай жана чайыр менен каптады да, баланы себетке салып, дарыянын жээгиндеги камыштын арасына коюп койду.

4 Эмне болор экен деп, баланын эжеси алыстан карап турду.

5 Ошол убакта фараондун кызы сууга тТЇшкөнТЇ дарыяга келди. Анын нөкөр кыздары дарыя жээктеп жТЇрТЇшкөн эле. Фараондун кызы камыштын арасындагы себетти көрТЇп, аны алып келТЇТЇгө кТЇңТЇн жиберди.

6 Ал себетти ачып, баланы көрТЇп: «Бул эврей балдарынан экен», – деди. Бала ыйлап жаткандыктан, ага боору ооруду.

7 Баланын эжеси фараондун кызына: «Мен барып, эврей аялдарынан баланы эмизип багып бере турган аялды чакырып келейинби?» – деди.

8 Фараондун кызы ага: «Барып кел», – деди. Кыз барып, баланын энесин чакырып келди.

9 Фараондун кызы ага: «Бул баланы алып, мага багып бер. Акысын төлөп берем», – деди. Аял баланы алып, бага баштады.

10 Бала чоңойгондо, аял аны фараондун кызына алып келди. Ал аны бала кылып алды. «Мен аны суудан чыгарып алгам», – деп, баланын атын Муса койду.

Мусанын Мидиан жерине качып кетиши

11 Арадан көп убакыт өтТЇп, Муса чоңоюп эр жеткенден кийин, өз бир туугандарына (Ысрайыл уулдарына) барып, алардын жумушу оор экенин көрдТЇ. Бир эврей бир тууганын мисирлик бир адам сабап жатканын көрТЇп калды.

12 Эки жагын карап, эч ким жок экенин байкады да, мисирликти өлтТЇрТЇп, кум менен көөмп салды.

13 Эртеси кТЇнТЇ эки эврейдин чатакташып жатканын көрТЇп, кордоп жатканына: «Эмне ТЇчТЇн бир тууганыңды уруп жатасың?» – деди.

14 Ал болсо: «Ким сени бизге башкаруучу же соттоочу кылып койду? Мисирликти өлтТЇргөндөй, мени да өлтТЇргТЇң келип турабы?» – деди. Ошондо Муса: «Чын эле, бул жөнТЇндө билип калышкан турбайбы», – деп, коркуп кетти.

15 Фараон бул жөнТЇндө укканда, Мусаны өлтТЇргТЇсТЇ келди. Бирок Муса фараондон Мидиан жерине качып барып, кудуктун жанына отурду.

16 Мидиандык буткана кызматчысынын жети кызы бар эле. Алар атасынын койлорун сугарыш ТЇчТЇн, кудукка келип, суу сузуп алып, аштоолорго суу толтуруп жатышкан.

17 Аңгыча койчулар келип, аларды кууп жиберишти. Ошондо Муса тура калып, кыздарды коргоп, койлорун сугарып берди.

18 Кыздары атасы Ребуелге келишкенде, атасы алардан: «БТЇгТЇн эмне эрте келдиңер?» – деп сурады.

19 Алар ага: «Мисирлик бир киши бизди койчулардан коргоп калды. АтТЇгТЇл, кудуктан суу сузуп, койлорубузду сугарып берди», – дешти.

20 Ошондо ал кыздарына: «Ал кайда? Эмне ТЇчТЇн аны таштап келдиңер? Барып, чакырып келгиле, тамак ичсин», – деди.

21 Мусага ал кишинин ТЇйТЇндө жашоо жагып калды. Ал киши Мусага Сипор деген кызын берди.

22 Сипор уул төрөдТЇ. «Мен бөтөн жерде келгин болуп калдым», – деп, Муса ага Гейиршом деген ат койду.

23 Арадан көп убакыт өткөндөн кийин, Мисир падышасы өлдТЇ. Ысрайыл уулдары оор жумуштан кыйналып, боздоп ыйлап жатышты, алардын боздогон ТЇнТЇ Кудайга жетти.

24 Кудай алардын ыйын угуп, ӨзТЇнТЇн Ыбрайым, Ыскак жана Жакып менен тТЇзгөн келишимин эстеди.

25 Кудай Ысрайыл уулдарын көрТЇп, аларга назарын салды.

3-БӨЛҮМ

Мусанын чакырылышы

1 Муса мидиандык буткана кызматчысы, кайнатасы Итронун койлорун кайтарып жТЇрдТЇ. Бир кТЇнТЇ ал койлорду алыс жактагы чөлгө айдап барып, Кудайдын тоосу Хорепке келди.

2 Ошондо ага кТЇйТЇп жаткан тикенектТЇТЇ бадалдын арасынан, оттун жалынынан Теңирдин периштеси көрТЇндТЇ. Муса тикенектТЇТЇ бадалдын жалындап кТЇйТЇп жатканын, бирок кТЇйТЇп кетпегенин көрдТЇ.

3 «Эмне ТЇчТЇн бадал кТЇйТЇп кетпейт? Барып, бул укмуштуу кубулушту көрТЇп келейинчи», – деди ал.

4 Теңир анын көргөнТЇ келе жатканын көрТЇп, бадал ичинен аны: «Муса! Муса!» – деп чакырды. Ал: «Мына мен!» – деп жооп берди.

5 Кудай ага: «Бул жерге жакындаба. Бут кийимиңди чеч, анткени сен турган жер – ыйык жер.

6 Мен сенин ата-бабаңдын Кудайымын, Ыбрайымдын, Ыскактын, Жакыптын Кудайымын», – деди. Муса бетин жаап алды, анткени Кудайды карагандан коркту.

7 Теңир мындай деди: «Мен Өз элимдин Мисирде тарткан азабын көрдТЇм, башкаруучулардан кордук көрТЇп, боздогон ТЇнТЇн уктум. Мен анын кайгысын билем.

8 Мен аны мисирликтердин колунан куткаруу ТЇчТЇн, бул жерден алып чыгып, сТЇт менен бал аккан жакшы, кенен жерге, канаандыктардын, хеттиктердин, аморлуктардын, периздиктердин, хибиликтердин жана жебустуктардын жерине алып баруу ТЇчТЇн келдим.

9 Ысрайыл уулдарынын боздогон ТЇнТЇ Мага жетти, аларды мисирликтер кантип эзип жатканын көрТЇп турам.

10 Ошондуктан баргын, Мен сени фараонго жиберем. Мисирден Менин элимди, Ысрайыл уулдарын, алып чык».

11 Муса Кудайга: «Фараонго барып, Мисирден Ысрайыл уулдарын алып чыккыдай, мен киммин?» – деди.

12 Ошондо Кудай ага: «Мен сени менен болом, сени Мен жибергендигимдин белгиси мындай: сен элди Мисирден алып чыккандан кийин, ушул тоонун ТЇстТЇндө Кудайга ийбадат кыласыңар», – деди.

13 Муса Кудайга: «Мен азыр Ысрайыл уулдарына барып: “Силердин ата-бабаңардын Кудайы мени силерге жиберди”, – десем, алар менден: “Анын аты ким?” – деп сурашса, эмне деп жооп беришим керек?» – деди.

14 Кудай Мусага: «Мен Бар Болуп Туруучумун (Жахабамын). Ысрайыл уулдарына: Мени силерге Бар Болуп Туруучу ӨзТЇ жиберди деп айт», – деди.

15 Кудай Мусага дагы мындай деди: «Ысрайыл уулдарына мындай деп айт: “Теңир, силердин ата-бабаңардын Кудайы – Ыбрайымдын, Ыскактын, Жакыптын Кудайы мени силерге жиберди”. Бул Менин кылымдан кылымга, укумдан-тукумга белгилТЇТЇ болгон ысымым.

16 Барып, Ысрайыл аксакалдарын чогултуп, аларга мындай деп айт: “Теңир, силердин ата-бабаңардын Кудайы – Ыбрайымдын, Ыскактын, Жакыптын Кудайы мага келип, мындай деди: «Мен силерге келип, Мисирде силерди эмне кылып жатышканын көрдТЇм.

17 Мен силерди мисирликтердин эзТЇТЇсТЇнөн куткарып, канаандыктардын, хеттиктердин, аморлуктардын, периздиктердин, хибиликтердин жана жебустуктардын жерине, сТЇт менен бал аккан жерге алып барам»”.

18 Ошондо алар сени угушат. Сен болсо Ысрайыл аксакалдары менен бирге Мисир падышасына барып, ага мындай деп айтасың: “Теңир, эврейлердин Кудайы, бизди чакырып жатат, ошондуктан бизди чөлгө, ТЇч кТЇндТЇк жолго коё бер, Кудай-Теңирибизге курмандык чалалы”.

19 Мисир падышасын зор кТЇч менен мажбурлабаса, силерге уруксат бербестигин билем.

20 Мен ӨзТЇмдТЇн кТЇчТЇмдТЇ колдонуп, Мисирди кереметтерим менен кыйратам. Ал силерди ошондон кийин гана коё берет.

21 Мен бул элге мисирликтердин көз алдында ырайым кылам. Силер кетип бара жатканда, куру кол кетпейсиңер.

22 Ар бир эврей аял мисирлик коңшусунан жана ТЇйТЇндө жашаган мисирлик аялдардан алтын-кТЇмТЇш буюмдарын, кийимдерин сурап алат. Аларды уул-кыздарыңарга кийгизесиңер, ошентип, мисирликтерди тоноп аласыңар».

4-БӨЛҮМ

Кудайдын Мусага керемет көрсөтТЇТЇ жөндөмдТЇТЇлТЇгТЇн бериши

1 Муса мындай деп жооп берди: «Эгерде алар мага ишенбей, менин ТЇнТЇмдТЇ укпай: “Теңир сага келген жок”, – дешсечи?»

2 Теңир андан: «Колуңдагы эмне?» – деп сурады. Ал: «Таяк», – деп жооп берди.

3 Теңир ага: «Аны жерге ташта», – деди. Ал аны жерге таштаганда, таяк жыланга айланды. Муса андан качты.

4 Теңир Мусага: «Колуңду сунуп, аны куйругунан карма», – деди. Ал колун сунуп, жыланды кармады. Ошондо ал анын колунда кайрадан таяк болуп калды.

5 Ошондо Теңир ага: «Бул жышаан аларга өздөрТЇнТЇн ата-бабаларынын Кудайы – Ыбрайымдын, Ыскактын жана Жакыптын Кудайы сага келгендигине ишениши ТЇчТЇн көрсөтТЇлсТЇн», – деди.

6 Теңир ага дагы мындай деди: «Колуңду койнуңа сал». Ал колун койнуна салып, кайра чыгарганда, колу пес оорусунан кардай агарып калды.

7 Теңир дагы: «Колуңду кайрадан койнуңа сал», – деди. Ал колун койнуна салып, кайра чыгарганда, мурунку калыбына келди.

8 Ошондо Теңир ага дагы мындай деди: «Эгерде алар сага, биринчи жышаанга ишенбей коюшса, анда экинчи жышаанга ишенишет.

9 Эгерде алар бул эки жышаанга да ишенбей, сени укпай коюшса, анда дарыядан суу сузуп алып, жерге төк. Жерге төгТЇлгөн суу канга айланат».

10 Ошондо Муса Теңирге: «О, Теңир! Мен мурун эле сөзгө чечен эмес болчумун. Сен ӨзТЇңдТЇн кулуң – мени менен сТЇйлөшТЇп жаткан учурда да, мен ошондой элемин. Мен кыйналып сТЇйлөйм, мен кекечмин», – деди.

11 Теңир ага: «Адамга ооз берген ким? Аны дудук же дТЇлөй, көздТЇТЇ же сокур кылган ким? Ошенткен Теңир Мен эмесминби?

12 Демек, баргын. Мен сага айтып турам, эмнени айтууну ТЇйрөтТЇп турам», – деди.

13 Муса мындай деди: «Теңир, менден башканы жибер».

14 Ошондо Теңир Мусага каарданып, мындай деди: «Леби уруусундагы Арун деген бир тууганыңчы? Мен анын сТЇйлөй аларын билем. Азыр ал сенин алдыңдан чыгат, сени көргөндө, сТЇйТЇнТЇп кетет.

15 Сен ага айтып турасың, эмнени айтууну ТЇйрөтТЇп турасың. Мен болсо сага да, ага да эмне деш керек экениңерди айтып турам, эмне кылууну ТЇйрөтТЇп турам.

16 Ал сенин ордуңа элге чыгып сТЇйлөйт. Ошондуктан ал сенин оозуң болот, сен болсо ал ТЇчТЇн Кудай ордуна болосуң.

17 Бул таякты да колуңа ал, муну менен керемет көрсөтөсТЇң».

Мусанын Мисирге кайра келиши

18 Муса ал жерден кетти. Анан ал кайнатасы Итрого келип, мындай деди: «Мен кетейин, Мисирдеги бир туугандарыма кайра барайын, алар тирТЇТЇ бекен, көрТЇп келейин». Итро Мусага: «Тынчтык менен бара бер», – деди.

19 Мидиан жеринде Теңир Мусага: «Жөнө, Мисирге кайра бар, анткени сени өлтТЇрТЇТЇнТЇ каалагандардын баары өлТЇшкөн», – деди.

20 Ошондо Муса аялы менен уулдарын эшекке мингизип, Мисир жерине жөнөп кетти. Муса Кудайдын таягын да колуна алды.

21 Теңир Мусага мындай деди: «Мисир жерине кайра барганыңда, байкагын, Мен сага айткан кереметтердин баарын фараондун алдында көрсөт. Мен болсо анын жТЇрөгТЇн катуулантып коём, ошондо ал элди коё бербейт.

22 Фараонго мындай деп айт: Теңир мындай дейт: “Ысрайыл Менин уулум, тун уулум.

23 Мен сага айтып жатам: Менин уулумду коё бер, ал Мага ийбадат кылсын. Эгерде коё бербесең, анда Мен сенин уулуңду, тун уулуңду өлтТЇрөм”».

24 Жолдо тТЇнөгөн жерде Теңир Мусага жолугуп, аны өлтТЇргТЇсТЇ келди.

25 Ошондо Сипор таш бычакты алып, уулунун сТЇннөтТЇн кесип, Мусанын бут алдына таштады да: «Эми сен менин кан кТЇйөөмсТЇң», – деди.

26 Ошондо Теңир андан кетти. Сипор ага: «СТЇннөткө отургузуу аркылуу сен менин кан кТЇйөөмсТЇң», – деди.

27 Теңир Арунга: «Чөлгө барып, Мусаны тосуп ал», – деди. Ал жолго чыгып, Кудайдын тоосунун жанынан Мусага жолугуп, аны бетинен өптТЇ.

28 Муса Арунга өзТЇн жиберген Теңирдин бардык сөздөрТЇн, Ал осуят кылган бардык кереметтер жөнТЇндө айтып берди.

29 Анан Муса Арун менен барып, Ысрайыл уулдарынын бардык аксакалдарын чогултту.

30 Арун аларга Теңирдин Мусага айткан сөздөрТЇнТЇн баарын айтып берди. Муса болсо элдин көз алдында кереметтерди көрсөттТЇ.

31 Ошондо эл ишенди. Алар Теңирдин Ысрайыл уулдарына келгенин, алардын тарткан азабын көргөнТЇн угушканда, тизе бТЇгТЇп таазим этишти.

5-БӨЛҮМ

Муса менен Арун фараондун алдында

1 Ошондон кийин Муса менен Арун фараонго келип, мындай дешти: «Ысрайылдын Кудай-Теңири мындай дейт: “Менин элимди коё бер, алар чөлдө Мага арнап майрам өткөрТЇшсТЇн”».

2 Бирок фараон: «Мен Аны угуп, Ысрайылды коё бергидей, Теңир ким экен? Мен Теңирди билбейм, Ысрайылды да коё бербейм», – деди.

3 Алар ага: «Эврейлердин Кудайы бизди чакырып жатат. Бизди чөлгө, ТЇч кТЇндТЇк жолго коё бер, Кудай-Теңирибизге курмандык чалалы, болбосо Ал бизге жугуштуу оору жиберет же кылыч менен жок кылат», – дешти.

4 Ошондо Мисир падышасы аларга: «Муса менен Арун, силер эмне ТЇчТЇн элди жумушунан алагды кылып жатасыңар? Өз жумушуңарга жөнөгТЇлө.

5 Бул жерде эл көп, силер аларды иштеринен алагды кылып жатасыңар», – деди.

6 Фараон ошол эле кТЇнТЇ башкаруучуларга жана көзөмөлдөөчТЇлөргө мындай деп буйрук берди:

7 «Мындан ары бул элге кыш куюу ТЇчТЇн мурункудай саман бербегиле. Алар саманды өздөрТЇ барып чогултуп алышсын.

8 Бирок кышты буга чейин куюп келгендегидей эле санда куюшсун, санын азайтпагыла. Алар жалкоо, ошондуктан: “Барып, Кудайыбызга курмандык чалабыз”, – деп кыйкырып жатышат.

9 Аларга жумушту көп бергиле, иштешсин, куру сөз менен алек болушпасын».

10 Ошондо башкаруучулар менен көзөмөлдөөчТЇлөр элге кайрылып: «Фараон: “Силерге саман бербейм.

11 Саманды өзТЇңөр таап алгыла. Бирок жумушуңарды азайтпайм”, – деп айтып жатат», – дешти.

12 Ошондо эл саман ордуна пая издеп, Мисир жерине тарап кетти.

13 Башкаруучулар болсо: «Кышты саман бар кездегидей эле, кТЇн сайын мурунку белгиленген санда куйгула», – деп мажбурлап жатышты.

14 Ал эми фараондун башкаруучулары Ысрайыл уулдарынын ичинен өздөрТЇ дайындаган көзөмөлдөөчТЇлөрдТЇ: «Эмне ТЇчТЇн кышты мурунку белгиленген санда куйбай жатасыңар?» – деп уруп-сабашты.

15 Ошондо Ысрайыл уулдарынын көзөмөлдөөчТЇлөрТЇ фараонго ыйлап келип: «Эмнеге кулдарыңа ушундай мамиле кылып жатасың?

16 Кулдарыңа саман бербей жатышат, бирок кыш куйгула деп, кулдарыңды сабап жатышат. Элиң кТЇнөө кылып жатат», – дешти.

17 Бирок фараон аларга: «Жалкоосуңар силер, жалкоосуңар, ошондуктан “Теңирге курмандык чалабыз” деп жатасыңар.

18 Баргыла, иштегиле. Силерге саман берилбейт, бирок тиешелТЇТЇ сандагы кышты толук бергиле», – деди.

19 Ысрайыл уулдарынан коюлган көзөмөлдөөчТЇлөр «Ар бир кТЇнгө белгиленген кыштын санын кемитпегиле» деген буйруктан улам баштарына мТЇшкТЇл тТЇшкөнТЇн тТЇшТЇнТЇштТЇ.

20 Алар фараондон чыкканда, өздөрТЇн кТЇтТЇп турган Муса менен Арунга жолугушту.

21 Аларга: «Теңир силерди көрсө экен, бизди фараонго жана анын кулдарына жек көрТЇндТЇ кылганыңар ТЇчТЇн, бизди өлтТЇртТЇТЇ ТЇчТЇн алардын колуна кылыч карматканыңар ТЇчТЇн жазаласа экен», – дешти.

Мусанын Теңирге арыздануусу

22 Ошондо Муса Теңирге кайрылып: «Теңир! Эмне ТЇчТЇн бул элди ушундай азапка салдың, эмне ТЇчТЇн мени жибердиң?

23 Мен келип, фараонго Сенин атыңдан сТЇйлөй баштагандан тартып, ал бул элге мурункудан да жаман мамиле кыла баштады. Сен болсо Өз элиңди куткарган жоксуң», – деди.

6-БӨЛҮМ

Теңирдин жообу

1 Ошондо Теңир Мусага: «Эми сен Менин фараонго эмне кыларымды көрөсТЇң. Фараон аларды кТЇчтТЇТЇ колдун кийлигишТЇТЇсТЇ менен коё берет. АтТЇгТЇл, кТЇчтТЇТЇ колдун кийлигишТЇТЇсТЇ менен аларды өз жеринен кууп чыгат», – деди.

2 Кудай Мусага мындай деди: «Мен Теңирмин.

3 Мен Ыбрайымга, Ыскакка жана Жакыпка “Кудай, КудуреттТЇТЇ” деген ысым менен келгем, бирок аларга “Теңир (Жахаба)” деген ысымым менен ачылган эмесмин.

4 ӨздөрТЇ келгин болуп жашашкан Канаан жерин берем деп, Мен алар менен келишим тТЇзгөм.

5 Мен мисирликтердин эзТЇТЇсТЇнөн кыйналган Ысрайыл уулдарынын онтогонун угуп, ӨзТЇмдТЇн келишимимди эстедим.

6 Ошондуктан Ысрайыл уулдарына мындай деп айт: “Мен Теңирмин, силерди мисирликтердин эзТЇТЇсТЇнөн куткарам, силерди кулчулуктан бошотом, силерди кудуреттТЇТЇ кТЇчТЇм менен, чоң жазалар менен куткарам.

7 Силерди ӨзТЇмө эл кылып алам да, силердин Кудайыңар болом, ошондо силерди мисирликтердин эзТЇТЇсТЇнөн куткарган Кудай-Теңириңер Мен экенимди билесиңер.

8 Мен колумду көтөрТЇп, Ыбрайымга, Ыскакка жана Жакыпка берем деген жерге силерди алып барам да, аны силерге мураска берем. Мен Теңирмин”.

9 Муса муну Ысрайыл уулдарына айтып берди, бирок алар жТЇрөкзаада болуп калышкандыктан, жумуштун оордугунан Мусага кулак салышкан жок.

10 Ошондо Теңир Мусага мындай деди:

11 «Мисир падышасы фараонго кирип айт, ал Ысрайыл уулдарын өз жеринен коё берсин».

12 Муса Теңирдин алдында мындай деди: «Мени Ысрайыл уулдары укпай жатышса, фараон кантип уксун? Мен болсо сөзгө жокмун».

13 Бирок Теңир Муса менен Арунга сТЇйлөдТЇ. Ысрайыл уулдарын Мисирден алып чыгууга буйрук берип, аларды Ысрайыл уулдарына жана Миcир падышасы фараонго жиберди.

Муса менен Арундун санжырасы

14 Алардын уруу башчылары булар: Ысрайылдын туну Рубейиндин уулдары: Ханох жана Палу, Хесрон жана Карми. Бул – Рубейин уруусу.

15 Шымондун уулдары: Жемуел жана Жамин, Ойат жана Жахин, Сохар жана канаандык аялдын уулу Шабул. Бул – Шымон уруусу.

16 Лебинин уулдары, уруу башчылары булар: Гейиршон, Каат жана Мерари. Леби болсо жТЇз отуз жети жыл жашаган.

17 Гейиршондун уулдары, уруу башчылары: Либни жана Шимей.

18 Кааттын уулдары: Амрам жана Итсар, Хеброн жана Узиел. Каат болсо жТЇз отуз ТЇч жыл жашаган.

19 Мераринин уулдары: Махли жана Муши. Булар – Лебинин уруу башчылары.

20 Амрам атасынын карындашы Жохебетти аялдыкка алган. Ал ага Арун менен Мусаны төрөп берген. Амрам болсо жТЇз отуз жети жыл жашаган.

21 Итсардын уулдары: Корак, Непек жана Зихри.

22 Узиелдин уулдары: Мишаел, Элсапан жана Ситри.

23 Арун Нахшондун карындашы, Аминадаптын кызы Элишебаны аялдыкка алган. Ал ага Надап менен Абыйутту, Элазар менен Итамарды төрөп берген.

24 Корактын уулдары: Асир, Элкана жана Абыйасап. Булар – Корак уруусу.

25 Арундун уулу Элазар Путиелдин кыздарынын бирин аялдыкка алган. Ал ага Пинехасты төрөп берген. Булар – Лебинин уруу башчылары.

26 Арун менен Муса – Теңирден «Мисир жеринен Ысрайыл уулдарын кошуундары менен алып чыккыла» деген буйрук алган кишилер.

27 Ысрайыл уулдарын Мисирден алып чыгуу ТЇчТЇн, Мисир падышасы фараон менен сТЇйлөшкөн кишилер – ушул Арун менен Муса.

Теңирдин Муса менен Арунга берген буйругу

28 Теңир Мисир жеринде Мусага сТЇйлөгөндө:

29 «Мен Теңирмин! Мен сага айткандын баарын Мисир падышасы фараонго айт», – деди.

30 Муса болсо Теңирдин алдында мындай деди: «Мен сөзгө жокмун, фараон мени кантип уксун?»

7-БӨЛҮМ

1 Бирок Теңир Мусага мындай деди: «Билип кой, Мен сени фараонго Кудай кылып койдум, ал эми бир тууганың Арун сенин пайгамбарың болот.

2 Сен ага Мен буйругандын баарын айтасың. Бир тууганың Арун болсо фараонго: “Ысрайыл уулдарын өз жериңен коё бер”, – деп айтат.

3 Бирок Мен фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып коём да, Мисир жеринде ӨзТЇмдТЇн көптөгөн жышаандарымды, кереметтеримди көрсөтөм.

4 Фараон силерди укпайт, ошондо Мен Мисирге кТЇч колдонуп, аны катуу жазалап, ӨзТЇмдТЇн кошуунумду – Өз элим Ысрайыл уулдарын Мисир жеринен алып чыгам.

5 Мен Мисирди катуу жазалап, алардын арасынан Ысрайыл уулдарын алып чыкканда, мисирликтер Менин Теңир экенимди билишет».

6 Муса менен Арун Теңир буйругандай кылышты.

7 Фараон менен сТЇйлөшкөн убакта Муса сексен жашта, ал эми Арун сексен ТЇч жашта эле.

Арундун таягы

8 Теңир Муса менен Арунга мындай деди:

9 «Эгерде фараон силерге: “Керемет көрсөткТЇлө”, – десе, сен Арунга: “Таягыңды алып, фараондун алдына ташта”, – деп айт. Ал жыланга айланат».

10 Муса менен Арун фараонго келип, Теңир буйругандай кылышты. Арун таягын фараондун жана анын кулдарынын алдына таштаганда, ал жыланга айланды.

11 Ошондо фараон даанышмандар менен сыйкырчыларды чакырды. Мисирдин сыйкырчылары да өздөрТЇнТЇн сыйкырлары менен ошондой кылышты.

12 Ар бири өз таягын таштаганда, алар да жыланга айланды, бирок Арундун таягы алардын таяктарын жутуп алды.

13 Теңир айткандай, фараондун жТЇрөгТЇ катууланып, аларды укпай койду.

Мисирди кыйраткан жазалар. Биринчи жаза: суунун канга айланышы

14 Ошондо Теңир Мусага: «Фараондун жТЇрөгТЇ таштай катыды, ал элди коё бергиси келбей жатат.

15 Эртең менен фараонго бар, ал сууга чыгат, сен аны дарыянын жээгинен тосуп тур. Жыланга айланган таягыңды колуңа алып ал.

16 Анан ага мындай де: “Эврейлердин Кудай-Теңири мени сага мындай деп айттыруу ТЇчТЇн жиберди: «Менин элимди коё бер, алар чөлгө барып, Мага ийбадат кылышсын». Бирок сен ушул кТЇнгө чейин укпай келдиң.

17 Теңир мындай дейт: «Менин Теңир экенимди сен мындан билесиң». Мен азыр колумдагы мына бул таяк менен дарыядагы сууну чабам, ал канга айланат.

18 Дарыядагы балыктар кырылат, дарыя сасыйт, мисирликтер жийиркенип, андан суу иче албай калышат”».

19 Теңир Мусага мындай деди: «Арунга мындай деп айт: “Таягыңды алып, колуңду Мисирдин сууларына: дарыяларына, агын сууларына, көлдөрТЇнө, суу сактагычтарына сун, ошондо алар канга айланат. БТЇткТЇл Мисир жери кан болот, жыгач, таш идиштеринин ичиндеги суулар да канга айланат”».

20 Муса менен Арун Теңир буйругандай кылышты. Арун таягын көтөрТЇп, фараондун жана анын кулдарынын көз алдында дарыядагы сууну чапты, дарыядагы суу канга айланды.

21 Ошондо дарыядагы балыктар кырылып, дарыя сасып кеткендиктен, мисирликтер дарыядан суу иче албай калышты. Ошентип, бТЇткТЇл Мисир жери кан болду.

22 Мисирдин сыйкырчылары да өздөрТЇнТЇн сыйкырлары менен ошондой кылышты. Теңир айткандай, фараондун жТЇрөгТЇ катууланып, аларды укпай койду.

23 Фараон бурулуп, ТЇйТЇнө кетип калды. Ага бул да таасир эткен жок.

24 Ичкенге суу табыш ТЇчТЇн, бТЇт мисирликтер дарыянын тегерегин каза башташты, анткени алар дарыядагы суудан иче албай калышкан эле.

25 Теңир дарыяны канга айланткандан кийин, жети кТЇн өттТЇ.

8-БӨЛҮМ

Экинчи жаза: курбака

1 Теңир Мусага мындай деди: «Фараонго барып айт: Теңир мындай дейт: “Менин элимди коё бер, ал Мага ийбадат кылсын.

2 Эгерде сен аларды коё бергенге макул болбосоң, анда Мен сенин бардык жериңе курбака каптатам.

3 Ошондо дарыяда курбакалар быкылдап, андан чыгып, ТЇйТЇңө да, уктоочу бөлмөңө да, төшөгТЇңө да, кулдарың менен элиңдин ТЇйлөрТЇнө да, мешиңдин ичине да, камыр ачыткан челегиңе да кирет.

4 Курбакалар сенин, элиңдин жана кулдарыңдын ТЇстТЇнө чыгат”».

5 Теңир Мусага мындай деди: «Арунга мындай деп айт: “Колуңдагы таягыңды дарыяларга, агын сууларга жана көлдөргө сунуп, Мисир жерине курбака каптат”».

6 Арун колун Мисир жериндеги сууларга сунганда, курбакалар чыгып, Мисир жерин каптады.

7 Сыйкырчылар да өз сыйкырлары менен ушундай кылып, Мисир жерине курбака каптатышты.

8 Фараон Муса менен Арунду чакырып алып: «Теңирге сыйынгыла, Ал курбакаларды менден, менин элимден жок кылсын. Ошондо мен Ысрайыл элин Теңирге курмандык чалууга коё берем», – деди.

9 Муса фараонго мындай деди: «Сенин жериңдеги, ТЇйлөрТЇңдөгТЇ курбакалар жок болуп, дарыяларда гана калсын деп, сен ТЇчТЇн, кулдарың ТЇчТЇн, элиң ТЇчТЇн сыйынар убакытты мага өзТЇң белгиле».

10 Ал: «Эртең», – деди. Муса ага: «Сен айткандай болсун, ошондо биздин Кудай-Теңирибиздей эч ким жок экенин билесиң.

11 Курбакалар сенден, ТЇйлөрТЇңдөн, кулдарыңдан жана элиңден жок болуп, дарыяларда гана калат».

12 Муса менен Арун фараондон чыгышты. Фараондун жерине каптаткан курбакалардан арылтуусун сурап, Муса Теңирге сыйынды.

13 Ошондо Теңир Мусанын айтканындай кылды. YйлөрдөгТЇ, короолордогу жана талаадагы курбакалар кырылып калды.

14 Аларды ТЇймөк-ТЇймөк кылып жыйып коюшту. Ошондо жер сасып кетти.

15 Фараон жеңилдик болгонун көргөндө, жТЇрөгТЇн катуулантып, Теңир айткандай, аларды укпай койду.

ҮчТЇнчТЇ жаза: майда чиркей

16 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Арунга мындай деп айт: “Таягыңды көтөрТЇп, жердеги топуракты чап, ошондо топурак майда чиркейге айланып, бТЇткТЇл Мисир жерине толуп кетет”».

17 Алар ошондой кылышты. Арун колундагы таягын көтөрТЇп, топуракты чапканда, адамдарга да, малга да майда чиркейлер жабышты. БТЇткТЇл Мисир жериндеги топурактын баары майда чиркейге айланды.

18 Сыйкырчылар да өз сыйкырлары менен майда чиркей чыгарууга аракет кылышты, бирок чыгара алышкан жок. Ошентип, майда чиркейлер адамдарга да, малга да жабышты.

19 Ошондо сыйкырчылар фараонго: «Бул – Кудайдын колу», – дешти. Бирок фараондун жТЇрөгТЇ катууланып, Теңир айткандай, аларды укпай койду.

ТөртТЇнчТЇ жаза: көгөөн

20 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Эртең менен эрте туруп, фараондун алдына бар. Ал сууга чыгат, ошондо сен ага мындай де: Теңир мындай дейт: “Менин элимди коё бер, ал Мага ийбадат кылсын.

21 Эгерде элимди коё бербесең, анда Мен сага, сенин кулдарыңа, элиңе, ТЇйлөрТЇңө көгөөн каптатам, ошондо мисирликтердин ТЇйлөрТЇ, алар жашаган жер көгөөнгө толот.

22 Бирок ошол кТЇнТЇ Менин элим жашаган Гошен жерин бөлТЇп коём, ал жерде көгөөн болбойт, ошондо жер ТЇстТЇндөгТЇ Теңир Мен экенимди билесиң.

23 Менин элим менен сенин элиңдин ортосун бөлТЇп коём. Эртең ушул жышаан болот”».

24 Теңир так ошондой кылды: фараондун ТЇйТЇн, анын кулдарынын ТЇйлөрТЇн жана бТЇт Мисир жерин көгөөн каптады. Жер көгөөндөн кыйрап жатты.

25 Ошондо фараон Муса менен Арунду чакырып алып: «Баргыла, Кудайыңарга ушул жерде курмандык чалгыла», – деди.

26 Бирок Муса ага: «Андай кылууга болбойт, анткени Кудай-Теңирибизге арнап чалган курмандыгыбыз мисирликтер ТЇчТЇн жийиркеничтТЇТЇ. Эгерде мисирликтер ТЇчТЇн жийиркеничтТЇТЇ болгон курмандыкты алардын көз алдында чалсак, алар бизди таш бараңга алышпайбы?

27 Биз ТЇч кТЇн жол жТЇрТЇп, чөлгө барып, Кудай-Теңирибизге ӨзТЇ айткандай кылып курмандык чалабыз», – деди.

28 Ошондо фараон: «Мен силерге өзТЇңөрдТЇн Кудай-Теңириңерге курмандык чалыш ТЇчТЇн, чөлгө барууңарга уруксат берем, бирок алыс кетпегиле. Мен ТЇчТЇн да сыйынып койгула», – деди.

29 Муса ага мындай деди: «Мен азыр сенден чыгып, Теңирге сыйынам, ошондо көгөөндөр сенден, сенин кулдарыңдан, сенин элиңден эртең эле жок болот, бирок сен элди Теңирге курмандык чалууга коё бербей алдаганыңды койгун».

30 Анан Муса фараондон чыгып, Теңирге сыйынды.

31 Ошондо Теңир Мусанын айтканындай кылып, фараондон, анын кулдарынан, анын элинен көгөөндөрдТЇ жок кылды. Бир да көгөөн калган жок.

32 Бирок фараон бул жолу да жТЇрөгТЇн катуулантып, элди коё бербей койду.

9-БӨЛҮМ

Бешинчи жаза: жугуштуу жара

1 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Фараонго барып, эврейлердин Кудай-Теңири мындай дейт де: “Менин элимди коё бер, ал Мага ийбадат кылсын.

2 Эгерде сен аны коё бергиң келбей, дагы кармай турган болсоң,

3 анда Теңир Өз колун талаадагы бардык малыңа, жылкыларыңа, эшектериңе, төөлөрТЇңө, өгТЇздөрТЇңө жана койлоруңа каршы сунат: аларга өтө оор жугуштуу оору жиберет.

4 Бирок Теңир Ысрайылдын малын Мисирдин малынан бөлТЇп коёт. Ысрайыл уулдарынын малынан бирөө да өлбөйт”».

5 Теңир убакытты белгилеп: «Муну Теңир эртең ушул жерде жасайт», – деди.

6 Теңир муну эртеси кТЇнТЇ жасады, ошондо Мисирдин бардык малы кырылып калды, бирок Ысрайыл уулдарынын малынан бирөө да өлгөн жок.

7 Фараон билип келгенге киши жиберсе, ысрайылдыктардын малынан бирөө да өлбөптТЇр. Бирок фараондун жТЇрөгТЇ катууланып, элди коё бербей койду.

Алтынчы жаза: кТЇл

8 Ошондо Теңир Муса менен Арунга мындай деди: «Мештен бир уучтан кТЇл алгыла. Муса аны фараондун көз алдында асманга чачсын.

9 Ошондо бТЇткТЇл Мисир жерин чаң каптап, бТЇткТЇл Мисир жериндеги адамдар менен малга ириңдТЇТЇ жара чыгат».

10 Алар мештен кТЇл уучтап алып, фараондун алдына келишти. Муса аны асманга чачты, ошондо адамдар менен малга ириңдТЇТЇ жара чыкты.

11 Сыйкырчылар жарадан улам Мусанын алдында туруштук бере алышпады, анткени жара сыйкырчыларга жана бТЇт мисирликтерге чыккан эле.

12 Бирок Теңир фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып койгондуктан, Теңир Мусага айткандай эле, фараон аларды уккан жок.

Жетинчи жаза: мөндТЇр

13 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Эртең эрте туруп, фараондун алдына барып, ага мындай де: Эврейлердин Кудай-Теңири мындай дейт: “Менин элимди коё бер, ал Мага ийбадат кылсын.

14 Анткени бул жолу Мен сени, кулдарыңды жана элиңди катуу жазалайм, ошондо сен бТЇт жер ТЇстТЇндө Мага теңдеш эч ким жок экенин билесиң.

15 Эгерде Мен колумду сунсам, анда сен элиң менен кошо жугуштуу оорудан кырылмаксың, жер бетинен жок болмоксуң.

16 Бирок сага ӨзТЇмдТЇн кТЇчТЇмдТЇ көрсөтТЇш ТЇчТЇн, Менин ысымым бТЇт жер жТЇзТЇндө белгилТЇТЇ болуш ТЇчТЇн, Мен сага тийген жокмун.

17 Сен Менин элимди коё бергиң келбей, дагы эле каршы болуп жатасың.

18 Мен эртең так ушул убакта Мисир негизделген кТЇндөн тартып азыркыга чейин болуп көрбөгөн өтө катуу мөндТЇр жаадырам.

19 Ошондуктан малыңды жана талаада эмнең болсо, ошонун баарын чогултканы киши жибер, ал эми ТЇйгө келбей, талаада калган адамдарың да, малың да мөндТЇрдөн кырылат”».

20 Фараондун кулдарынын ичинен Теңирдин сөзТЇнөн корккондору шашылыш барып, талаадагы кулдары менен малын ТЇйлөрТЇнө алып келишти.

21 Ал эми Теңирдин сөзТЇнө көңТЇл бурбагандары кулдары менен малын талаага калтырышты.

22 Ошондо Теңир Мусага: «Колуңду асманга көтөр, бТЇткТЇл Мисир жерине, элине, малына жана Мисир жериндеги бардык өсТЇмдТЇктөргө мөндТЇр тТЇшөт», – деди.

23 Муса таягын асманга көтөрдТЇ. Ошондо Теңир кТЇн кТЇркТЇрөтТЇп, мөндТЇр жаадырды, жер бетин от каптады. Ошентип, Теңир Мисир жерине мөндТЇр жаадырды.

24 МөндТЇр менен кошо от да жаады, мөндТЇр абдан катуу болду. Мисирде эл отурукташкандан бери мындай болгон эмес.

25 Ошентип, мөндТЇр бТЇткТЇл Мисир жерин талкалады, талаада эмне болсо, ошонун баарын: адамдарды, малдарды кырып, өсТЇмдТЇктөрдТЇ, бак-дарактарды талкалап кетти.

26 Ысрайыл уулдары жашаган Гошен жерине гана мөндТЇр жааган жок.

27 Ошондо фараон Муса менен Арунду киши жиберип чакыртып алып: «Бул жолу мен кТЇнөө кылдым, Теңир адилеттТЇТЇ, мен жана менин элим болсо айыптуу.

28 Теңирге сыйынгылачы, Кудайдын кТЇн кТЇркТЇрөөсТЇ менен мөндТЇрТЇ басылсын. Ошондо мен силерди коё берем, мындан ары кармабайм», – деди.

29 Муса ага: «Мен шаардан чыгарым менен Теңирге колумду сунам. КТЇндТЇн кТЇркТЇрөгөнТЇ да, мөндТЇр да басылат, ошондо сен жер Теңирдики экенин билесиң.

30 Бирок мен сен да, кулдарың да дагы эле Кудай-Теңирден коркпоруңарды билем», – деди.

31 Зыгыр менен арпаны да мөндТЇр талкалап кетти, анткени арпа баш алып, зыгыр гТЇлдөп калган эле.

32 Ал эми буудай менен кайрак буудайды мөндТЇр талкалаган жок, анткени алар кеч себилген эле.

33 Муса фараондон чыгып, шаардан узагандан кийин, Теңирге колун сунду. Ошондо кТЇндТЇн кТЇркТЇрөгөнТЇ да, мөндТЇр да, жерге куйган жамгыр да басылды.

34 Фараон жамгырдын да, мөндТЇрдТЇн да, кТЇндТЇн кТЇркТЇрөгөнТЇ да басылганын көргөндө, кТЇнөө кылганын улантты, ал өзТЇ да, анын кулдары да жТЇрөктөрТЇн катуулантышты.

35 Теңир Муса аркылуу айткандай, фараондун жТЇрөгТЇ катууланып, Ысрайыл уулдарын коё бербей койду.

10-БӨЛҮМ

Сегизинчи жаза: чегиртке

1 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Фараонго кир, аларга ӨзТЇмдТЇн ушул кереметтеримди көрсөтТЇш ТЇчТЇн,

2 Мисирде эмне кылганымды, ал жерде көрсөткөн кереметтерим жөнТЇндө уулуңа, уулуңдун уулуна айтып беришиң ТЇчТЇн, Менин Теңир экенимди билишиңер ТЇчТЇн, Мен фараондун жана анын кулдарынын жТЇрөгТЇн катуулантып койдум».

3 Муса менен Арун фараонго келип, мындай деп айтышты: «Эврейлердин Кудай-Теңири мындай дейт: “Качанкыга чейин сен Мага моюн сунбайсың? Менин элимди коё бер, ал Мага ийбадат кылсын.

4 Эгерде сен Менин элимди коё бербесең, анда эртең Мен сенин жериңе чегиртке каптатам.

5 Алар жер бетин көрТЇнгТЇс кылып каптайт да, мөндТЇрдөн калгандын баарын жеп, талаадагы бак-дарактардын баарын курутат.

6 Сенин ТЇйТЇңө, кулдарыңдын ТЇйлөрТЇнө жана бардык мисирликтердин ТЇйлөрТЇнө толот, мындайды сенин ата-бабаларың да, ата-бабаларыңдын ата-бабалары да жер бетинде жашагандан ушул кТЇнгө чейин көргөн эмес”». Муса бурулуп, фараондон чыгып кетти.

7 Ошондо фараондун кулдары: «Бул бизди качанкыга чейин кыйнайт? Бул элди коё бер, алар өздөрТЇнТЇн Кудай-Теңирине ийбадат кылышсын. Мисирдин кыйрап бара жатканын дагы эле көрбөй турасыңбы?» – дешти.

8 Анан Муса менен Арунду фараонго кайра алып келишти. Ошондо фараон аларга: «Баргыла, өзТЇңөрдТЇн Кудай-Теңириңерге ийбадат кыла бергиле. Бирок кимиңер барасыңар?» – деди.

9 Муса мындай деди: «Биз жаш балдарыбыз, кары-картаңдарыбыз, уул-кыздарыбыз менен, майда жана бодо малыбыз менен барабыз, анткени Теңирге арнап майрам өткөрөбТЇз».

10 Фараон аларга: «Мейли, ушундай болсун, Теңир силер менен! Мен силерди коё берТЇТЇгө даярмын, бирок эмнеге балдарыңарды кошо алып барганы жатасыңар? КөрдТЇңөрбТЇ, силердин ниетиңер жаман.

11 Болбойт, Теңириңерге эркектериңер гана ийбадат кылышсын, анткени силер ошону сурагансыңар», – деди. Анан аларды фараондон кууп чыгышты.

12 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Колуңду Мисир жерине сун, Мисир жерин чегиртке каптап, жердеги өсТЇмдТЇк-чөптТЇн баарын, мөндТЇрдөн аман калгандын баарын жесин».

13 Муса таягын Мисир жерине сунду. Ошондо Теңир бул жерге чыгыштан шамал жиберди. Ал шамал бир кТЇн, бир тТЇн болду. Чыгыштан соккон шамал эртең менен чегиртке каптатты.

14 Чегиртке бТЇт Мисир жерин каптады, алар өтө көп болгондуктан, бТЇт Мисир өлкөсТЇн басып калды. Буга чейин мынчалык көп чегиртке болгон эмес, мындан кийин да болбойт.

15 Чегиртке бТЇт жер бетин каптап калгандыктан, жер көрТЇнбөй калды. Чегирткелер жердеги бардык өсТЇмдТЇктөрдТЇ, мөндТЇрдөн аман калган дарактардын мөмөлөрТЇн бТЇт жеп коюшту. Мисир жериндеги бак-дарактардан, талаадагы өсТЇмдТЇктөрдөн эч нерсе калган жок.

16 Ошондо фараон Муса менен Арунду шашылыш чакыртып, мындай деди: «Мен силердин Кудай-Теңириңердин алдында, силердин алдыңарда кТЇнөө кылдым.

17 Эми менин кТЇнөөмдТЇ дагы бир жолу кечиргиле да, өзТЇңөрдТЇн Кудай-Теңириңерге сыйынгыла, Ал менден бул өлТЇмдТЇ кайт кылсын».

18 Муса фараондон чыгып, Теңирге сыйынды.

19 Ошондо Теңир батыштан чыгышка карай катуу шамал соктурду, ал шамал чегирткелерди Кызыл деңизге сТЇрТЇп таштады. Мисир жеринде бир да чегиртке калган жок.

20 Бирок Теңир фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып койгондуктан, ал Ысрайыл уулдарын коё бербей койду.

Тогузунчу жаза: караңгылык

21 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Колуңду асманга сун, ошондо Мисир жерине көзгө сайса көрТЇнгТЇс караңгылык тТЇшөт».

22 Муса колун асманга сунду, ошондо бТЇткТЇл Мисир жерин ТЇч кТЇн бою көзгө сайса көрТЇнгТЇс караңгылык каптап турду.

23 Бири-бирин көрбөй, ТЇч кТЇн бою эч ким ордунан жылган жок. Ысрайыл уулдарынын ТЇйлөрТЇндө болсо жарык болуп турду.

24 Ошондо фараон Мусаны чакыртып, мындай деди: «Баргыла, Теңириңерге ийбадат кыла бергиле, бирок майда жана бодо малыңарды калтыргыла, балдарыңар болсо силер менен бара беришсин».

25 Бирок Муса мындай деди: «Кудай-Теңирибизге курмандык чалышыбыз ТЇчТЇн, бизге курмандыктарды да, бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандыктарды да беришиң керек.

26 Малыбызды да ала барабыз, бир да туяк калбайт, анткени биз Кудай-Теңирибизге чала турган курмандыкты алардын арасынан алабыз. Бирок биз ал жерге жетмейинче, курмандыкка эмнени чаларыбызды билбейбиз».

27 Теңир фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып койгондуктан, ал элди коё бергиси келген жок.

28 Фараон Мусага: «Жогол бул жерден! Менин алдыма кайра келем деп ойлобо. Анткени менин жТЇзТЇмдТЇ көргөн кТЇнТЇ өлөсТЇң», – деди.

29 Муса ага: «Сен айткандай болот. Мындан ары жТЇзТЇңдТЇ көрбөйм», – деди.

11-БӨЛҮМ

Акыркы жаза

1 Теңир Мусага мындай деди: «Мен фараонду жана мисирликтерди дагы бир жолу жазалайм. Ошондон кийин гана ал силерди бул жерден коё берет. Коё бергенде да, силерди бул жерден шашылыш кууп чыгат.

2 Элиңе айтып кой, ар бир эркек, ар бир аял өз кошунасынан алтын-кТЇмТЇш буюм сурап алсын».

3 Теңир Өз элине мисирликтердин көз алдында ырайым кылды. Муса да Мисир жеринде, фараондун кулдарынын алдында, элдин алдында эң улуу адам болду.

4 Муса мындай деди: «Теңир мындай дейт: “ТТЇн ортосунда Мен Мисир жерин аралап өтөм.

5 Ошондо Мисир жериндеги тун балдардын баары, тактыда отурган фараондун тун баласынан баштап, жаргылчак тартып отурган кТЇңдТЇн тун баласына чейин өлөт, малдын биринчи төлТЇнТЇн баары кырылат.

6 Ошондо бТЇткТЇл Мисир жери боздоп ыйлайт. Мындай ый мурун да болгон эмес, кийин да болбойт”.

7 Ал эми Ысрайыл уулдары жана алардын малы эч кандай зыян тартпайт. Ошондо Теңир мисирликтер менен ысрайылдыктардын ортосуна кандай айырма койгонун көрөсТЇңөр.

8 Сенин кулдарыңдын баары менин алдыма келип тизе бТЇгТЇп: “Жетектеп жТЇргөн элиң менен кошо чыгып кет”, – дешет. Мен ошондон кийин гана чыгып кетем». Анан Муса фараондон каарданып чыгып кетти.

9 Теңир Мусага мындай деди: «Мисир жеринде кереметтеримди көрсөтө беришим ТЇчТЇн, фараон силерди укпай койду».

10 Муса менен Арун ушул кереметтердин баарын фараондун алдында көрсөтТЇштТЇ. Бирок Теңир фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып койгондуктан, ал Ысрайыл уулдарын өз жеринен коё берген жок.

12-БӨЛҮМ

Пасах

1 Теңир Мисир жеринде Муса менен Арунга мындай деди:

2 «Ушул ай силер ТЇчТЇн айлардын башталышы болсун. Ушул ай жыл ичиндеги айлардын биринчиси болсун.

3 Ысрайыл жамаатына мындай дегиле: Ушул айдын онунчу кТЇнТЇ ар ким өз ТЇй-бТЇлөсТЇнө бирден козу камдасын, ар бир тТЇтТЇн бирден козу даярдасын.

4 Эгерде ТЇй-бТЇлөдөгТЇ кишинин саны аз болуп, бир козуну жеп тТЇгөтө албай турган болсо, анда ал ТЇй-бТЇлө өзТЇнө жакын жашаган коңшусунун ТЇй-бТЇлөсТЇ менен бирге, кишинин санына жараша камдасын. Бир козуну канча киши жеп тТЇгөтө алса, ошончо киши чогулсун.

5 Ал кемчилиги жок бир жылдык эркек мал болушу керек. Аны койдун же эчкинин арасынан тандап алгыла.

6 Силер аны ошол айдын он төртТЇнө чейин сактап тургула. Аны Ысрайыл жамааты кеч кирери менен сойсун.

7 Эт жей турган ТЇйдТЇн эшигинин эки кашегине, эшиктин маңдайчасына анын канынан сыйпап коюшсун.

8 Этин отко кактап бышырып, ачыткысыз нан жана ачуу чөптөр менен ошол тТЇнТЇ жеп тТЇгөтТЇшсТЇн.

9 Этти чала бышырып же сууга бышырып жебегиле, баш-шыйрагын, ичеги-карынын кошуп, отко кактап бышырып жегиле.

10 Андан эртең мененкиге калтырбагыла. Эртең мененкиге калганын өрттөп жибергиле.

11 Аны белиңерди курчап, бут кийимиңерди кийип, таягыңарды колуңарга алып, шашылыш тТЇрдө жегиле. Бул – Теңирдин Пасахы.

12 Мен дал ошол тТЇнТЇ Мисир жерин аралап, Мисир жеринде жашаган адамдардын тунун, малдарынын биринчи төлТЇн жок кылам. Мисирдин бардык кудайларына сот жТЇргТЇзөм. Мен Теңирмин!

13 Силер отурган ТЇйлөрдөгТЇ ошол кан силердин белгиңер болот, канды көрТЇп, силерден кыя өтТЇп кетем. Мисир жерин кыйратып жатканымда, силердин башыңарга алаамат тТЇшпөйт.

14 Ошол кТЇн силердин эсиңерде калсын, ошол кТЇндТЇ тТЇбөлТЇккө белгиленген майрам катары Теңирге арнап, укумдан-тукумга майрамдагыла.

Ачыткысыз нан майрамы

15 Жети кТЇн ачыткысыз нан жегиле. Биринчи кТЇндөн тартып ТЇйТЇңөрдөгТЇ ачыткы кошулган тамактарды жок кылгыла. Ким биринчи кТЇндөн жетинчи кТЇнгө чейин ачыткы кошулган нерсе жесе, ал Ысрайыл элинин арасынан жок кылынат.

16 Биринчи кТЇнТЇ да, жетинчи кТЇнТЇ да ыйык чогулуш өткөргТЇлө. Бул кТЇндөрТЇ эч кандай жумуш кылынбасын, ичип-жей турган гана тамагыңарды жасасаңар болот.

17 Ачыткысыз нан майрамын өткөрТЇп тургула, анткени дал ошол кТЇнТЇ Мен силердин кошуундарыңарды Мисир жеринен алып чыккам. Ошол кТЇндТЇ тТЇбөлТЇккө белгиленген кТЇн катары укумдан-тукумга белгилеп тургула.

18 Биринчи айдын он төртТЇнчТЇ кТЇнТЇнТЇн кечинен баштап ошол эле айдын жыйырма биринчи кТЇнТЇнТЇн кечине чейин ачыткысыз нан жегиле.

19 Жети кТЇн бою силердин ТЇйТЇңөрдө ачыткы кошулган тамак болбошу керек, себеби ким ачыткы кошулган тамак жесе, ал келгин болобу, ошол жердин жергиликтТЇТЇ тургуну болобу, Ысрайыл жамаатынан жок кылынат.

20 Ачыткы кошулган эч нерсе жебегиле, кайсы жерде болсоңор да, ачыткысыз нан жегиле».

21 Муса Ысрайыл аксакалдарын чакырып алып, аларга мындай деди: «Yй-бТЇлөңөрдөгТЇ кишинин санына жараша мал тандап, Пасахка арнап сойгула.

22 Бир тутам иссоп алып, идиштеги канга малып, эшиктин маңдайчасы менен эки каптал кашегине сыйпагыла. ӨзТЇңөр болсо таңга чейин ТЇйТЇңөрдөн чыкпагыла.

23 Теңир Мисирди кыйратуу ТЇчТЇн бара жатканда, эшигиңердин маңдайчасы менен эки кашегиндеги канды көрТЇп, кыя өтТЇп кетет, кыйратуу ТЇчТЇн келе жаткан кыйратуучуну силердин ТЇйТЇңөргө киргизбейт.

24 Муну силер өзТЇңөр ТЇчТЇн да, балдарыңар ТЇчТЇн да тТЇбөлТЇк мыйзам катары сактагыла.

25 Теңир берген жерге киргениңерде, Ал ӨзТЇ айткандай, ушул ийбадатты сактагыла.

26 Балдарыңар силерден: “Бул эмне деген ийбадат?” – деп сурашса,

27 “Бул – Теңирге арналган Пасах курмандыгы. Ал мисирликтерди кыйратып жатканда, Мисирдеги Ысрайыл уулдарынын ТЇйлөрТЇнөн кыя өтТЇп кеткен, биздин ТЇйлөрТЇбТЇздТЇ куткарып калган”, – дегиле». Ошондо калың эл тизе бТЇгТЇп таазим кылды.

28 Анан Ысрайыл уулдары тарап кетишти. Теңир Муса менен Арунга кандай буйруса, алар так ошондой кылышты.

29 ТТЇн ортосунда Теңир Мисир жериндеги бардык тун балдарды: тактыда отурган фараондун тун баласынан баштап зынданда жаткан туткундун тун баласына чейин өлтТЇрдТЇ. Ошондой эле малдын биринчи төлТЇнТЇн баарын кырып салды.

30 Ошондо фараон өзТЇ, бТЇт кулдары, бТЇткТЇл Мисир эли тТЇн ичинде орундарынан турушту. Мисир жеринен катуу өкТЇрТЇк чыкты, анткени өлТЇк чыкпаган ТЇй болгон жок.

31 Фараон тТЇн ичинде Муса менен Арунду чакыртып алып: «Тургула, Ысрайыл уулдары, менин элимдин арасынан кеткиле, өзТЇңөр айткандай, Теңириңерге ийбадат кылганы кеткиле.

32 ӨзТЇңөр айткандай, майда жана бодо малыңарды ала кеткиле. Мага да батаңарды бергиле», – деди.

33 Ошентип, мисирликтер: «Кетпесеңер, баарыбыз өлТЇп калабыз», – дешип, аларды ал жерден тезирээк чыгып кетТЇТЇгө мажбурлашты.

34 Ошондо Ысрайыл уулдары ачыткы кошулбаган камырын челеги менен кошо кийимдерине байлап, ийиндерине көтөрТЇп алып жөнөштТЇ.

35 Ысрайыл уулдары Мусанын айтканындай кылып, мисирликтердин алтын-кТЇмТЇш буюмдарын, кийимдерин сурап алышты.

36 Теңир болсо мисирликтердин көз алдында Өз элине ырайым кылды. Мисирликтер алардын сураганын беришти. Ошентип, алар мисирликтерди тоноп алышты.

Мисирден чыгуу

37 Ысрайыл уулдары Раамсестен чыгып, Сукотко жөнөштТЇ. Балдарды эсептебегенде, алардын саны алты жТЇз миң жөө эркек эле.

38 Алар менен бирге ар кайсы уруудан көп сандаган адамдар да чыгышты. Алар көп сандаган майда жана бодо малы менен чыгышты.

39 Мисирден ала чыгышкан ачыткысыз камырдан токоч жасашты, Мисирден шашылыш тТЇрдө куулуп чыккандыктан, жолго тамак-аш да камдай албай калышкан эле.

40 Ысрайыл уулдары Мисирде төрт жТЇз отуз жыл жашашты.

41 Туура төрт жТЇз отуз жыл болгон кТЇнТЇ тТЇн ичинде Теңирдин бТЇткТЇл кошууну Мисир жеринен чыкты.

42 Бул тТЇн – өздөрТЇн Мисирден алып чыккандыгы ТЇчТЇн уктабай өткөрө турган, Теңирге арналган тТЇн. Бул тТЇндТЇ Ысрайыл уулдары укумдан-тукумга сакташы керек.

Пасах курмандыгы жөнТЇндө мыйзам

43 Теңир Муса менен Арунга мындай деди: «Пасах курмандыгынын мыйзамы мындай: аны башка уруунун бир да кишиси жебесин.

44 Аны кТЇмТЇшкө сатылып алынган ар бир кул сТЇннөткө отургузулгандан кийин жесе болот.

45 Аны келгин киши менен жалданма киши жебесин.

46 Аны бир ТЇйдө отуруп жегиле, этин сыртка алып чыкпагыла, сөөктөрТЇн сындырбагыла.

47 Муну Ысрайылдын бТЇткТЇл жамааты аткарсын.

48 Эгерде сенин жаныңа көчТЇп келген келгин Теңирдин Пасахын өткөргТЇсТЇ келсе, анда анын бардык эркек аттуулары сТЇннөткө отургузулсун. Ошондон кийин өткөрө берсин. Ошондо ал ошол жердин жергиликтТЇТЇ тургуну болуп калат. СТЇннөткө отургузулбаган адам аны жебесин.

49 ЖергиликтТЇТЇ тургунга да, силердин араңарга көчТЇп келген келгинге да бирдей мыйзам болсун».

50 Теңир Муса менен Арунга кандай буйруса, Ысрайыл уулдары так ошондой кылышты.

51 Дал ошол кТЇнТЇ Теңир Ысрайыл уулдарын Мисирден кошуундары менен алып чыкты.

13-БӨЛҮМ

Тун балдардын Кудайга арналышы. Ачыткысыз нан майрамы жөнТЇндө

1 Теңир Мусага мындай деди:

2 «Мага ысрайылдыктардын тундарын арна, адамдын туну болобу, малдын биринчи төлТЇ болобу, алар Мага тиешелТЇТЇ».

3 Муса элге кайрылып, мындай деди: «Силер Мисирден чыккан, кулчулуктан бошонгон ушул кТЇндТЇ эсиңерден чыгарбагыла, анткени Теңир силерди ал жерден кТЇчтТЇТЇ колу менен алып чыккан. Ачыткы кошулган тамак-аш жебегиле.

4 Силер бТЇгТЇн, Абыт айында чыгып жатасыңар.

5 Теңир сени ата-бабаларыңа берем деп убада кылган сТЇт менен бал аккан жерге, канаандыктардын, хеттиктердин, аморлуктардын, хибиликтердин жана жебустуктардын жерине алып барганда, ушул айда Теңирге ушул ийбадатты кыл.

6 Жети кТЇн ачыткысыз нан же, ал эми жетинчи кТЇн – Теңирге арналган майрам.

7 Ачыткысыз нанды жети кТЇн же. Сенде ачыткы кошулган нан болбосун, сенин жериңде ачыткы кошулган тамак-аш болбосун.

8 Ошол кТЇнТЇ өз уулуңа мындай деп айт: “Мен бул майрамды Теңир мени Мисирден алып чыккандыгы ТЇчТЇн майрамдап жатам”.

9 Теңирдин мыйзамы оозуңдан тТЇшпөшТЇ ТЇчТЇн, бул майрам сенин колуңдагы белги жана маңдайыңа байлаган эскертТЇТЇ болсун, анткени Теңир сени Мисирден кТЇчтТЇТЇ колу менен алып чыккан.

10 Ушул мыйзамды жыл сайын өз убагында аткар.

Тун балдар жөнТЇндө мыйзам

11 Теңир сага жана сенин ата-бабаларыңа берем деп убада кылган Канаан жерине сени алып барганда, ал жерди сага бергенде,

12 тундарыңды Теңирге бөлТЇп кой. Малыңдын биринчи төлТЇнТЇн эркегин Теңирге арна.

13 Эшегиңдин биринчи төлТЇн козуга айырбашта. Эгерде айырбаштабасаң, кунун төлө. Тун эркек балдарыңардын да кунун төлөгТЇлө.

14 Кийин уулуң сенден: “Эмнеге мындай кылып жатасың?” – деп сураса: “Теңир бизди кТЇчтТЇТЇ колу менен Мисирден алып чыккан, кулчулуктан бошоткон.

15 Фараон бизди коё бербей жатканда, Теңир Мисир жериндеги бардык тунгучтарды: тун балдарды, малдын биринчи төлТЇн жок кылган. Ошондуктан мен малымдын биринчи төлТЇнТЇн эркектеринин бардыгын Теңирге арнап курмандыкка чалып жатам, ал эми тун уулдарымдын кунун төлөп жатам”, – деп жооп бер.

16 Бул майрам сенин колуңдагы белги жана маңдайыңа байлаган эскертТЇТЇ болсун, анткени Теңир бизди ӨзТЇнТЇн кТЇчтТЇТЇ колу менен Мисирден алып чыккан».

Булут мамы жана от мамы

17 Фараон элди коё бергенден кийин, кыска жол болгонуна карабастан, Кудай аларды Пелишти жерине барчу жол менен алып өткөн жок. Анткени Кудай: «Эл согушту көргөндө өкТЇнТЇп, Мисирге кайтып кетпесин», – деди.

18 Ошондуктан Кудай элди Кызыл деңизге чөл аркылуу алып барды. Ысрайыл уулдары Мисир жеринен куралданып чыгышты.

19 Муса Жусуптун сөөгТЇн ала чыкты, анткени Жусуп Ысрайыл уулдарынан: «Кудай силерге сөзсТЇз келет, ошондо сөөгТЇмдТЇ бул жерден ала чыккыла», – деп убада алган.

20 Ошентип, Ысрайыл уулдары Сукоттон чыгып, чөлдТЇн четиндеги Эйтамга келип, станы менен жайланышты.

21 КТЇнТЇ-тТЇнТЇ жол жТЇрсТЇн деп, Теңир кТЇндТЇз аларга булут мамынын ичинде жол көрсөтТЇп, ал эми тТЇн ичинде от мамынын ичинде жарык болуп, алардын алдында бара жатты.

22 КТЇндТЇзТЇ булут мамы, тТЇнкТЇсТЇн от мамы элдин алдынан кеткен жок.

14-БӨЛҮМ

Кызыл деңизден өтТЇТЇ

1 Теңир Мусага мындай деди:

2 «Ысрайыл уулдарына айт, алар артка кайрылып, Баал-Сыпондун маңдайына, Мигдол менен деңиздин ортосуна, Пи-Ахиротко барып, станы менен жайланышсын. Баал-Сыпондун каршысына, деңиз жээгине жайланышкыла.

3 Фараон Ысрайыл уулдары жөнТЇндө: “Алар бул жерде адашып, чөлгө камалып калышты”, – деп ойлойт.

4 Мен болсо фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып коём, ошондо ал силердин артыңардан кууп жөнөйт. Мен Өз даңкымды фараон аркылуу, анын аскери аркылуу көрсөтөм. Ошондо мисирликтер Менин Теңир экенимди билишет». Ысрайыл уулдары ошондой кылышты.

5 Мисир падышасына «Ысрайыл эли качып кетти» деген кабар берилди. Ошондо фараондун жана анын кулдарынын ойлору өзгөрТЇп: «Бул эмне кылганыбыз, эмне ТЇчТЇн ысрайылдыктарды өзТЇбТЇзгө иштетпей коё бердик?» – деп өкТЇнТЇштТЇ.

6 Ошондо фараон майдан арабасын чегип, эли менен,

7 тандалган алты жТЇз майдан арабасы менен, Мисирдин бардык майдан арабалары менен, майдан араба башчылары менен чыкты.

8 Теңир Мисир падышасы фараондун жТЇрөгТЇн катуулантып койгондуктан, ал Ысрайыл уулдарынын артынан кууп жөнөдТЇ. Ысрайыл уулдары болсо кТЇчтТЇТЇ колдун астында бара жатышты.

9 Ошентип, мисирликтер алардын артынан кууп жөнөштТЇ. Фараондун майдан арабаларын тарткан аттар, атчан аскерлер, бТЇт аскерлер аларды деңиздин жанындагы, Баал-Сыпондун маңдайындагы Пи-Ахироттун жанына жайланышкан жеринде кууп жетишти.

10 Фараон жакындап калганда, Ысрайыл уулдары артын карашса, мисирликтер кууп келе жатышыптыр. Ошондо алар аябай коркуп кетип, Теңирге боздоп кайрылышты.

11 Анан Мусага: «Сен бизди чөлдө өлтТЇргөнТЇ алып келдиң беле? Мисирде бизге көрТЇстөн жокпу? Бизди Мисирден алып чыгып, кыларың ушул беле?

12 Биз сага Мисирде жТЇргөндө эле: “Бизди жайыбызга кой, мисирликтерге иштей берели”, – деп айткан жок белек? Чөлдө өлгөнчө, мисирликтерге кул болгонубуз жакшы эмес беле?» – дешти.

13 Ошондо Муса элге кайрылып: «Коркпогула, чыдап турсаңар, Теңир бТЇгТЇн силерди кандай куткарып аларын өз көзТЇңөр менен көрөсТЇңөр. БТЇгТЇн силер көрТЇп турган мисирликтерди мындан кийин тТЇбөлТЇккө көрбөйсТЇңөр.

14 Силер ТЇчТЇн Теңир кТЇрөшөт, силер болсо тынчсызданбагыла», – деди.

15 Теңир Мусага: «Эмне ТЇчТЇн Мага боздоп жатасың? Ысрайыл уулдарына айт, жолун уланта беришсин.

16 Сен болсо таягыңды көтөрТЇп, колуңду деңизге сунуп, деңизди экиге бөл. Ошондо Ысрайыл уулдары деңиздин ортосундагы кургак жер менен өтТЇшөт.

17 Мен болсо мисирликтердин жТЇрөгТЇн катуулантып коём, алар элдин артынан кууп жөнөшөт. Ошондо Мен Өз даңкымды фараон аркылуу, анын аскерлери, майдан арабалары менен атчан аскерлери аркылуу көрсөтөм.

18 Мен Өз даңкымды фараон аркылуу, анын майдан арабалары, атчан аскерлери аркылуу көрсөткөндө, мисирликтер Менин Теңир экенимди билишет», – деди.

19 Ошондо Ысрайыл кошуунунун алдында жТЇргөн Кудайдын периштеси ордунан жылып, алардын артына келип турду. Алардын алдындагы булут мамы да ордунан жылып, алардын артына келип,

20 Мисир кошууну менен Ысрайыл кошуунунун ортосуна туруп калды. Булут мамы тТЇнкТЇсТЇн бирине караңгылык каптатып, экинчисине жарык берип турду, ошондуктан мисирликтер тТЇнТЇ бою ысрайылдыктарга жакын келе алышкан жок.

21 Муса колун деңизге сунганда, Теңир тТЇнТЇ бою чыгыштан катуу шамал соктурду. Ошондо суулар эки жакка тартылып, деңиздин ортосу кургап калды.

22 Ысрайыл уулдары деңиздин ортосундагы кургак жер менен жөнөштТЇ. Суу болсо алардын оң жагы менен сол жагында дубалдай болуп көтөрТЇлТЇп турду.

23 Мисирликтер кууп жөнөштТЇ. Фараондун аттары, майдан арабалары жана атчан аскерлери алардын артынан деңиздин ортосуна киришти.

24 Таңга маал Теңир булут мамы менен от мамыдан мисирликтердин кошуунун карап, аларга дТЇрбөлөң салды.

25 Алардын майдан арабаларынын дөңгөлөктөрТЇн чыгарып салды, алар майдан арабаларын араңдан зорго сТЇйрөп бара жатышты. Ошондо алар мындай дешти: «Ысрайылдыктардан качпасак болбойт, анткени Теңир алар ТЇчТЇн мисирликтер менен кТЇрөшТЇп жатат».

26 Теңир Мусага: «Колуңду деңизге сун, ошондо суу мисирликтерди майдан арабалары, атчан аскерлери менен кошо басып калат», – деди.

27 Муса колун деңизге сунду, таңга маал суу өз ордуна келди. Мисирликтер суудан качышты. Ошентип, Теңир мисирликтерди деңиздин ортосуна чөктТЇрдТЇ.

28 Ордуна келген суу ысрайылдыктардын артынан деңизге кирген фараондун аскерлеринин майдан арабаларын жана атчан аскерлерин басып калды. Алардан бирөө да тирТЇТЇ калган жок.

29 Ысрайыл уулдары болсо деңиздин ортосундагы кургак жер менен өтТЇп кетишти. Суу алардын оң жагы менен сол жагында дубалдай болуп көтөрТЇлТЇп турду.

30 Ошентип, ошол кТЇнТЇ Теңир ысрайылдыктарды мисирликтердин колунан куткарып алды. Ошондо ысрайылдыктар мисирликтердин деңиз жээгинде өлТЇп жатканын көрТЇштТЇ.

31 Ысрайылдыктар Теңирдин мисирликтерге көрсөткөн улуу кТЇчТЇн көрТЇп, Теңирден коркуп калышты. Алар Теңирге да, Анын кулу Мусага да ишенип калышты.

15-БӨЛҮМ

Мусанын ыры

1 Ошондо Муса менен Ысрайыл уулдары Теңирди мактап, мына бул ырды ырдашты: «Теңирге ырдаймын, анткени Ал даңазаланды, атчан аскерди аты менен кошо деңизге чөктТЇрдТЇ.

2 Теңир менин сепилим, мактоо ырым, Ал мени куткарды. Ал менин Кудайым, Аны даңктаймын. Ал – атамдын Кудайы, Аны даңазалаймын.

3 Теңир – майдан жоокери, Жахаба – Анын ысымы.

4 Фараондун майдан арабаларын, аскерин деңизге чөктТЇрдТЇ, тандалган аскер башчылары Кызыл деңизге чөгТЇп өлТЇштТЇ.

5 Аларды суу басып калды, алар суунун тТЇбТЇнө таш чөккөндөй чөгТЇштТЇ.

6 Теңир, Сенин оң колуң даңкталды. Сенин оң колуң душманды талкалады.

7 ӨзТЇңө каршы чыккандарды ӨзТЇңдТЇн даңкыңдын улуулугу менен кыйраттың. Сенин каарың аларды саман сыяктуу өрттөп жиберди.

8 Теңир, Сенин демиңен деңиз эки жакка тартылды, суу көтөрТЇлТЇп, дубалдай болуп калды, айлампалар деңиздин ортосунда токтоп калды.

9 Душман: “Сая кууп жетем, олжону бөлТЇп алам, олжого тунам, кылычымды кынынан сууруп алып, аларды өз колум менен кырам”, – деди.

10 Сен ТЇйлөгөндө, аларды деңиз басып калды, коргошун сууга чөккөндөй, алар чоң сууга чөгТЇп өлТЇштТЇ.

11 Теңир, кудайлардын ичинде Сендей ким бар? Ыйыктыгы менен улуу, мактоого татыктуу, кереметтерди жаратуучу Сендей ким бар?

12 Сен ӨзТЇңдТЇн оң колуңду сунганда, аларды жер жутуп кетти.

13 Сен ӨзТЇң куткарган ушул элди ырайымың менен жетелеп баратасың. Ыйык жайыңа ӨзТЇңдТЇн кТЇчТЇң менен коштоп баратасың.

14 Элдер угуп, титиреп жатышат: Пелиштинин тургундарын коркунуч басты.

15 Эдом төрөлөрТЇ дТЇрбөлөңгө тТЇшТЇштТЇ, Мааптын жол башчылары калтырап коркушту, Канаандын бТЇт тургундарынын көңТЇлТЇ чөктТЇ.

16 Аларды чоң коркунуч бассын. Теңир, Өз элиң, ӨзТЇң жараткан элиң өтТЇп кеткенче, алар Сенин улуу кТЇчТЇңдөн таштай катып калышсын.

17 Теңирим, Сен Өз элиңди ӨзТЇңдТЇн улуу тооңо, Сен ӨзТЇң турак жай кылып алган жерге, Эгедерим, ӨзТЇң жасаган ыйык жерге алып барып жайгаштыр!

18 Теңир кылымдан кылымга, тТЇбөлТЇккө падышачылык кылат!

19 Фараондун аттары менен майдан арабалары жана атчан аскерлери деңизге киргенде, Теңир аларды карай деңиз суусун бурду, ал эми Ысрайыл уулдары деңиздин ортосундагы кургак жер менен өтТЇп кетишти».

Мириямдын ыры

20 Арундун карындашы, пайгамбар аял Мириям, колуна дап алды. БТЇт аялдар дап кагып, шаттанып, анын артынан чыгышты.

21 Ошондо Мириям алардын алдында: «Теңирге ырдагыла. Анткени Ал даңазаланды, атчан аскерди аты менен кошо деңизге чөктТЇрдТЇ», – деп ырдады.

Ачуу суу

22 Муса ысрайылдыктарды Кызыл деңизден алып чыкты. Алар Шур чөлТЇнө келишти. Чөлдө ТЇч кТЇн жол жТЇрТЇштТЇ, ичкенге суу таппай коюшту.

23 Анан Марага келишти, бирок ал жердин суусун иче албай коюшту, анткени ал суу ачуу болчу. Ошондуктан ал жер Мара деп аталып калган.

24 Ошондо эл Мусага: «Эмне ичебиз?» – деп наалыды.

25 Муса Теңирге боздоп кайрылды, ошондо Теңир ага бир жыгачты көрсөттТЇ. Муса аны сууга ыргытканда, суу таттуу болуп калды. Ошол жерде Кудай элге мыйзамдары менен көрсөтмөлөрТЇн берип, ошол жерде элдин ишенимин сынады.

26 Теңир аларга мындай деди: «Эгерде Кудай-Теңириңди уксаң, Анын алдында Ага жаккан иштерди жасасаң, Анын осуяттары менен мыйзамдарын аткарсаң, анда Мен Мисирдин башына салган илдеттердин бирин да сага жолотпойм, анткени Мен сени айыктыруучу Теңирмин».

27 Анан Ысрайыл уулдары Эйлим деген жерге келишти. Ал жерде он эки булак, жетимиш курма дарагы бар эле. Алар суулардын боюна станы менен жайланышты.

16-БӨЛҮМ

Манна жана бөдөнө

1 Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамааты Эйлим жеринен чыгышты. Алар Мисир жеринен чыккандан кийин, экинчи айдын он бешинчи кТЇнТЇ Эйлим менен Синайдын ортосундагы Син чөлТЇнө келишти.

2 Ысрайыл уулдарынын жамааты чөлдө Муса менен Арунга кайрадан наалый баштады.

3 Ысрайыл уулдары аларга: «Биз Мисир жеринде нанды тоё жеп, этке толгон казандын жанында отурганда эле, Теңирдин колунан өлТЇп калсак эмне! Силер бизди чөлгө ачкадан өлтТЇргөнТЇ алып келген турбайсыңарбы», – деп наалышты.

4 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Мен силерге асмандан нан жаадырам. Эл кТЇн сайын сыртка чыгып, бир кТЇнгө жеткидей нан жыйнап алсын. Ушул аркылуу Мен элди Менин мыйзамымды аткарабы, жокпу, сынап көрөм.

5 Алтынчы кТЇнТЇ болсо алып келгендерин даярдашсын, ошондо ал кТЇн сайын жыйнагандарынан эки эсе көп болот».

6 Муса менен Арун Ысрайыл элине мындай деди: «Силерди Мисир жеринен Теңир алып чыкканын кечинде билесиңер.

7 Эртең менен Теңирдин даңкын көрөсТЇңөр, анткени Ал силердин Теңирге наалыганыңарды укту. Бизге наалыганыңардай, биз ким элек?»

8 Муса мындай деди: «Теңир силерге кечинде эт, эртең менен тоё жегидей нан берет, анткени Теңир силердин ӨзТЇнө нааразы болуп, наалыганыңарды укту. Биз ким элек? Силер бизге эмес, Теңирге наалып жатасыңар».

9 Анан Муса Арунга мындай деди: «Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамаатына мындай деп айт: “Теңирдин алдына баргыла, себеби Ал силердин наалыганыңарды укту”».

10 Арун Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамаатына кайрылганда, алар чөлгө бурулушту. Ошондо Теңирдин даңкы булуттан көрТЇндТЇ.

11 Теңир Мусага мындай деди:

12 «Мен Ысрайыл уулдарынын наалыганын уктум. Аларга мындай деп айт: “Кечинде эт жейсиңер, эртең менен нанга тоёсуңар, Менин силердин Кудай-Теңириңер экенимди ошондо билесиңер”».

13 Кечинде бөдөнөлөр учуп келип, станды каптады, ал эми эртең менен стандын тегерегине шТЇТЇдТЇрТЇм тТЇштТЇ.

14 ШТЇТЇдТЇрТЇм бууланып кетери менен, жердин бетин кыроо каптагансып, чөлдө данга окшогон майда нерселер калды.

15 Ысрайыл уулдары аны көргөндө, бири-биринен: «Бул эмне?» – деп сурашты. Анткени алар анын эмне экенин билишчТЇ эмес. Ошондо Муса аларга мындай деди: «Бул – Теңирдин силерге жегенге берген наны.

16 Теңир силерге мындай буйрук берди: “Ар кимиңер жешиңерче жыйнагыла. Ар ким өз чатырында жашаган кишинин санына жараша, киши башына бир гомордон жыйнасын”».

17 Ысрайыл уулдары ошондой кылышты: бири көп, бири аз жыйнады.

18 Жыйнагандарын гомор менен ченешти. Көп жыйнагандыкы ашып калган жок, аз жыйнагандыкы жетпей калган жок. Ар ким жешине жараша жыйнады.

19 Муса аларга: «Эртең мененкиге калтырбагыла», – деди.

20 Бирок алар Мусанын айтканын угушкан жок. Кээ бирөөлөрТЇ жыйнагандарынан эртең мененкиге калтырып коюшту, бирок анысы курттап, сасып кетти. Ошондо аларга Мусанын ачуусу келди.

21 Алар кТЇндө эртең менен өздөрТЇнө жеткидей жыйнашчу. КТЇн ысыганда, ал эрип кетчТЇ.

22 Алтынчы кТЇнТЇ алар нанды эки эсе көп, киши башына эки гомордон жыйнашты. Муну жамаат башчылары Мусага айтып келишти.

23 Муса аларга мындай деди: «Теңир мындай деди: “Эртең дем алыш, Теңирдин ыйык ишембиси. Отко бышыра турганыңарды бТЇгТЇн бышырып, кайната турганыңарды бТЇгТЇн кайнатып алгыла, артып калганын алып коюп, эртең мененкиге чейин сактагыла”».

24 Алар Муса айткандай кылып, артып калгандарын эртең мененкиге калтырып коюшту, ал сасыган да жок, курттаган да жок.

25 Муса аларга: «Муну бТЇгТЇн жегиле, анткени бТЇгТЇн Кудайдын ишембиси. БТЇгТЇн муну талаадан таппайсыңар.

26 Аны алты кТЇн жыйнагыла. Ал эми жетинчи кТЇн – ишемби. Бул кТЇнТЇ манна болбойт», – деди.

27 Кээ бирөөлөр жетинчи кТЇнТЇ жыйнаганы чыгышты, бирок эч нерсе таба алышкан жок.

28 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Качанкыга чейин Менин осуяттарым менен мыйзамдарымды аткаруудан баш тартасыңар?

29 Эсиңерден чыкпасын, ишембини силерге Теңир берди, ошон ТЇчТЇн Ал силерге алтынчы кТЇнТЇ эки кТЇндТЇк нан берип жатат. Ишемби кТЇнТЇ ар ким өз ТЇйТЇндө болсун, эч ким өз ТЇйТЇнөн чыкпасын».

30 Ошентип, эл жетинчи кТЇнТЇ эс алды.

31 Ысрайыл эли бул нанды «манна» деп атады. Ал нандын өңТЇ кориандрдын уругундай аппак, даамы бал кошулган нандай эле.

32 Муса аларга мындай деди: «Теңир мындай деп буйруду: “Укум-тукумуңарга сактап коюу ТЇчТЇн, бир идишке бир гомор манна толтургула, силерди Мисирден алып чыккандан кийин, Мен силерди чөлдө кандай нан менен азыктандырганымды алар көрТЇшсТЇн”».

33 Анан Муса Арунга мындай деди: «Бир идиш алып, ага бир гомор манна толтур да, укум-тукумуңарга сактап коюу ТЇчТЇн, аны Теңирдин алдына коюп кой».

34 Теңир Мусага буйругандай, Арун аны сактап коюу ТЇчТЇн, келишим сандыгынын алдына алып барып койду.

35 Ысрайыл уулдары өздөрТЇ жашай турган жерге жеткиче, маннаны кырк жыл жешти. Алар Канаан жеринин чек арасына келгенге чейин манна жешти.

36 Гомор болсо эйфанын ондон бир бөлТЇгТЇ.

17-БӨЛҮМ

Аскадан чыккан суу

1 Ошентип, Теңирдин буйругу боюнча Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамааты Син чөлТЇнөн чыгып, Репидимге келип, станы менен жайланышты. Ал жерде ичерге суу жок эле.

2 Ошондо эл Мусаны: «Бизге ичкенге суу бергиле», – деп жемеледи. Муса аларга: «Силер эмне мени жемелеп жатасыңар? Эмнеге Теңирди сынап жатасыңар?» – деди.

3 Ошол жерде эл сууга зар болуп, Мусага мындай деп наалыды: «Сен бизди Мисирден эмнеге алып чыктың? Бизди балдарыбыз, малыбыз менен кошо сууга чаңкатып өлтТЇрөйТЇн дедиңби?»

4 Ошондо Муса Теңирге мындай деп боздоп жиберди: «Бул элди мен эмне кылам? Алар мени таш бараңга алып өлтТЇрТЇТЇгө даяр».

5 Теңир Мусага мындай деди: «Элдин алдына өтТЇп, Ысрайыл аксакалдарынын бир нечесин жана сууну чапкан таягыңды алып, жөнө.

6 Мен сенин алдыңда, Хорептеги асканын ТЇстТЇндө турам. Сен асканы чапканда, андан суу чыгып, эл суу ичет». Муса Ысрайыл аксакалдарынын көз алдында ошондой кылды.

7 Ысрайыл уулдарынын жемелегенине байланыштуу ал жерге Маса жана Мериба деген ат койду, анткени алар Теңирди: «Биздин арабызда Теңир барбы же жокпу?» – деп сынашты.

Амалыктыктардын жеңилиши

8 Ошондо амалыктыктар Репидимге келип, ысрайылдыктар менен согушушту.

9 Муса Жашыяга: «Эркектерди тандап алып, амалыктыктар менен согуш. Эртең мен дөбөнТЇн башында турам, Кудайдын таягы менин колумда болот», – деди.

10 Жашыя Мусанын айтканындай кылып, амалыктыктар менен согушканы жөнөдТЇ. Ал эми Муса, Арун жана Хур дөбөнТЇн башына чыгышты.

11 Муса колдорун көтөргөндө, Ысрайыл жеңип, колдорун тТЇшТЇргөндө, амалыктыктар жеңип жатты.

12 Бирок Мусанын колдору талыды, ошондо Мусанын астына таш коюп беришти, ал таштын ТЇстТЇнө отурду. Арун менен Хур болсо, бири бир жагынан, экинчиси экинчи жагынан Мусанын колдорун сТЇйөп турушту. Ошентип, анын колдору кТЇн батканча көтөрТЇлТЇп турду.

13 Жашыя амалыктыктарды кылыч мизине алып кыйратты.

14 Ошондо Теңир Мусага: «Ушуну эстелик ТЇчТЇн китепке жазып кой. Амалыктыктарды жер ТЇстТЇнөн таптакыр жок кыларымды Жашыянын кулагына куй», – деди.

15 Муса Кудайга курмандык чалынуучу жай куруп, аны Жахаба-Ниси деп атады.

16 Анткени ал: «Колум Теңирдин тактысында. Теңирдин амалыктыктарга каршы согушу укумдан-тукумга уланат», – деди.

18-БӨЛҮМ

Муса менен Итро

1 Мидиандык буткана кызматчысы, Мусанын кайнатасы Итро Кудайдын Мусага жана Өз элине эмне кылганынын баарын, Теңирдин Ысрайылды Мисирден кантип алып чыкканын укту.

2 Мусанын кайнатасы Итро ошондон мурунураак келген Мусанын аялы Сипорду,

3 анын эки уулун алып, Мусага келди. «Мен бөтөн жерде келгин болуп калдым», – деп, Муса биринчи уулуна Гейиршом деген ат койгон эле.

4 «Атамдын Кудайы мага жардам берип, мени фараондун кылычынан куткарды», – деп, экинчи уулуна Элиезер деген ат койгон эле.

5 Мусанын кайнатасы Итро анын уулдары менен аялын алып, чөлгө, Мусага келди. Муса Кудайдын тоосунун жанына станы менен жайланышкан эле.

6 Ал Мусага: «Мен, кайнатаң Итро, аялың менен эки уулуңду алып, сага бара жатам», – деп кабар жиберди.

7 Муса кайнатасын тосуп чыгып, жТЇгТЇнТЇп, аны өптТЇ. Экөө учурашкандан кийин, чатырга киришти.

8 Ошондо Муса кайнатасына Теңирдин Ысрайыл ТЇчТЇн фараон менен мисирликтерге эмне кылганын, жолдо кандай кыйынчылыктарга туш болгонун, Теңир аларды кантип куткарганын бТЇт айтып берди.

9 Итро Теңирдин Ысрайылды мисирликтердин колунан куткарганда көрсөткөн бардык жакшылыгын угуп кубанды.

10 Ошондо Итро: «Силерди мисирликтердин жана фараондун колунан куткарган, бул элди Мисирдин бийлигинен бошоткон Теңирге даңк!

11 Теңирдин бардык кудайлардан улуу экенин эми билдим, анткени алар ысрайылдыктарга кыйынсынышканда, Ал ӨзТЇнТЇн кудуреттТЇТЇлТЇгТЇн көрсөттТЇ», – деди.

12 Анан Мусанын кайнатасы Итро Кудайга арнап бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандыкты жана башка курмандыктарды алып келди. Ошондо Арун Ысрайылдын бТЇт аксакалдарын ээрчитип, Мусанын кайнатасы менен бирге Кудайдын алдында тамак жегени келди.

Итронун кеңештери

13 Эртеси кТЇнТЇ Муса элге сот жТЇргТЇзТЇТЇ ТЇчТЇн отурду. Эл болсо эртеден кечке Мусанын алдында турду.

14 Ошондо Мусанын кайнатасы анын элге сот жТЇргТЇзТЇп жатканын көрТЇп, мындай деди: «Элди эмне кылып жатасың? Эмне ТЇчТЇн сен жалгыз отурасың? Эмне ТЇчТЇн бТЇт эл эртеден кечке алдыңда турат?»

15 Муса кайнатасына мындай деп жооп берди: «Эл мага Кудайдын эркин суроо ТЇчТЇн келип жатат.

16 Алардын кандайдыр бир талашы болсо, мага келишет, мен аларга сот жТЇргТЇзөм, Кудайдын көрсөтмөлөрТЇ менен мыйзамдарын айтам».

17 Ошондо Мусанын кайнатасы ага мындай деди: «Сенин мындай кылганың жакшы эмес.

18 Сен өзТЇңдТЇ да, алдыңдагы элди да кыйнап жатасың, анткени бул иш сага оордук кылат. Сен муну жалгыз аткара албайсың.

19 Ошондуктан менин айтканымды ук. Мен сага акыл айтайын, Кудай сени менен болот. Сен болсо эл ТЇчТЇн Кудайдын алдында арачы болуп, элдин иштерин Кудайга жеткирип тур.

20 Аларга Кудайдын көрсөтмөлөрТЇ менен мыйзамдарын ТЇйрөтТЇп, алар жТЇрө турган Кудайдын жолун жана алар кыла турган иштерди көрсөт.

21 Эл ичинен жөндөмдТЇТЇ, Кудайдан корккон, ач көздТЇктТЇ жек көргөн, адилет адамдарды тандап алып, аларды элге миң башы, жТЇз башы, элТЇТЇ башы жана он башы кылып дайында.

22 Ошолор элге ар убак сот жТЇргТЇзТЇшсТЇн, маанилТЇТЇ иштерди сага билдирип турушсун, ал эми майда иштерди өздөрТЇ чечишсин, ошондо сага жеңилирээк болот, алар оор жТЇктТЇ сени менен бирге көтөрТЇшсТЇн.

23 Эгерде сен ушундай кылсаң, Кудай сага эмне кылыш керек экенин айтып турат. Ошондо сен бекем тура аласың, эл да өз ордуна тынчтык менен тарап кетет».

24 Муса кайнатасынын сөзТЇнө макул болуп, ал айткандын баарын кылды.

25 Муса ысрайылдыктардын ичинен жөндөмдТЇТЇ адамдарды тандап алып, аларды миң башы, жТЇз башы, элТЇТЇ башы жана он башы кылып, элди башкарууга дайындады.

26 Алар ар убак элге сот жТЇргТЇзТЇштТЇ. Оор иштерди Мусага айтып, ал эми майда иштерди өздөрТЇ чечип турушту.

27 Анан Муса кайнатасын узатып жиберди. Ал өз жерине кетти.

19-БӨЛҮМ

Ысрайыл Синай тоосунун этегинде

1 Мисир жеринен чыгышкандан кийин, ТЇчТЇнчТЇ айдын биринчи кТЇнТЇ, ай жаңырган кТЇнТЇ Ысрайыл уулдары Синай чөлТЇнө келишти.

2 Алар Репидимден чыгып, Синай чөлТЇнө келип, станы менен жайланышышты. Ысрайыл эли ошол жердеги тоонун бет маңдайына станы менен жайланышты.

3 Муса Кудай менен сТЇйлөшТЇТЇ ТЇчТЇн, тоого чыкты. Тоодон Теңир ага мындай деп кайрылды: «Жакыптын элине, Ысрайыл уулдарына мындай дегин:

4 “Менин мисирликтерге эмне кылганымды көрдТЇңөр, Мен силерди бТЇркТЇт балапанын канатына көтөргөндөй көтөрТЇп жТЇрТЇп, ӨзТЇмө алып келдим.

5 Ошондуктан силер Мени угуп, Менин келишимимди сактасаңар, анда бТЇт элдердин ичинен силер Менин энчим болосуңар, анткени бТЇт жер Меники.

6 Силер Мен ТЇчТЇн ыйык кызмат кылуучулардын падышачылыгы жана ыйык эл болосуңар”. Сенин Ысрайыл уулдарына айта турган сөзТЇң ушул».

7 Муса келип, эл аксакалдарын чакырды да, Теңир осуяттаган ушул сөздөрдТЇ айтты.

8 Ошондо бТЇт эл бир добуштан: «Теңир эмнени айтса, ошонун баарын аткарабыз», – деп жооп берди. Муса элдин айткан сөзТЇн Теңирге жеткирди.

9 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Сени менен сТЇйлөшкөнТЇмдТЇ эл угушу ТЇчТЇн жана сага дайыма ишениши ТЇчТЇн, Мен сага калың булуттун ичинде келем». Муса элдин айткан сөздөрТЇн Теңирге айтып берди.

10 Ошондо Теңир Мусага: «Элге барып, аларды бТЇгТЇн да, эртең да ыйыкта. Алар кийимдерин жууп тазалашсын.

11 YчТЇнчТЇ кТЇнгө даяр болушсун, анткени ТЇчТЇнчТЇ кТЇнТЇ Теңир бТЇт элдин көз алдында Синай тоосуна тТЇшТЇп келет.

12 Эл турган жерди тегерете сызып кой. Анан аларга мындай де: “Сак болгула, тоого чыкпагыла, тоонун этегине да жакындабагыла. Ким тоого жакындаса, ал өлТЇТЇгө тийиш.

13 Ал адамга эч ким колун тийгизбесин, аны таш бараңга алышсын же жаа менен атышсын, мал болобу, адам болобу, тирТЇТЇ калбасын”. Сурнай ТЇнТЇ чыкканда гана тоого чыкса болот», – деди.

14 Муса тоодон тТЇшТЇп келип, элди ыйыктады. Алар өз кийимдерин жууп тазалашты.

15 Ошондо Муса элге: «YчТЇнчТЇ кТЇнгө даяр болгула. Аялыңарга жакындабагыла», – деди.

16 YчТЇнчТЇ кТЇнТЇ таң атары менен кТЇн кТЇркТЇрөдТЇ, чагылган чартылдады, калың булут тоонун башына келди, анан сурнай ТЇнТЇ катуу жаңырды. Ошондо стандагы эл абдан коркуп кетти.

17 Муса элди стандан Кудай менен жолугушуу ТЇчТЇн алып чыкты. Алар тоонун этегинде турушту.

18 Теңир от ичинде тТЇшкөндТЇктөн, Синай тоосу тТЇтөп жатты. ТТЇтТЇн тоодон мештен чыккан тТЇтТЇндөй болуп чыгып жатты, тоо катуу солкулдап турду.

19 Сурнай ТЇнТЇ барган сайын катуулай берди. Муса сТЇйлөп жатты, Кудай болсо катуу ТЇн менен жооп берип жатты.

20 Анан Теңир Синай тоосуна тТЇшТЇп келип, тоонун башынан Мусаны чакырды, Муса тоонун башына чыкты.

21 Ошондо Теңир Мусага: «Ылдый тТЇшТЇп, элге эскерт, алар Теңирди көрөм деп жулунбасын, ошентем деп, көпчТЇлТЇгТЇ өлТЇп калбасын.

22 Теңирге жакындай турган ыйык кызмат кылуучулар болсо, Теңир аларды өлтТЇрТЇп салбашы ТЇчТЇн, өздөрТЇн ыйыкташсын», – деди.

23 Ошондо Муса Теңирге: «Эл Синай тоосуна чыга албайт, анткени Сен бизге: “Тоону тегерете сызып, аны «ыйык» деп жарыяла деп эскерткенсиң”», – деди.

24 Теңир ага: «Ылдый тТЇшТЇп кел. Кайра өйдө чыгып келе жатканыңда, Арунду ала кел, бирок ыйык кызмат кылуучулар менен эл тоого чыгып, Теңирге барам деп жулунбасын, Теңир аларды кырып салат», – деди.

25 Муса тТЇшТЇп келип, элге ушунун баарын айты.

20-БӨЛҮМ

Он осуят

1 Ошондо Теңир мына бул сөздөрдТЇ айтты:

2 «Сени Мисир жеринен алып чыккан, кулчулуктан бошоткон Кудай-Теңириң Менмин.

3 Менден башка кудайларың болбосун.

4 ӨзТЇңө буркан жана жогорку асмандагы, төмөнкТЇ жердеги, жерден төмөн суудагы нерселердин тТЇспөлТЇн жасаба.

5 Аларга табынба, кызмат кылба, анткени Кудай-Теңириң Менмин. Мени жек көргөндөрдТЇн балдарын ата-бабаларынын кТЇнөөсТЇ ТЇчТЇн ТЇчТЇнчТЇ, төртТЇнчТЇ тукумуна чейин жазалаган кызганчаак Кудаймын.

6 Мени сТЇйгөндөрдТЇн, Менин осуяттарымды сактагандардын миңинчи тукумуна чейин ырайым кылган Кудаймын.

7 Кудай-Теңириңдин атын курулай эле айта бербе, анткени Анын атын курулай эле айта бергендерди Теңир жазасыз калтырбайт.

8 Ишемби кТЇндТЇ ыйык тутууну эсиңден чыгарба.

9 Алты кТЇн иштеп, ар кандай ишиңди кыл.

10 Ал эми жетинчи кТЇн – Кудай-Теңириңдин ишемби кТЇнТЇ. Ал кТЇнТЇ өзТЇң да, уулуң да, кызың да, кулуң да, кТЇңТЇң да, малың да, ТЇйТЇңдө жТЇргөн келгин да эч кандай жумуш кылбасын.

11 Анткени алты кТЇндө Теңир асманды, жерди, деңизди жана аларда жашагандын бардыгын жаратып бТЇткөн, ал эми жетинчи кТЇнТЇ эс алган. Ошондуктан Теңир ишемби кТЇнгө батасын берип, аны ыйыктап койгон.

12 Кудай-Теңириң берип жаткан жерде өмТЇрТЇң узун болсун десең, ата-энеңди сыйла.

13 Киши өлтТЇрбө.

14 Ойноштук кылба.

15 Уурдаба.

16 Жакыныңа жалаа жаппа.

17 Жакыныңдын ТЇйТЇнө көз артпа. Жакыныңдын аялына, кулуна, кТЇңТЇнө, өгТЇзТЇнө, эшегине, эч нерсесине көз артпа».

Ысрайылдыктардын коркушу

18 БТЇт эл кТЇндТЇн кТЇркТЇрөгөнТЇн, сурнай ТЇнТЇн угуп, жалынды, тТЇтөгөн тоону көрТЇп турду. Муну көргөн эл артка кетенчиктеп, алыс барып турду.

19 Анан алар Мусага: «Биз менен сен сТЇйлөш, сени угалы, биз менен Кудай сТЇйлөшпөсТЇн, болбосо өлТЇп калабыз», – дешти.

20 Муса элге кайрылып: «Коркпогула, Кудай силерди сыноо ТЇчТЇн, Андан коркушуңар ТЇчТЇн, кТЇнөөгө батпашыңар ТЇчТЇн келди», – деди.

21 Эл алыста турду. Муса болсо Кудай турган караңгы булутка кирди.

Курмандык чалынуучу жай жөнТЇндө мыйзам

22 Ошондо Теңир Мусага: «Ысрайыл уулдарына айт: “Менин силерге асмандан кантип сТЇйлөгөнТЇмдТЇ көрдТЇңөр.

23 Менин алдымда өзТЇңөргө кТЇмТЇштөн же алтындан кудай жасабагыла”.

24 Мага курмандык чалынуучу жайды топурактан жаса. Анын ТЇстТЇнө бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандыктарыңды, тынчтык курмандыктарыңды, койлоруңду, өгТЇздөрТЇңдТЇ курмандыкка чал. Ошондо Мен Менин ысымымды эстетип турган жерге келип, сага батамды берем.

25 Эгерде Мага курмандык чалынуучу жайды таштан жасай турган болсоң, анда аны жылмаланган таштан жасаба. Анткени сТЇргТЇч тийгизер замат, аны булгап койгон болосуң.

26 Жылаңач этиң көрТЇнТЇп калбашы ТЇчТЇн, Мен ТЇчТЇн курган курмандык чалынуучу жайга тепкич менен чыкпа.

21-БӨЛҮМ

Кулдар жөнТЇндө мыйзамдар

1 Сен аларга бере турган мыйзамдар мындай:

2 Эгерде эврей кул сатып алсаң, ал алты жыл иштесин. Ал эми жетинчи жылы эркиндикке бекер чыксын.

3 Эгерде ал жалгыз келсе, жалгыз чыксын. Эгерде анын аялы бар болсо, аялы менен чыксын.

4 Эгерде кулдун кожоюну ага аял алып берсе, аялы ага уул же кыз төрөп берсе, анда аялы менен балдары кожоюнунда калып, ал өзТЇ жалгыз чыксын.

5 Эгерде кулу: “Мен кожоюнумду да, аялымды да, балдарымды да жакшы көрөм, эркиндикке чыкпайм”, – десе,

6 анда кожоюну аны башкаруучулардын алдына алып келип, эшиктин же кашектин жанына тургузуп, кулагын шибеге менен тешсин, ошондо ал ага өмТЇр бою кул болуп калат.

7 Эгерде кимдир бирөө кызын кТЇңдТЇккө сатса, анда анын кызы башка кулдардай болуп эркиндикке чыга албайт.

8 Эгерде кТЇң өз кожоюнуна жакпаса, кожоюну аны албаса, анда кТЇңдТЇн кунун төлөп алууга башкага уруксат берсин. Бирок ал өзТЇ андан баш тарткандыктан, аны бөтөн элге сатууга акысы жок.

9 Эгерде аны өз уулуна никелеп койсо, анда өз кызындай көрсТЇн.

10 Эгерде уулуна башка аял алып берсе, анда ал кТЇң тамактан, кийимден жана жубайлык укугунан ажырабашы керек.

11 Эгерде кожоюн ал кТЇң ТЇчТЇн ушул ТЇч шартты аткарбаса, анда ал эркиндикке кунсуз, бекер чыксын.

Кордук көрсөткөндөр жөнТЇндө мыйзам

12 Кимдир бирөө бирөөнТЇ уруп жибергенде, ал өлТЇп калса, анда ал өлТЇм жазасына тартылсын.

13 Бирок ал атайылап өлтТЇрбөсө, анын өлТЇмТЇнө Кудай жол берген болсо, анда өлтТЇргөн киши качып кете турган жерди сага ӨзТЇм көрсөтөм.

14 Ал эми кимдир бирөө жакынын атайылап өлтТЇрсө, анда аны Менин курмандык чалынуучу жайымдан алып кетип, өлТЇм жазасына тарт.

15 Ким атасын же энесин урса, ал өлТЇм жазасына тартылсын.

16 Ким киши уурдап сатса же ал анын колунан табылса, анда ал өлТЇм жазасына тартылсын.

17 Ким атасына же энесине жаман айтса, ал өлТЇм жазасына тартылсын.

Денеге зыян келтиргендер жөнТЇндө мыйзам

18 Эки адам чатакташа кетип, бири экинчисин таш менен же муштум менен урса, ал тирТЇТЇ калып, бирок төшөккө жатып калса,

19 ордунан туруп, таяк таянып ТЇйдөн чыгууга жараса, урган киши өлТЇм жазасына тартылбайт, бирок анын токтоп калган жумушу ТЇчТЇн жана дарылануусу ТЇчТЇн төлөп берсин.

20 Ким өз кулун же кТЇңТЇн таяк менен уруп, ал анын колунан өлТЇп калса, анда ал жазалансын.

21 Эгерде ал бир-эки кТЇндөн кийин туруп кетсе, ал жазаланбасын, анткени алар анын кТЇмТЇшТЇнө келген.

22 Эки адам мушташа кетип, бири кош бойлуу аялды уруп жиберип, аялдын боюнан тТЇшТЇп калса, бирок башка зыян тартпаса, анда ал аялдын кТЇйөөсТЇ салган салыкты төлөп берсин, ал салыкты соттордун көзөмөлТЇ астында төлөп берсин.

23 Эгерде аялдын денеси зыян тарткан болсо, анда жанга жан,

24 көзгө көз, тишке тиш, колго кол, бутка бут,

25 кТЇйТЇккө кТЇйТЇк, жараатка жараат, көгөргөн жер ТЇчТЇн көгөргөн жер.

26 Ким кулун же кТЇңТЇн көзгө уруп, көзТЇнө зыян келтирсе, анда көзТЇ ТЇчТЇн аларды эркиндикке чыгарсын.

27 Ким кулунун же кТЇңТЇнТЇн тишин ыргыта урса, анда тиши ТЇчТЇн да аларды эркиндикке чыгарсын.

28 Эгерде эркек кишини же аял кишини бука сТЇзТЇп өлтТЇрсө, анда ал буканы таш бараңга алып өлтТЇргТЇлө, бирок этин жебегиле, ал эми буканын ээси кТЇнөөлТЇТЇ эмес.

29 Эгерде букасынын мурда эле сТЇзөнөөк экенин ээси билип туруп карабаса, ал эркекти же аялды сТЇзТЇп өлтТЇрсө, анда ал буканы таш бараңга алып өлтТЇргТЇлө, ээси да өлТЇм жазасына тартылсын.

30 Эгерде андан кун талап кылышса, өз жаны ТЇчТЇн ошол кунду төлөп берсин.

31 БирөөнТЇн уулун сТЇзсө да, кызын сТЇзсө да, ага ушул эле мыйзам колдонулсун.

32 Эгерде бука кулду же кТЇңдТЇ сТЇзсө, анда алардын кожоюнуна буканын ээси отуз кТЇмТЇш шекел төлөсТЇн, ал эми бука таш бараңга алынсын.

33 Эгерде кимдир бирөө жабык чуңкурду ачып же чуңкур казып, ТЇстТЇн жаппай койсо, ага бука же эшек тТЇшТЇп кетсе,

34 анда чуңкурдун ээси мал ээсине кТЇмТЇш төлөп берсин, ал эми өлгөн мал аныкы болот.

35 Эгерде кимдир бирөөнТЇн букасы коңшусунун букасын сТЇзТЇп өлтТЇрсө, анда өлтТЇргөн буканы сатып, акчасын тең бөлТЇп алышсын. Ошондой эле өлгөн буканы да тең бөлТЇп алышсын.

36 Эгерде букасынын мурда эле сТЇзөнөөк экенин билип туруп, ээси аны карабаса, анда ал буканын ордуна бука төлөп берсин, ал эми өлгөн бука аныкы болот.

22-БӨЛҮМ

Чыгаша келтиргендер жөнТЇндө мыйзам

1 Эгерде кимдир бирөө өгТЇз же кой уурдап союп алса же сатса, анда бир өгТЇз ТЇчТЇн беш өгТЇз, бир кой ТЇчТЇн төрт кой төлөйт.

2 Эгерде кимдир бирөө тТЇнкТЇсТЇн уурунун ТЇстТЇнөн чыгып, аны уруп өлтТЇрТЇп салса, анын каны ТЇчТЇн жооп бербейт.

3 Эгерде кТЇндТЇз уурунун ТЇстТЇнөн чыгып өлтТЇрТЇп салса, анда анын каны ТЇчТЇн жооп берет. Уурдаган киши төлөш керек. Эгерде төлөй албаса, анда уурдалгандын ордуна өзТЇ сатылсын.

4 Эгерде уурдалган мал: өгТЇз болобу, эшек болобу, кой болобу, уурунун колунан тирТЇТЇ табылса, анда эки эселеп төлөсТЇн.

5 Эгерде кимдир бирөө малын коё берип, бирөөнТЇн талаасын же жТЇзТЇмзарын тепсетип талкаласа, анда ал ага өзТЇнТЇн талаасынын же жТЇзТЇмзарынын тТЇшТЇмТЇнТЇн эң жакшысын берсин.

6 Эгерде өрт чыгып, тикендТЇТЇ жыгачты каптап, бирөөнТЇн чөмөлөсТЇ, же эгини, же талаасы кТЇйТЇп кетсе, анда өрт чыгарган адам аны төлөп берсин.

7 Эгерде кимдир бирөө жакынына кТЇмТЇшТЇн же буюмдарын сактап турууга берсе, алар анын ТЇйТЇнөн уурдалып кетсе, бирок ууру табылса, ал эки эселеп төлөп берсин.

8 Эгерде ууру табылбаса, анда ТЇйдТЇн ээси соттордун алдына келип, жакынынын менчигине тийбегендигин айтып каргансын.

9 Эгерде кимдир бирөө талаш-тартыштуу бир нерсесин: өгТЇзТЇн, же эшегин, же коюн, же кийимин, же жоготкон нерсесин жакын адамынан таап алып, “меники” десе, анда экөө тең сотко келсин. Сот кимди кТЇнөөлТЇТЇ деп тапса, ал жакынына эки эселеп төлөп берсин.

10 Ким өз жакынына эшегин, же өгТЇзТЇн, же коюн, же башка бир малын багып берТЇТЇгө берсе, анан ал өлТЇп калса, же майып болсо, же уурдалып кетсе, бирок эч ким көрбөсө,

11 анда ал жакынынын менчигине тийбегендигин айтып, Кудайдын алдында каргансын. Мал ээси анын карганганына ишенсин, ошондо жакыны эч нерсе төлөбөйт.

12 Эгерде уурдалып кетсе, анда ал мал ээсине төлөп берсин.

13 Эгерде жырткыч жара тартып кетсе, анда далил ТЇчТЇн жара тартылган өлТЇктТЇ көрсөтсТЇн. Жырткыч жара тартып кеткен малды ал төлөбөйт.

14 Эгерде кимдир бирөө өз жакынынын малын пайдаланганга алса, ал мал ээси жокто майып болсо же өлТЇп калса, анда ал төлөп берсин.

15 Эгерде малдын ээси жанында болсо, анда ал төлөбөйт. Эгерде малды акысын берип жалдап алса, анда ошол акы жалданган малдын ордуна эсептелсин.

ЖТЇрТЇм-турум жана адеп-ахлак жөнТЇндө мыйзамдар

16 Эгерде кимдир бирөө эч ким менен убадалаша элек кызды азгырып, аны менен жатса, анда калыңын төлөп, кызды аялдыкка алсын.

17 Эгерде атасы ага кызын бербей койсо, анда кыздар ТЇчТЇн канча калың берилсе, ошончо кТЇмТЇш төлөсТЇн.

18 Балчы-сыйкырчыларды тирТЇТЇ калтырба.

19 Мал менен жанашкан адам өлТЇм жазасына тартылсын.

20 Теңирден башка кудайларга курмандык чалгандар жок кылынсын.

21 Келгинди кысымга алба, кордобо, анткени силер өзТЇңөр да Мисир жеринде келгин болгонсуңар.

22 Жесирди да, жетимди да кысымга алба.

23 Эгерде аларды кысымга алып кордосоң, алар Мага боздоп кайрылышат. Ошондо Мен алардын ыйын угам.

24 Мен каарданып, силерди кылычтап кырам, аялыңар жесир, балдарыңар жетим калат.

25 Эгерде сен Менин элимдин жардыларына карызга акча берсең, анда аны кысымга алып, ТЇстөк кошуп алба.

26 Эгерде жакыныңдын кийимин кТЇрөөгө алсаң, кТЇн батканча кайрып бер.

27 Анткени ал кийим – анын жалгыз жамынчысы, ал – анын денесин жаба турган кийими. Ал эмнени кийип жатат? Ал Мага ыйлап кайрылганда, Мен угам, анткени Мен боорукермин.

28 Кудайга акарат келтирбе, өз элиңдин башчыларына тил тийгизбе.

29 Эгиниңдин биринчи тТЇшТЇмТЇн, жТЇзТЇмТЇңдТЇн биринчи ширесин Мага кечиктирбей алып кел, уулдарыңдын ичинен тунун Мага бер.

30 Бодо малыңдын да, коюңдун да биринчи төлТЇн Мага бер. Жети кТЇн алар өз энелеринин жанында болсун, сегизинчи кТЇнТЇ аларды Мага бер.

31 Ошондо силер Менин ыйык элим болосуңар. Талаадан жырткыч жара тартып кеткен малдын этин жебегиле. Аны иттерге ыргытып жибергиле.

23-БӨЛҮМ

Акыйкаттык жөнТЇндө

1 Ушак таратпа, жалган кТЇбө болбош ТЇчТЇн, кудайсызга кол сунба.

2 КөпчТЇлТЇктТЇ ээрчип жамандыкка барба, талаш-тартышты көпчТЇлТЇккө карап чечпе, чындыктан четтебе.

3 Жардынын ишин жардылыгына карап коргобо.

4 Эгерде душманыңдын адашкан өгТЇзТЇн же эшегин тапсаң, аны ээсине алып барып бер.

5 Эгерде душманыңдын эшеги жыгылып, көтөргөн жТЇгТЇнТЇн астында калганын көрсөң, талаага таштабай, анын жТЇгТЇн чечиш.

6 Жакырдын ишин туура эмес соттобо.

7 Калптан кач, айыпсызды, адилеттТЇТЇнТЇ өлтТЇрбө, анткени Мен мыйзамсыздык кылган адамды актабайм.

8 Пара алба, анткени пара көздТЇТЇнТЇ сокур кылып, актын ишин бурмалайт.

9 Келгинди таарынтпа, анткени силер келгин болгон кандай экенин билесиңер, анткени өзТЇңөр да Мисир жеринде келгин болгонсуңар.

Жетинчи кТЇн жана жетинчи жыл жөнТЇндө мыйзам

10 Жериңди алты жыл иштетип, тТЇшТЇмТЇн ал.

11 Ал эми жетинчи жылы жериң эс алсын, элиңдин жакырлары жанын баксын, алардан калганын талаадагы жаныбарлар жесин. ЖТЇзТЇмзарың менен зайтун дарагыңды да ошондой кыл.

12 Алты кТЇн иштеп, жетинчи кТЇнТЇ эс ал. Ошондо өгТЇзТЇң да, эшегиң да, кТЇңТЇңдТЇн баласы да, келгин да эс алат.

13 Силерге айтканымдын баарын аткаргыла. Башка кудайлардын аттарын атабагыла, алардын аттарын оозуңарга албагыла.

Үч чоң майрам жөнТЇндө мыйзам

14 Мага арнап, бир жылда ТЇч жолу майрам өткөр.

15 Ачыткысыз нан майрамын өткөрТЇп тур. Мен сага буйругандай, Абыт айынын белгиленген убагында жети кТЇн ачыткысыз нан же, анткени ошол убакта Мисирден чыккансың. Эч ким Менин алдыма куру кол келбесин.

16 Талаага эккен эгиниңдин биринчи тТЇшТЇмТЇн жыйнаганыңда, Эгин жыйноо майрамын өткөр; жыл аягында тТЇшТЇм жыйнаганыңда, ТТЇшТЇм майрамын өткөр.

17 Бардык эркек аттууларың Эгедер Теңирдин алдына жылына ТЇч жолу келишсин.

18 Мага арнап чалган курмандыгыңдын канын ачыткы кошулган нан менен бирге алып келбе. Мага арнап чалган майрамдык курмандыктын майы эртең мененкиге калбасын.

19 Жериңден алган биринчи тТЇшТЇмТЇңдТЇ Кудай-Теңириңдин ТЇйТЇнө алып кел. Улакты энесинин сТЇтТЇнө бышырба.

Убадалар жана акыл-насааттар

20 Мен даярдап койгон жерге сени жолдо сактап жеткириш ТЇчТЇн, алдыңа бир периштени жиберип жатам.

21 Анын алдында абайлап жТЇр, анын ТЇнТЇнө кулак сал, ага каршы чыкпа. Эгерде каршы чыксаңар, ал силердин кТЇнөөңөрдТЇ кечирбейт, анткени Менин ысымым анда.

22 Эгерде анын ТЇнТЇнө кулак салып, Мен айткандын баарын аткарсаң, анда сенин душмандарыңа душман, кастарыңа кас болом.

23 Менин периштем алдыңа тТЇшТЇп, сени аморлуктардын, хеттиктердин, периздиктердин, канаандыктардын, хибиликтердин жана жебустуктардын жерине алып барганда, Мен аларды жок кылганда,

24 алардын кудайларына табынба, аларга кызмат кылба, алардын иштерин туураба, тескерисинче, аларды талкала, мамыларын кыйрат.

25 Өз Кудай-Теңириңе кызмат кыл, ошондо Ал жеген наныңа, ичкен сууңа батасын берет. Мен сага оору-сыркоо жолотпойм.

26 Сенин жериңде ара төрөгөндөр жана төрөбөгөндөр болбойт. ӨмТЇрТЇңдТЇ узун кылам.

27 Сенин алдыңан ӨзТЇмдТЇн коркунучумду жиберем, сен арасына барган элдердин баарын дТЇрбөлөңгө тТЇшТЇрөм, бардык душмандарыңды сенден качырам.

28 Сенин алдыңан чоң аарыларды жиберем, алар сенден хибиликтерди, канаандыктарды жана хеттиктерди кууп чыгат.

29 Жер ээн калып, жырткыч айбандар көбөйТЇп, сага кол салбашы ТЇчТЇн, Мен аларды сенден бир эле жылдын ичинде кууп чыгарбайм.

30 Сен тукумдап көбөйТЇп, ал жерди ээлемейинче, ал элдерди сенден аз-аздан кууп чыгып турам.

31 Сенин чек араңды Кызыл деңизден Пелишти деңизине чейин жана чөлдөн дарыяга чейин жеткирем. Ал жердин тургундарын сенин колуңа берем, сен аларды кууп чыгасың.

32 Алар менен да, алардын кудайлары менен да байланыш тТЇзбө.

33 Алар сени Мага каршы кТЇнөөгө тТЇртпөшТЇ ТЇчТЇн, сенин жериңде жашабасын. Анткени сен алардын кудайларына кызмат кылсаң, анда алар сен ТЇчТЇн жайылган тор болот».

24-БӨЛҮМ

Элдин курмандык чалынуучу жайдын алдында берген убадасы

1 Анан Теңир Мусага мындай деди: «Арунду, Надапты, Абыйутту жана Ысрайылдын жетимиш аксакалын алып, тоого чыгып, Мага алыс туруп таазим кылгыла.

2 Теңирге Муса гана жакындасын. Ал эми тигилер жакындабасын, эл аларга кошулуп келбесин».

3 Муса келип, Теңирдин сөздөрТЇ менен мыйзамдарынын баарын элге айтып берди. Ошондо бТЇт эл бир ооздон: «Теңир эмнени айтса, ошону аткарабыз», – деди.

4 Муса Теңирдин бардык сөздөрТЇн жазып алды. Эртеси эртең менен эрте туруп, тоонун тТЇбТЇнө курмандык чалынуучу жай куруп, Ысрайылдын он эки уруусу ТЇчТЇн он эки таш тизди.

5 Анан ал Ысрайыл уулдарынан уландарды жөнөттТЇ. Алар Теңирге арнап бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандыктарды чалышты жана тынчтык курмандыгына букачарларды союшту.

6 Муса кандын жарымын чараларга куюп, жарымын курмандык чалынуучу жайга чачты.

7 Анан келишим жазылган китепти алып, элге угуза окуп берди. Ошондо эл: «Теңир эмнени айтса, ошонун бардыгын аткарабыз, тил алабыз», – деди.

8 Муса элге кан чачып, мындай деди: «Бул кан – ушул сөздөрдТЇн негизинде Теңирдин силер менен тТЇзгөн келишимин беките турган кан».

9 Андан кийин Муса менен Арун, Надап менен Абыйут жана Ысрайылдын жетимиш аксакалы тоонун башына чыгышты.

10 Ошондо алар Ысрайылдын Кудайын көрТЇштТЇ. Анын бутунун астында таза сапфирден жасалгандай болгон, ачык асман тТЇстТЇТЇ нерсе жаткан эле.

11 Ал Ысрайылдын тандалган уулдарын өлтТЇргөн жок. Алар Кудайды көрТЇштТЇ, ичип-жешти.

Муса Синай тоосунда

12 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Тоого чыгып, Мага кел да, ошол жерде бол. Аларды ТЇйрөтТЇш ТЇчТЇн, Мен сага таш лоокторду жана ӨзТЇм жазган мыйзам менен осуяттарды берем».

13 Муса жана анын кызматчысы Жашыя ордунан турушту. Муса Кудайдын тоосуна жөнөдТЇ.

14 Аксакалдарга: «Биз кайрылып келгиче, ушул жерде болгула. Арун менен Хур силер менен болот. Кимдин жумушу болсо, ошолорго келсин», – деди.

15 Муса тоого чыгары менен тоону булут каптады.

16 Теңирдин даңкы Синай тоосун чулгады. Булут тоону алты кТЇн каптап турду, ал эми жетинчи кТЇнТЇ Теңир булуттун арасынан Мусаны чакырды.

17 Тоонун башындагы Теңирдин даңкы Ысрайыл уулдарынын көзТЇнө бардыгын жалмап салуучу оттой болуп көрТЇндТЇ.

18 Муса булуттун ичине кирип, тоонун башына чыкты. Муса ал тоодо кырк кТЇн, кырк тТЇн болду.

25-БӨЛҮМ

Жыйын чатыры ТЇчТЇн алып келине турган тартуулар жөнТЇндө

1 Теңир Мусага мындай деди:

2 «Ысрайыл уулдарына айт, алар Мага курмандыктарын алып келишсин. Ар бир адамдын чын жТЇрөктөн берген курмандыгын Мага алып келгиле.

3 Силер алардан ала турган тартуулар булар: алтын, кТЇмТЇш жана жез,

4 ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөр, зыгыр буласы, эчкинин тыбыты,

5 кызылга боёлгон кой терилери, деңиз жаныбарынын терилери, акация жыгачы,

6 чырактан ТЇчТЇн зайтун майы, майлоочу май ТЇчТЇн жана тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу заттар,

7 ыйык кызмат кылуучунун эфодуна, төш чөнтөгТЇнө салынуучу оникс ташы жана башка асыл таштар.

8 Мага арнап ыйык жай курушсун, Мен алардын арасында жашайм.

9 Жыйын чатырын, анын бардык идиштерин Мен сага көрсөтТЇп жаткан ТЇлгТЇ боюнча жасагыла.

Келишим сандыгы жөнТЇндө

10 Акация жыгачынан таш лооктор салынуучу келишим сандыгын жасагыла. Анын узундугу эки жарым чыканак, туурасы бир жарым чыканак, бийиктиги бир жарым чыканак болсун.

11 Анын ичи-тышын таза алтын менен капта, ТЇстТЇнө таажыныкындай кылып, алтын ачакейди айландыра жасап чык.

12 Ал сандык ТЇчТЇн алтындан төрт шакекче куюп, аларды ылдыйкы төрт бурчуна бекит: эки шакекти бир жагына, эки шакекти экинчи жагына бекит.

13 Акация жыгачынан эки шыргый жасап, аларды алтын менен капта.

14 Ал шыргыйларды сандыктын эки жагындагы шакекчелерге киргизип кой, сандыкты ошол шыргыйлар менен көтөрТЇп жТЇрТЇшсТЇн.

15 Сандыктын шакекчелерине шыргыйлар киргизилип турсун жана андан чыгарылбасын.

16 Мен сага бере турган келишим жазуусун келишим сандыгына салып кой.

17 Капкагын да таза алтындан жаса. Анын узундугу эки жарым чыканак, туурасы бир жарым чыканак болсун.

18 Алтындан эки керуп чегип жасап, аларды сандыктын капкагынын эки четине орнот.

19 Бир керупту бир четине, экинчи керупту экинчи четине орнот, алар капкактын эки четинен чыгып турсун.

20 Ал керуптардын канаттары капкакты жаап тургудай болуп, жогору жайылып турсун. Алар маңдай-тескей туруп, жТЇздөрТЇ капкакты карап турсун.

21 Капкакты келишим сандыгынын ТЇстТЇнө кой. Мен сага бере турган келишим жазуусун келишим сандыгына салып кой.

22 Ошол жерде Мен сага ачылып берип турам, мыйзам салынган сандыктын капкагынын ТЇстТЇндө турган эки керуптун ортосунан Мен Ысрайыл уулдарына сен аркылуу эмнени осуяттай турган болсом, ошолордун баарын сага айтып, сени менен сТЇйлөшТЇп турам.

Нан тартуусу коюла турган ТЇстөл жөнТЇндө

23 Анан акация жыгачынан ТЇстөл жаса, анын узундугу эки чыканак, туурасы бир чыканак, ал эми бийиктиги бир жарым чыканак болсун.

24 Аны таза алтын менен капта, ТЇстТЇнө таажыныкындай кылып, алтын ачакейди айландыра жасап чык.

25 Анын капталдарына алакандын эниндей жээк чыгарып, таажыныкындай кылып, алтын ачакейди айландыра жасап чык.

26 Ал ТЇстөл ТЇчТЇн алтындан төрт шакекче жасап, аларды ТЇстөлдТЇн төрт бурчундагы төрт бутуна бекит.

27 ҮстөлдТЇ көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, анын капталдарында шыргый кийгизиле турган шакекчелер болсун.

28 Ал шыргыйларды акация жыгачынан жасап, аларды алтын менен капта, ТЇстөлдТЇ ошол шыргыйлар менен көтөрТЇп жТЇрТЇшсТЇн.

29 Ал ТЇстөл ТЇчТЇн табактарды, жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ идиштерди, кумгандарды жана чөйчөктөрдТЇ жаса. Алардын баарын таза алтындан жаса.

30 Дайыма Менин алдымда болушу ТЇчТЇн, ал ТЇстөлгө нан тартууларын коюп тур.

Чырактан жөнТЇндө

31 Анан таза алтындан чырактан жаса. Ал чырактан чегилип жасалсын. Анын өзөгТЇ, бутактары, чөйчөкчөлөрТЇ – мөмөчөлөрТЇ менен гТЇлдөрТЇ өзТЇнөн чыксын.

32 Анын эки капталынан алты бутак чыгып турсун: бир капталынан ТЇч бутак, экинчи капталынан ТЇч бутак.

33 Бир бутакта бадам гТЇлТЇнө окшош ТЇч чөйчөкчө мөмөчөсТЇ жана гТЇлдөрТЇ менен, экинчи бутакта бадам гТЇлТЇнө окшош ТЇч чөйчөкчө мөмөчөсТЇ жана гТЇлдөрТЇ менен болсун. Чырактандан чыгып турган алты бутактын баары ошондой болсун.

34 Ал эми чырактандын өзөгТЇндө бадам гТЇлТЇнө окшогон төрт чөйчөкчө мөмөчөлөрТЇ жана гТЇлдөрТЇ менен болсун.

35 Өзөктөн чыгып турган алты бутактын экөөнТЇн астында да, экинчи экөөнТЇн астында да, ТЇчТЇнчТЇ эки бутактын астында да мөмөчө болсун.

36 МөмөчөлөрТЇ менен бутактары анын өзТЇнөн чыгып турсун. Ал бТЇт бойдон таза алтындан чегилип жасалсын.

37 Ага жети чырак жаса, алды жагына жарык бере тургандай кылып, аларды чырактандын ТЇстТЇнө орнот.

38 Анын кычкачтары менен чырак өчТЇргТЇчтөрТЇн таза алтындан жаса.

39 Чырактанды жана ага тиешелТЇТЇ нерселердин баарын бир талант таза алтындан жаса.

40 Байкагын, аларды Мен сага тоодо көрсөткөн ТЇлгТЇ боюнча жаса.

26-БӨЛҮМ

Жыйын чатыры жөнТЇндө

1 Жыйын чатырын болсо чыйратылган зыгыр буласынан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөрдөн токулган он жабуу менен жап. Жабууларга чеберчилик менен керуптарды тТЇшТЇр.

2 Ар бир жабуунун узундугу жыйырма сегиз чыканак, туурасы төрт чыканак болсун. Бардык жабуулардын өлчөмТЇ бирдей болсун.

3 Беш жабуу бири-бирине, калган беш жабуу бири-бирине бириктирилсин.

4 Биринчи беш жабуунун экинчи беш жабуу менен бириге турган четине ачык көк жиптен илмек жаса. Ошондой эле экинчи беш жабуунун биринчи беш жабуу менен бириге турган четине ачык көк жиптен илмек жаса.

5 Биринчи беш жабуунун акыркы жабуусунун четине элТЇТЇ илмек жана экинчи беш жабуунун биринчи беш жабуу менен бириге турган жабуусунун четине элТЇТЇ илмек жаса. Илмектер бири-бирине дал келиши керек.

6 Алтындан элТЇТЇ илгич жасап, жабууларды илгичтер менен бири-бирине бириктир, ошондо бир бТЇтТЇн чатыр болуп калат.

7 Эчкинин тыбытынан жыйын чатырынын ТЇстТЇн жаба турган жабууларды току. Ошондой жабуудан он бирди жаса.

8 Бир жабуунун узундугу отуз чыканак, туурасы төрт чыканак болсун. Он бир жабуунун өлчөмТЇ бирдей болсун.

9 Беш жабууну өзТЇнчө, алты жабууну өзТЇнчө бириктир. Алтынчы жабууну жыйын чатырынын алды жагынан каттап бТЇктөп кой.

10 Беш жабуунун акыркы жабуусунун четине жана алты жабуунун акыркы жабуусунун четине бири-бирине бириктирТЇТЇ ТЇчТЇн элТЇТЇ илмек жаса.

11 Анан жезден элТЇТЇ илгич жасап, аларды илмектерге киргизип, бир жабуу болгудай кылып, бардык жабууларды бириктир.

12 Ал эми жыйын чатырынын акыркы жабуусунун жартысы жыйын чатырынын арт жагынан ашып турсун.

13 Ал эми жабуулар жыйын чатырынын эки капталын жаап, астынкы жабуулардын бир жагынан бир чыканак, экинчи жагынан бир чыканак ашып турсун.

14 Жыйын чатырынын ТЇстТЇн жабуу ТЇчТЇн, кызылга боёлгон кой терисинен жабуу жаса, анын ТЇстТЇнөн жабуу ТЇчТЇн, деңиз жаныбарынын терисинен жабуу жаса.

15 Жыйын чатырын тургузуу ТЇчТЇн, акация жыгачынан төрт кырдуу устундарды жаса.

16 Устундардын узундугу он чыканак, туурасы бир жарым чыканак болсун.

17 Ар бир устундун бири-бирине тушташ экиден шакекчеси болсун. Жыйын чатырынын бТЇт устундарында ошондой болсун.

18 Жыйын чатырынын устундарын ушундай жаса: тТЇштТЇк жагына жыйырма устун жаса.

19 Ал жыйырма устундун астына кТЇмТЇштөн кырк таканыч жаса. Ар бир устундун астындагы ашталуучу эки тээкке экиден таканыч болсун.

20 Жыйын чатырынын тТЇндТЇк жагына да жыйырма устун жаса.

21 Алар ТЇчТЇн да кырк кТЇмТЇш таканыч жаса. Ар бир устундун астындагы ашталуучу эки тээкке экиден таканыч болсун.

22 Жыйын чатырынын арт жагына, батыш жакка алты устун орнот.

23 Жыйын чатырынын арт жагындагы эки бурчуна эки устун орнот.

24 Алар ылдый жагынан бекитилип, өйдө жагынан бир шакекке бекитилсин: экөө тең ушундай болсун. Алар жыйын чатырынын эки бурчу ТЇчТЇн бекитилсин.

25 Ошондо сегиз устун болот, алар ТЇчТЇн он алты кТЇмТЇш таканыч болот. Ар бир устундун астында экиден таканыч болот.

26 Акация жыгачынан шыргый сомдо: жыйын чатырынын бир жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый,

27 жыйын чатырынын экинчи жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый, арт жагындагы, батыш жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый.

28 Ички шыргый болсо бир башынан экинчи башына чейин устундардын ортосунан өтөт.

29 Устундарды алтын менен капта, шыргый кийгизиле турган шакектерин да алтындан жаса, шыргыйларды да алтын менен капта.

30 Ошентип, жыйын чатырын Мен сага тоодо көрсөткөн ТЇлгТЇ боюнча тургуз.

31 Ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөрдөн, чыйратылган зыгыр буласынан көшөгө жаса. Ага чеберчилик менен керуптар тТЇшТЇрТЇлсТЇн.

32 Ал көшөгөнТЇ кТЇмТЇштөн жасалган төрт таканычтын ТЇстТЇндө турган, акация жыгачынан жасалган, алтын менен капталган, алтын илгичтТЇТЇ төрт мамыга илип кой.

33 КөшөгөнТЇ илгичтерге илип, ичине келишим сандыгын алып кир. Ал көшөгө ыйык жайды ыйыктын ыйыгынан бөлТЇп турат.

34 Ыйыктын ыйыгындагы келишим сандыгына капкак жап.

35 КөшөгөнТЇн сыртына ТЇстөл кой, чырактанды ТЇстөлдТЇн каршысына, жыйын чатырынын тТЇштТЇк жагына кой. YстөлдТЇ болсо тТЇндТЇк жагына кой.

36 Анан жыйын чатырынын эшигине ачык көк, кочкул кызыл жана ачык кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан саймалуу көшөгө жаса.

37 Ал көшөгө ТЇчТЇн акация жыгачынан беш мамы орнотуп, аларды алтын менен капта. КөшөгөнТЇн илгичтери алтындан болсун, беш мамынын беш таканычын жезден куй.

27-БӨЛҮМ

Курмандык чалынуучу жай жөнТЇндө

1 Акация жыгачынан узундугу беш чыканак, туурасы беш чыканак, бийиктиги ТЇч чыканак болгон төрт бурчтуу курмандык чалынуучу жай жаса.

2 Анын төрт бурчундагы төрт мТЇйТЇздТЇ да өзТЇнөн чыгар, аны жез менен капта.

3 КТЇл сала турган идиштерди, калактарды, чараларды, айрыларды жана чок салгычтарды жаса. Ага тиешелТЇТЇ нерселердин бардыгын жезден жаса.

4 Жезден арчындап тор жаса, анын төрт бурчуна жезден төрт шакек жаса.

5 Ал тор курмандык чалынуучу жайдын ичиндеги тегерете чыгып турган кырдын астына коюлуп, курмандык чалынуучу жайдын жарымын тТЇзТЇп турсун.

6 Курмандык чалынуучу жайга акация жыгачынан шыргыйларды жаса. Аларды да жез менен капта.

7 Шыргыйларды шакектерге киргизип кой, курмандык чалынуучу жайды көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, алар анын эки жагында болсун.

8 Курмандык чалынуучу жайды тактайдан ичин бош кылып жаса. Аны Мен сага тоодо көрсөткөндөй кылып жасашсын.

Жыйын чатырынын короосу

9 Жыйын чатырынын короосун мындай жаса: короонун тТЇштТЇк тарабына чыйратылган зыгыр буласынан жабууларды жаса, узундугу жТЇз чыканак болсун.

10 Ал жабуулар ТЇчТЇн жыйырма мамы, алардын астына жезден жыйырма таканыч жаса. Мамылардын илгичтери жана мамыларды бириктирген шырыктар кТЇмТЇштөн жасалсын.

11 Короонун тТЇндТЇк тарабындагы жабуулардын узундугу жТЇз чыканак болсун. Алар ТЇчТЇн да жыйырма мамы, алардын астына жезден жыйырма таканыч жаса. Мамылардын илгичтери жана мамыларды бириктирген шырыктар кТЇмТЇштөн жасалсын.

12 Короонун батыш тарабындагы, туурасындагы жабуулары элТЇТЇ чыканак болсун. Алар ТЇчТЇн он мамы, алардын астына он таканыч жаса.

13 Короонун чыгыш тарабындагы, туурасындагы алдыңкы жабуулары элТЇТЇ чыканак болсун.

14 Короонун бир тарабындагы жабуулар он беш чыканак болсун. Алар ТЇчТЇн ТЇч мамы, алардын астына ТЇч таканыч жаса.

15 Короонун экинчи тарабындагы жабуулар он беш чыканак болсун. Алар ТЇчТЇн ТЇч мамы, алардын астына ТЇч таканыч жаса.

16 Ал эми короонун эшиги ТЇчТЇн жасала турган көшөгө жыйырма чыканак болсун. Ал ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ ийрилген жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан саймаланып жасалсын. Ал ТЇчТЇн төрт мамы, анын астына төрт таканыч жаса.

17 Короону айланта курчаган бардык мамылар кТЇмТЇш шырыктар менен бириктирилсин. Алардын илгичтери кТЇмТЇштөн, ал эми таканычтары жезден жасалсын.

18 Короонун узундугу жТЇз чыканак, туурасы элТЇТЇ чыканак, бийиктиги беш чыканак болсун. Жабуулары чыйратылган зыгыр буласынан, ал эми мамылардын таканычтары жезден болсун.

19 Жыйын чатырынын ар кандай жумуштарында колдонула турган нерселердин баары жана жыйын чатырынын, короонун бардык казыктары жезден жасалсын.

Чырактан жөнТЇндө мыйзам

20 Анан Ысрайыл уулдарына буйрук бер, чырактан дайыма кТЇйТЇп турушу ТЇчТЇн, алар сага таза зайтун майынан алып келип турушсун.

21 Арун жана анын уулдары жыйын чатырындагы келишим сандыгы турган көшөгөнТЇн сыртында, Теңирдин алдында кеч киргенден таң атканга чейин ал май менен чырактанды кТЇйгТЇзТЇп турушат. Бул мыйзам Ысрайыл уулдарынан алардын укум-тукумуна тТЇбөлТЇккө калсын.

28-БӨЛҮМ

Башкы ыйык кызмат кылуучу Арундун кийими жөнТЇндө

1 Ысрайыл уулдарынын ичинен Мага ыйык кызмат кылышы ТЇчТЇн, бир тууганың Арунду жаныңа ал. Арунду жана анын уулдары: Надапты, Абыйутту, Элазарды жана Итамарды ал.

2 Бир тууганың Арунга ызат көрсөтТЇлТЇшТЇ ТЇчТЇн жана ага жарашыктуу болушу ТЇчТЇн, ыйык кийим даярда.

3 Мен акылмандык рухуна толтурган даанышман адамдардын бардыгына айт. Арун Мага ыйык кызмат кылганда кие турган кийимди алар даярдап беришсин.

4 Алар даярдай турган кийимдер булар: төш чөнтөк, эфод, сырткы чапан, узун көйнөк, кидар жана бел курчоо. Алар бир тууганың Арунга жана анын уулдарына Мага ыйык кызмат кылганда кие турган ыйык кийим даярдап беришсин.

5 Алар алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана зыгыр буласынан алып,

6 алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан чеберчилик менен эфод токушсун.

7 Ийининде эфоддун эки учун бириктире турган чени болсун.

8 Эфоддун сыртынан байлана турган бел курчоо эфод токулгандай эле, алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана чыйратылган зыгыр буласынан токулсун.

9 Оникс ташынан экини алып, алардын бетине Ысрайыл уулдарынын аттарын чегип жаз.

10 Алардын жашына жараша, алтоонун атын бир ташка, калган алтоонун атын экинчи ташка чегип жаз.

11 Таш чеккичтер ташты чеккендей, мөөрдТЇ чегип жасагандай, Ысрайыл уулдарынын аттарын эки ташка чегип жаз, аларды алтын оюктарга сал.

12 Ошол эки ташты эфоддун чендерине сал, ал таштар Ысрайыл уулдарын Теңир эсине алышы ТЇчТЇн салынсын. Алардын аттарын Теңир эсине алышы ТЇчТЇн, аларды Арун эки ийининде алып жТЇрсТЇн.

13 Алтындан оюк жаса.

14 Таза алтындан эки чынжырча жаса, аларды өрТЇп жаса, өрТЇлгөн чынжырчаларды оюктарга бекит.

Төш чөнтөк жөнТЇндө

15 Кудайдын өкТЇмТЇн билдирип турган төш чөнтөктТЇ чеберчилик менен току. Эфодду токугандай эле, аны алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана чыйратылган зыгыр буласынан току.

16 Ал төрт бурчтуу, эки кат, узуну бир карыш, туурасы бир карыш болсун.

17 Ага оюкка жаткырылган асыл таштарды төрт катар кылып сал, алар катары менен жатсын. Биринчи катарында лаал, топаз, зымырыт,

18 экинчи катарында карбункул, сапфир, алмаз,

19 ТЇчТЇнчТЇ катарында жакут, агат жана аметист,

20 төртТЇнчТЇ катарында хризолит, оникс, яспис жатсын. Алар алтын оюктарга салынсын.

21 Ал таштардын саны Ысрайыл уулдарынын санына жараша, аттарына жараша он эки болсун. МөөрдТЇн бетине чеккендей, ар бир таштын бетине он эки уруунун аты бирден чегилип жазылсын.

22 Төш чөнтөк ТЇчТЇн таза алтындан өрТЇлгөн чынжырчаларды жаса.

23 Алтындан эки шакекче жасап, аларды төш чөнтөктТЇн эки учуна бекит.

24 ӨрТЇлгөн алтын чынжырчаларды төш чөнтөктТЇн эки учундагы шакекчелерге өткөз.

25 Ал эми эки чынжырчанын экинчи учтарын эки оюкка, эфоддун ченинин сырткы бетине байла.

26 Дагы эки алтын шакекче жасап, аларды төш чөнтөктТЇн башка эки учуна, төш чөнтөктТЇн ички бетине бекит.

27 Алтындан дагы эки шакекче жасап, эфоддун сыртына, эки чендин ылдый жагындагы эфоддун алды-арты бириккен жерине, бел курчоонун ТЇстТЇнө бекит.

28 Төш чөнтөктТЇн шакекчелери менен эфоддун шакекчелерин ачык көк жТЇндөн чыйратылган боо менен байла, төш чөнтөктТЇ эфоддон тТЇшпөгТЇдөй кылып, бел курчоонун ТЇстТЇнө байла.

29 Ысрайыл уулдарынын аттарын Теңир дайыма эсине алышы ТЇчТЇн, Арун ыйык жайга киргенде, Ысрайыл уулдарынын аттары жазылган төш чөнтөктТЇ өз жТЇрөгТЇнТЇн тушунда алып жТЇрсТЇн.

30 Кудайдын өкТЇмТЇн билдирип турган төш чөнтөккө урим менен тумимди салып кой. Арун Теңирдин алдына барганда, алар анын жТЇрөк тушунда болот. Ысрайыл уулдарына чыгарылган өкТЇмдТЇ Арун ар дайым өз жТЇрөгТЇнТЇн тушунда Теңирдин алдында алып жТЇрөт.

Ыйык кызмат кылууда кийилТЇТЇчТЇ кийим жөнТЇндө

31 Эфоддун ичинен кие турган сырткы чапан ачык көк жТЇндөн токулсун.

32 Чапанга туюк жака чыгарылсын, ал айрылбашы ТЇчТЇн, сооттуку сыяктуу кездеме менен кыюулансын.

33 Ачык көк, жакут, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жиптерден анын этегине тегерете чок жасап, чоктордун араларына алтын жылаажындарды тагып кой.

34 Алтын жылаажындар менен чоктор чапандын этегине алмак-салмак, кыдырата тагылсын.

35 Арун ал чапанды Теңирге ийбадат кылып жатканда кийсин. Ал Теңирдин алдына, ыйык жайга кирип-чыкканда өлТЇп калбаш ТЇчТЇн, жылаажындардын шыңгыраганы угулуп турсун.

36 Таза алтынды жылмалап, тактайча жасап, мөөрдТЇн бетине чеккендей, анын бетине “Теңирге арналган” деп чегип жаз.

37 Аны ачык көк жип менен кидарга байла, ал кидардын алды жагында болсун.

38 Ал Арундун чекесинде дайыма байланып турсун. Ысрайыл уулдарынын Теңирге арнап алып келген курмандыктарынын жана тартууларынын кемчиликтерин ал өз мойнуна көтөрөт. Теңир алардын курмандыктарын кабыл алышы ТЇчТЇн, ал ар дайым анын чекесинде болсун.

39 Зыгыр буласынан узун көйнөк току, ошондой эле зыгыр буласынан кидар жана саймалуу бел курчоо жаса.

40 Ызат көрсөтТЇлТЇшТЇ ТЇчТЇн жана аларга жарашыктуу болушу ТЇчТЇн, Арундун уулдарына да узун көйнөк, бел курчоо, ыйык баш кийим даярда.

41 Аларды бир тууганың Арунга жана анын уулдарына кийгизип, аларды майлап, аларга укук берип, ыйык кызмат кылуучулукка арна, ошондо алар Мага ыйык кызмат кылышат.

42 Аларга зыгыр буласынан белинен тизесине чейин жеткен, жылаңач этин жаба турган ич кийим току.

43 Ал кийимдерди Арун жана анын уулдары жыйын чатырына кирерде же ыйык жайда ийбадат кылуу ТЇчТЇн, курмандык чалынуучу жайга жакын келерде, кТЇнөөлТЇТЇ болуп өлТЇп калбаш ТЇчТЇн кийип жТЇрТЇшсТЇн. Бул мыйзам ага жана анын укум-тукумуна тТЇбөлТЇккө калсын.

29-БӨЛҮМ

Ыйык кызмат кылуучулардын кызматка дайындалышы

1 Менин ыйык кызмат кылуучуларым болушу ТЇчТЇн, аларды ыйыктоодо мындай кылышың керек: бир букачар, кемчилиги жок эки кочкор,

2 ошондой эле буудай унунан жасалган ачыткысыз нан, зайтун майы кошулган ачыткысыз нан, ТЇстТЇнө зайтун майы сыйпалган ачыткысыз токоч алып,

3 аларды бир себетке салып, себети менен алып кел, алар менен кошо букачарды, эки кочкорду ала кел.

4 Арунду уулдары менен жыйын чатырынын эшигинин алдына алып келип, сууга жуунт.

5 Кийимдерди алып, Арунга узун көйнөктТЇ, сырткы чапанды, эфодду кийгизип, төш чөнтөктТЇ тагып, эфоддун сыртынан бел курчоо менен курча.

6 Башына кидарды кийгизип, ага ыйык таажыны так.

7 Майлоочу майды алып, башына куюп, аны майла.

8 Анын уулдарын да алып келип, аларга узун көйнөк кийгиз.

9 Арунга, анын уулдарына бел курчоо курчап, баштарына баш кийим кийгиз, ошондо ыйык кызмат мыйзам боюнча тТЇбөлТЇккө аларга таандык болот. Арунга жана анын уулдарына ыйык кызмат кылуучунун укугун бер.

10 Анан жыйын чатырынын алдына букачарды алып кел. Арун менен анын уулдары букачардын башына колдорун коюшсун.

11 Букачарды Теңирдин алдында, жыйын чатырынын эшигинин алдында сой.

12 Букачардын канынан алып, сөөмөйТЇң менен курмандык чалынуучу жайдын мТЇйТЇздөрТЇнө сыйпа, калган канды курмандык чалынуучу жайдын тТЇбТЇнө төк.

13 Букачардын бТЇт ич майын, боор майын, эки бөйрөгТЇн жана бөйрөк майын алып, курмандык чалынуучу жайда өрттө.

14 Ал эми этин, терисин жана кан-жинин стандын сыртында өрттө. Бул – кТЇнөө ТЇчТЇн чалынган курмандык.

15 Анан бир кочкорду жетелеп кел. Арун менен анын уулдары анын башына колдорун коюшсун.

16 Ал кочкорду мууздап, канынан алып, курмандык чалынуучу жайга тегерете чач.

17 Кочкордун этин жиликтеп бөлТЇп, ичеги-карыны менен шыйрактарын жууп, аларды жиликтердин жана баштын ТЇстТЇнө кой.

18 Анан кочкорду бТЇт бойдон курмандык чалынуучу жайда өрттө. Бул – Теңирге арнап бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандык, жыты Теңирге жаккан курмандык.

19 Экинчи кочкорду да жетелеп кел, анын башына да Арун менен уулдары колдорун коюшсун.

20 Анан кочкорду союп, канынан алып, Арундун оң кулагынын көнчөгТЇнө жана уулдарынын оң кулактарынын көнчөгТЇнө, алардын оң колдорунун бармагына жана оң буттарынын бармагына сыйпа, кандан алып, курмандык чалынуучу жайга тегерете чач.

21 Курмандык чалынуучу жайдагы кандан жана майлоочу майдан алып, Арунга, анын кийимдерине, уулдарына, алардын кийимдерине чач. Ошондо анын өзТЇ да, кийимдери да, анын уулдары да, алардын кийимдери да ыйыкталат.

22 Кочкордун майы менен куйрук майын, ич майын, боор майын, эки бөйрөгТЇн, бөйрөк майын, оң санын ал.

23 Теңирдин алдындагы себеттен бир тоголок нан, зайтун майы кошулган бир токоч, ачыткысыз бир нан ал.

24 Алардын баарын Арун менен уулдарынын колуна бер, алар аны Теңирдин алдында силкилдетишсин.

25 Анан аны алардын колдорунан алып, бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандык менен кошо курмандык чалынуучу жайда өрттө. Бул – жыты Теңирге жаккан курмандык.

26 Арунду ыйык кызматка дайындоо расмисине арналган кочкордун төш этин Теңирдин алдында силкилдет. Бул сенин энчиң болот.

27 Ошол кочкордун Арунга жана анын уулдарына тиешелТЇТЇ бөлТЇгТЇн: силкилдетилген төшТЇ менен өйдө көтөрТЇлгөн сан этин ыйыкта.

28 Булар – Арун менен анын уулдарына ар дайым Ысрайыл уулдары алып келген курмандыктардан бериле турган бөлТЇк, анткени бул – алардын Теңирдин алдында өйдө көтөргөн курмандыгы. Ысрайыл уулдарынын тынчтык курмандыктары Теңирге арналуучу курмандыктар болуп эсептелет.

29 Ал эми Арундун ыйык кийимдери, көзТЇ өткөндөн кийин, уулдарына өтөт. Ошондо алар ыйык кызмат кылуучулукка майланып, кызматка дайындала алат.

30 Анын ордун баса турган, ыйык жайда кызмат кылуу ТЇчТЇн жыйын чатырына кире турган, анын уулдарынан чыккан ыйык кызмат кылуучу ал кийимдерди жети кТЇн кийип жТЇрТЇшТЇ керек.

31 Арналган кочкорду алып, этин ыйык жерде бышыр.

32 Ошол кочкордун этин Арун жана анын уулдары себеттеги нандар менен кошо жыйын чатырынын эшигинин алдында жешсин.

33 Анткени бул курмандыктар – ыйык кызматка дайындап жатканда, аларды ыйыктоого арналган курмандыктар. Аларды башка адам жебеши керек, анткени алар ыйык.

34 Эгерде ыйык кызматка дайындоого арналган эт менен нандан эртең мененкиге калып калса, анда аларды өрттөп жибер. Аларды жегенге болбойт, анткени алар ыйык.

35 Арунга жана анын уулдарына Мен сага буйругандай кыл. Аларды ыйык кызматка дайындоо расмисин жети кТЇн өткөр.

36 КТЇнөөдөн тазалоо ТЇчТЇн, кТЇн сайын бирден букачар алып келип, курмандык чалынуучу жайда чал, аны ыйыктоо ТЇчТЇн, майлоочу май менен майла.

37 Жети кТЇн курмандык чалынуучу жайды тазала, аны ыйыкта, ошондо курмандык чалынуучу жай эң ыйык жай болот. Ага тийгендин баары ыйык болуп калат.

КТЇн сайын чалынуучу курмандыктар жөнТЇндө

38 Курмандык чалынуучу жайда сен кТЇн сайын бир жылдык эки козуну курмандыкка чаласың.

39 Бир козуну эртең менен, бир козуну кечинде чал.

40 Бир козу менен кошо гиндин төрттөн бир бөлТЇгТЇнчөлТЇк сыгылган зайтун майы кошулган эйфанын ондон бир бөлТЇгТЇнчөлТЇк буудай унун, ал эми ТЇстТЇнө куюу ТЇчТЇн, гиндин төрттөн бир бөлТЇгТЇнчөлТЇк шарап алып кел.

41 Экинчи козуну курмандыкка кечинде алып кел. Эртең мененкидей эле уну менен болсун, жагымдуу жыт болушу ТЇчТЇн, куюлуучу курмандыгы менен болсун.

42 Бул – Теңирдин алдында, жыйын чатырынын эшигинин алдында силердин укум-тукумуңар дайыма өрттөй турган бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандык. Сени менен сТЇйлөшТЇТЇ ТЇчТЇн, Мен силерге ошол жерде ачылам.

43 Ошол жерде Мен Ысрайыл уулдарына ачылам, ошол жер Менин даңкым менен ыйыкталат.

44 Жыйын чатырын жана курмандык чалынуучу жайды ыйыктайм. Мага ыйык кызмат кылышы ТЇчТЇн, Арунду жана анын уулдарын ыйыктайм.

45 Ысрайыл уулдарынын арасында жашап, алардын Кудайы болом.

46 Ошондо алар Менин өздөрТЇнТЇн Кудай-Теңири экенимди билишет. Алардын арасында болуу ТЇчТЇн, Мен аларды Мисир жеринен алып чыккам. Мен алардын Кудай-Теңиримин.

30-БӨЛҮМ

Жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жай жөнТЇндө

1 Жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жай жаса, ал акация жыгачынан жасалсын.

2 Ал төрт бурчтуу болсун: узундугу бир чыканак, туурасы бир чыканак, бийиктиги эки чыканак. Анын төрт бурчунан мТЇйТЇздөр чыгарылсын.

3 Анын ТЇстТЇн, капталдарын, мТЇйТЇздөрТЇн таза алтын менен каптап, таажыныкындай кылып, алтын ачакейди айландыра жаса.

4 Алтын ачакейдин астына, эки бурчуна алтындан эки шакек жаса. Алар анын эки тарабында болсун. КөтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, алар шыргыйлар киргизиле турган шакектер болот.

5 Шыргыйларды акация жыгачынан жасап, алтын менен капта.

6 Аны Мен сага ачылып бере турган келишим сандыгынын алдындагы көшөгөнТЇн жанына, сандыктын ТЇстТЇндөгТЇ капкактын тушуна кой.

7 Арун анын ТЇстТЇндө жыпар жыттуу заттарды тТЇтөтөт. КТЇн сайын эртең менен чырактандарды даярдаганда, ал жыпар жыттуу заттарды тТЇтөтөт.

8 Арун кечинде чырактарды кТЇйгТЇзгөндө да, анын ТЇстТЇндө жыпар жыттуу заттарды тТЇтөтөт. Теңирдин алдындагы бул жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жай силердин укум-тукумуңарга тТЇбөлТЇк калсын.

9 Анын ТЇстТЇндө башка нерсе тТЇтөтпөгТЇлө. Анын ТЇстТЇндө бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандыкты да, нан курмандыгын да өрттөбөгТЇлө, ага куюлуучу курмандыкты куйбагыла.

10 Арун жылына бир жолу анын мТЇйТЇздөрТЇнТЇн ТЇстТЇндө тазалоо расмисин кылат. Ал аны кТЇнөөдөн тазалоочу курмандыктын каны менен жылына бир жолу тазалап турат. Бул – Теңир ТЇчТЇн ыйык нерсе. Тазалоо расмиси силердин укум-тукумуңарга тТЇбөлТЇккө калсын».

Жыйын чатырына арналган тартуулар жөнТЇндө

11 Теңир Мусага мындай деди:

12 «Ысрайыл уулдарынын санын билиш ТЇчТЇн санап жатканыңда, алардын ар бири өз жанын куткарып алуу ТЇчТЇн, Теңирге кун төлөсТЇн, ошондо алар кыргынга учурашпайт.

13 Эсепке кирген ар бир адам ыйык делип эсептелген шекелдин жарымын берсин, бир шекел жыйырма герге барабар. Жарым шекел – Теңирге арналган курмандык.

14 Эсепке кире турган жыйырма жана андан жогорку жаштагы ар бир адам Теңирге курмандык берТЇТЇгө милдеттТЇТЇ.

15 Өз жанын куткарып калуу ТЇчТЇн Теңирге берген курмандык жарым шекел болуш керек. Байдыкы ашып кетпесин, жардыныкы кем болбосун.

16 Ысрайыл уулдарынан өздөрТЇнТЇн жаны ТЇчТЇн берген кТЇмТЇшТЇн алып, аны жыйын чатырынын керегине жумша. Бул Ысрайыл уулдары ТЇчТЇн, Теңир эсине алышы ТЇчТЇн, силердин жаныңарды куткарып калуу ТЇчТЇн болсун».

Жуунуу жөнТЇндө

17 Теңир Мусага дагы мындай деди:

18 «Жуунуу ТЇчТЇн жезден жуунгуч жаса, анын тТЇбТЇ да жез болсун. Аны жыйын чатыры менен курмандык чалынуучу жайдын ортосуна коюп, ичине суу куюп кой.

19 Арун жана анын уулдары ал жуунгучтан суу алып, колу-бутун жуушсун.

20 Алар жыйын чатырына кирер алдында, же болбосо кызмат кылыш ТЇчТЇн курмандык чалынуучу жайга жакын келерде, Теңирге курмандык чаларда, өлТЇп калбаш ТЇчТЇн, сууга жуунушсун.

21 ӨлТЇп калбаш ТЇчТЇн, алар колдорун, буттарын жуушсун. Бул мыйзам Арунга жана анын укум-тукумуна тТЇбөлТЇккө калсын».

Майлоочу майлар жөнТЇндө

22 Теңир Мусага дагы мындай деди:

23 «Ыйык шекел менен эсептеп, эң жакшы жыттуу заттардан: суюк миррадан беш жТЇз, жыпар жыттуу жыгачтын кабыгынан эки жТЇз элТЇТЇ, жыпар жыттуу камыштан эки жТЇз элТЇТЇ,

24 касийден беш жТЇз шекел ал, зайтун майынан бир гин ал.

25 Ыйыктап майлоо ТЇчТЇн, ушуларды чеберчилик менен аралаштырып, майлоочу май жаса. Бул – ыйыктап майлаш ТЇчТЇн колдонулуучу май.

26 Анан аны менен жыйын чатырын, келишим сандыгын,

27 ТЇстөлдТЇ жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, чырактанды жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды,

28 курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайды жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, жуунгучту жана анын тТЇбТЇн майлап чык.

29 Аларды ыйыкта, ошондо алар эң ыйык болуп калат. Аларга тийгендердин баары ыйык болуп калышат.

30 Ал май менен Арунду да, анын уулдарын да майлап, Мага ыйык кызмат кылуучу кылып дайында.

31 Ал эми Ысрайыл уулдарына мындай деп айт: “Ыйык майлоо ТЇчТЇн колдонулган бул май Мага таандык. Бул силердин укум-тукумуңарга калсын.

32 Аны менен башка адамдардын денесин майлабагыла, ага окшош май жасабагыла. Ал – ыйык май. Ал силер ТЇчТЇн ыйык болсун.

33 Ким ошондой май жасаса же аны менен башка бирөөнТЇ майласа, ал өз элинин арасынан жок кылынат”».

Фимиам жөнТЇндө

34 Анан Теңир Мусага дагы мындай деди: «ТөмөндөгТЇ жыпар жыттуу заттардан: стиракс, оних, халван жана таза ладандан бирдей өлчөмдө ал.

35 Чеберчилик менен алардан тТЇтөтТЇлө турган ыйык аралашма жаса. Ал туз менен аралаштырылган, таза жана ыйык болсун.

36 Аны жанчып майдалап, Мен сага ачылып бере турган жыйын чатырындагы келишим сандыгынын алдына кой. Ал силер ТЇчТЇн эң ыйык нерсе болот.

37 ӨзТЇңөргө ушундай заттардан турган тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ аралашма жасабагыла, ал сенин Теңирге арнаган ыйык нерсең болсун.

38 ТТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн ким ушундай аралашма жасаса, ал өз элинин арасынан жок кылынат».

31-БӨЛҮМ

Усталар жөнТЇндө

1 Теңир Мусага дагы мындай деди:

2 «Билип ал, Мен ЖТЇйТЇт уруусундагы Хурдун уулу, Уринин уулу Бетселелдин так өзТЇн дайындадым.

3 Мен аны Кудайдын Рухуна толтурдум, ага даанышмандык, тТЇшТЇнТЇк, билгичтик жана ар кандай өнөр бердим.

4 Мен ага алтындан, кТЇмТЇштөн, жезден буюм жасаганды,

5 оюкка салынуучу таштарды кескенди, жыгач сомдогонду, бардык ишти жасай билТЇТЇнТЇ ТЇйрөттТЇм.

6 Мен ага Дан уруусундагы Акисамак уулу Алыйапты жардамчы кылып дайындадым. Ар бир акылдуу адамдын жТЇрөгТЇнө акылмандык салам, ошондо алар Мен сага буйругандын бардыгын жасашат.

7 Алар жыйын чатырын, келишим сандыгын жана анын капкагын, жыйын чатырына тиешелТЇТЇ болгон бардык нерселерди,

8 ТЇстөлдТЇ жана ага тиешелТЇТЇ болгон бардык нерселерди, таза алтындан чырактан жана ага тиешелТЇТЇ болгон бардык нерселерди, ошондой эле жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды,

9 курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайды, ага тиешелТЇТЇ болгон бардык нерселерди, жуунгучту жана анын тТЇбТЇн,

10 кызматчылардын ыйык кызмат кыларда кие турган кийимдерин, ыйык кызмат кылуучу Арундун ыйык кийимдерин, анын уулдарынын ыйык кийимдерин даярдап,

11 ыйык жай ТЇчТЇн майлоочу май жана тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу аралашма жасашсын. Алар мына ушулардын бардыгын Мен сага буйругандай жасашсын».

Ишембини ыйык тутуу жөнТЇндө

12 Теңир Мусага дагы мындай деди:

13 «Ысрайыл уулдарына мындай деп айт: “Менин ишемби кТЇнТЇмдТЇ ыйык туткула, анткени ал кТЇн – силерди ыйык эл кылган Теңириңер Мен экенимди билип жТЇрТЇТЇңөр ТЇчТЇн, Мени менен силердин жана укум-тукумуңардын ортосунда белги болгон кТЇн.

14 Ишемби кТЇндТЇ ыйык туткула, анткени ал силер ТЇчТЇн ыйык. Ким аны ыйык тутпаса, ал өлТЇм жазасына тартылсын. Ким ошол кТЇнТЇ жумуш кылса, ал өз элинин арасынан жок кылынсын”.

15 Алты кТЇн иш кылышсын, ал эми жетинчи кТЇн – Теңирге арналган эс алуучу ишемби кТЇн. Ким ишемби кТЇнТЇ иш кылса, ал өлТЇм жазасына тартылсын.

16 Ысрайыл уулдары ишемби кТЇндТЇ ыйык тутсун, тТЇбөлТЇк келишим катары алардын укум-тукуму ишемби кТЇндТЇ майрамдасын.

17 Бул – Мени менен Ысрайыл уулдарынын ортосундагы тТЇбөлТЇк белги, анткени Теңир алты кТЇндө асман менен жерди жараткан, ал эми жетинчи кТЇнТЇ тынч алып, эс алган».

18 Кудай Муса менен Синай тоосунда сТЇйлөшТЇп бТЇткөндөн кийин, ага мыйзам жазылган эки лоокту – Өз колу менен жазган таш лоокторду берди.

32-БӨЛҮМ

Алтын музоо

1 Ысрайыл эли Мусанын көптөн бери тоодон тТЇшпөй жатканын көрТЇп, чогулуп келип, Арунга мындай деди: «Бизди Мисир жеринен алып чыккан Мусага эмне болгонун билбейбиз, ошондуктан сен бизге бизди баштап жТЇрө турган кудай жасап бер».

2 Ошондо Арун аларга: «Аялыңардын, уул-кыздарыңардын кулактарындагы алтын сыргаларды чыгарып, мага алып келгиле», – деди.

3 БТЇт эл кулактарынан алтын сыргаларын чыгарып, Арунга алып келди.

4 Арун алардын колунан сыргаларды алып, алтындан музоо куюп, аны кескич менен иштеп чыкты. Ошондо алар: «Мына сенин кудайың, Ысрайыл! Сени Мисир жеринен алып чыккан кудайың ушул!» – дешти.

5 Арун муну көрТЇп, алтындан куюлган музоонун алдына курмандык чалынуучу жай жасап: «Эртең теңирге арналган майрам болот», – деп жарыялады.

6 Алар эртеси эртең менен эрте туруп, бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандык менен тынчтык курмандыгын чалышты. Анан эл ичип-жегени отурду, көңТЇл ачканы турду.

7 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Тезирээк тоодон тТЇш, анткени Мисир жеринен алып чыккан элиң бузулду.

8 Алар тез эле Мен осуят кылган жолдон чыгып кетишти. ӨздөрТЇнө алтындан музоо куюп алып, ага сыйынып, курмандык чалып: “Ысрайыл эли, сени Мисир жеринен алып чыккан кудайың мына ушул!” – деп жатат».

9 Анан Теңир Мусага: «Мен бул элди көрТЇп турам, бул эл – тоң моюн эл.

10 Ошондуктан Мени Өз жайыма кой, алар Менин каарыма калышсын. Аларды жок кылып, сенден көп сандаган эл чыгарам», – деди.

Мусанын арачылык кылышы

11 Бирок Муса өз Кудай-Теңирине мындай деп жалына баштады: «О Теңирим, Мисир жеринен кудуреттТЇТЇ кТЇчТЇң, кубаттуу колуң менен ӨзТЇң алып чыккан Өз элиңдин ТЇстТЇнө каарың от болуп жаабаса экен.

12 Мисирликтер: “Кудай аларды өлтТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн тоого алып кеткен тура, аларды жер ТЇстТЇнөн жок кылгысы келген тура”, – деп айтышпасын. Теңир, жалындаган каарыңды баса көр! Чечимиңди өзгөрт, Өз элиңди өлтТЇрө көрбө!

13 Өз кулдарың Ыбрайымга, Ыскакка жана Ысрайылга Өз ысымың менен берген антыңды эстей көр. Сен аларга: “Силердин тукумуңарды көктөгТЇ жылдыздардай көбөйтөм, ӨзТЇм убада кылган жерди силердин укум-тукумуңарга берем, алар аны тТЇбөлТЇккө ээлешет”, – деп айтпадың беле».

14 Ошондо Теңир Өз элине төгө турган каарын кайт кылды.

15 Муса артка кайрылып, тоодон тТЇшТЇп келди. Анын колунда эки бетинде тең мыйзам жазылган эки таш лоок бар эле.

16 Ал таш лоокторду Кудай ӨзТЇ жасаган эле, таш лоокторго жазылган жазууларды Кудай ӨзТЇ жазган эле.

17 Жашыя чуулдаган элдин ТЇнТЇн угуп, Мусага: «Эмне, станда согуш болуп жатабы?» – деди.

18 Муса болсо: «Бул жеңгендердин кыйкырыгы эмес, жеңилгендердин боздогону да эмес. Мен ырдагандардын ТЇнТЇн угуп жатам», – деди.

19 Муса станга жакындаганда, музоону жана бийлеп жаткандарды көрТЇп, каары кайнап, колундагы таш лоокторду ыргытып жиберди. Таш лоокторду ал тоонун этегинде талкалады.

20 Анан Муса алар жасаган музоону алып, отко өрттөп, кТЇлдөй кылып майдалап, сууга чачып жиберди да, ал суудан Ысрайыл уулдарына ичирди.

21 Муса Арунга: «Бул элди ушундай чоң кТЇнөөгө батыргыдай, бул эл сага эмне кылды?» – деди.

22 Арун мындай деп жооп берди: «Мырзамдын ачуусу келбесе экен, бул элдин моюн сунбас эл экенин өзТЇң билесиң.

23 Булар мага: “Бизди Мисир жеринен алып чыккан Мусага эмне болгонун билбейбиз, ошондуктан сен бизге бизди баштап жТЇрө турган кудай жасап бер”, – дешти.

24 Ошондо мен аларга: “Кимдин алтыны бар болсо, чыгарып бергиле”, – дедим. Алар чыгарып беришти. Мен аны отко салсам, ушул алтын музоо чыкты».

25 Муса бул элдин баш бербес эл экенин, Арундун алардын бузулушуна, душмандарына шылдың болушуна жол бергенин көрдТЇ.

26 Муса стандын дарбазасынын жанына туруп: «Ким Теңирди ээрчигиси келсе, мага келсин!» – деди. Ошондо анын алдына Лебинин бТЇт уулдары чогулушту.

27 Муса аларга мындай деди: «Ысрайылдын Кудай-Теңири мындай дейт: “Ар бириңер кылычыңарды белиңерге байлап, станды аралап, чатырдан чатырга өтТЇп, бир туугандарыңарды, досторуңарды, жакындарыңарды өлтТЇргТЇлө”».

28 Леби уулдары Мусанын айтканындай кылышты. Ошол кТЇнТЇ элдин ичинен ТЇч миңге жакын адам кырылды.

29 Ошондо Муса Леби уулдарына: «БТЇгТЇн Теңирге колуңарды арнагыла, анткени ар бириңер өз уулдарыңарга, бир туугандарыңарга кол көтөрдТЇңөр. Ал бТЇгТЇн силерге батасын берсин», – деди.

30 Эртеси кТЇнТЇ Муса элге кайрылып: «Силер өтө чоң кТЇнөө кылдыңар, ошондуктан мен тоого чыгып, Теңирге барам, балким, силердин кТЇнөөңөр ТЇчТЇн кечирим алып келермин», – деди.

31 Муса Теңирге кайра барып, мындай деди: «Бул эл өзТЇнө алтын кудай жасап, өтө чоң кТЇнөө кылды.

32 Булардын кТЇнөөсТЇн кечир. Эгерде кечирбей турган болсоң, анда мени да ӨзТЇң жазган китебиңден чийип сал».

33 Ошондо Теңир Мусага мындай деди: «Менин алдымда ким кТЇнөө кылса, ошону ӨзТЇмдТЇн китебимден чийип салам.

34 Эми бара бер, бул элди Мен айткан жерге алып жөнө. Менин периштем сенин алдыңда барат. КТЇнөө ТЇчТЇн жазалай турган кТЇнТЇм келгенде, Мен аларды жазалайм».

35 Ошентип, Теңир элди Арун жасаган музоо ТЇчТЇн кыргынга учуратты.

33-БӨЛҮМ

Синайдан кетТЇТЇ жөнТЇндө буйрук

1 Теңир Мусага мындай деди: «Сен бул жерден Мисир жеринен алып чыккан элиң менен кошо Мен Ыбрайымга, Ыскакка жана Жакыпка “Сенин тукумуңа берем” деп убада кылган жерге жөнө.

2 Алдыңа периштемди жиберип, ал жерден канаандыктарды, аморлуктарды, хеттиктерди, периздиктерди, хибиликтерди, жебустуктарды кууп чыгам.

3 Ал силерди сТЇт менен бал аккан жерге алып барат. Силерди жолдо кырып салбашым ТЇчТЇн, ӨзТЇм силер менен барбайм, анткени силер тоң моюн элсиңер».

4 Эл бул каардуу сөздТЇ укканда, боздоп ыйлады, эч ким жасалгасын тагынган жок.

5 Анткени Теңир Мусага мындай деген эле: «Ысрайыл уулдарына айт: “Силер тоң моюн элсиңер. Эгерде Мен силер менен барсам, анда силерди бир заматта жок кылам, ошондуктан жасалгаларыңарды чечкиле. Силерге эмне кылышты байкап көрөм”».

6 Ошентип, Ысрайыл уулдары Хореп тоосунун жанында жасалгаларын чечишти.

Стандын сыртындагы жыйын чатыры

7 Муса болсо стандын сыртына, стандан обочо жерге чатыр тигип, аны «жыйын чатыры» деп атады. Теңирди издеген адамдардын баары стандын сыртындагы жыйын чатырына келишчТЇ.

8 Муса жыйын чатырына бара жатканда, элдин баары ордунан туруп, өз-өз чатырынын кире беришинде Муса жыйын чатырына киргенче карап турушчу.

9 Муса жыйын чатырына киргенде, асмандан булут мамы тТЇшТЇп, жыйын чатырынын кире беришине келип турчу, ошондо Теңир Муса менен сТЇйлөшчТЇ.

10 Эл жыйын чатырынын кире беришинде турган булут мамыны көрТЇп, ордунан туруп, өз чатырларынын кире беришинде таазим кылчу.

11 Ошондо Теңир Муса менен досу менен сТЇйлөшкөндөй, бетме-бет сТЇйлөшчТЇ. Ошондон кийин Муса станга кайрылып келчТЇ, ал эми анын кызматчысы Нундун уулу Жашыя жыйын чатырынан карыш жылчу эмес.

Мусанын сыйынуусу

12 Муса Теңирге мындай деди: «Сен мага: “Бул элди баштап бар, Мен сени атыңдан билем, сен Менин алдымда ырайым таптың”, – десең да, мени менен кимди жиберериңди ачып бербедиң.

13 Эгерде мен Сенин алдыңда ырайым тапкан болсом, анда өтТЇнөм: Сени таанып билишим ТЇчТЇн, Сенин алдыңда ырайым табышым ТЇчТЇн, мага Өз жолуңду ач. Бул эл Өз элиң экенин унутпа».

14 Ошондо Теңир ага: «Мен ӨзТЇм барам, сени бейпил жерге жеткирем», – деди.

15 Муса Теңирге: «Эгерде биз менен Сен ӨзТЇң барбасаң, анда бизди бул жерден алып чыкпа.

16 Мен да, Сенин элиң да Сенин алдыңда ырайым тапканыбызды кантип билебиз? Сенин биз менен барганыңдан эмеспи? Ошондо мен да, Сенин элиң да жер жТЇзТЇндөгТЇ бардык элдерден атактуу болобуз», – деди.

17 Ошондо Теңир Мусага: «Сенин азыркы айтканыңды аткарам, анткени сен Менин алдымда ырайым таптың, Мен сени атыңдан билем», – деди.

18 Муса Ага: «Мага Өз даңкыңды көрсөтчТЇ», – деди.

19 Ошондо Теңир ага мындай деди: «Мен сенин алдыңдан бардык жакшылыктарымды өткөрТЇп, Теңирдин ысымын сенин алдыңда жарыя кылам. Мен кимге ырайым кылгым келсе, ага ырайым кылам; кимди аягым келсе, аны аяйм».

20 Анан Ал дагы мындай деди: «Сага Менин жТЇзТЇмдТЇ көрТЇТЇгө болбойт, анткени Менин жТЇзТЇмдТЇ көргөн адам тирТЇТЇ калбайт».

21 Теңир дагы мындай деди: «Менин жанымда аска бар, ошол асканын ТЇстТЇндө тур.

22 Менин даңкым өтТЇп бара жатканда, сени асканын жаракасына коём, өтТЇп кеткенге чейин, сени колум менен калкалап турам.

23 Мен колумду тартып алгандан кийин, Мени артыман көрөсТЇң, Менин жТЇзТЇмдТЇ көрбөйсТЇң».

34-БӨЛҮМ

Экинчи жолу берилген таш лооктор

1 Теңир Мусага мындай деди: «Ташты жылмалап, мурункуга окшош эки лоок жаса. Мен ал лоокторго сен талкалаган мурунку таш лооктордогу сөздөрдТЇ жазып берем.

2 Эртең мененкиге чейин даяр бол. Синай тоосунун башына чыгып, Менин алдыма келип тур.

3 Бирок сени менен тоого эч ким чыкпасын, бул тоодо эч ким көрТЇнбөсТЇн. Бул тоонун жанында майда мал да, бодо мал да жайылып жТЇрбөсТЇн».

4 Муса таш жылмалап, мурунку таш лоокторго окшош эки таш лоок жасады. Эртең менен эрте туруп, Теңир буйругандай, Синай тоосуна чыкты. Колуна эки таш лоокту алып алды.

5 Теңир булут ичинде төмөн тТЇшТЇп, Мусанын жанына келип токтоп, ӨзТЇнТЇн ысымын «Жахаба» деп жарыялады.

6 Анан Теңир Мусанын бет алдынан өтТЇп, мындай деп сТЇйлөдТЇ: «Теңир – пендесин сТЇйгөн, ырайымдуу, чыдамдуу, абдан боорукер, адилеттТЇТЇ,

7 миңинчи тукумга чейин ырайым кыла турган, айыбын, кылмышын жана кТЇнөөсТЇн кечире турган, бирок жазасыз калтырбай турган, ата-бабаларынын айыбы ТЇчТЇн ТЇчТЇнчТЇ жана төртТЇнчТЇ тукумуна чейинки балдарын жана балдарынын балдарын жазалай турган Кудай-Теңир».

8 Муса ошол замат жерге жыгылып, Кудайга таазим кылды.

9 Анан мындай деди: «О Эгедерим! Эгерде мен Сенин алдыңда ырайым тапкан болсом, анда Эгедерим биз менен барсын, анткени бул эл – тоң моюн эл. Биздин мыйзамсыз иштерибиз менен кТЇнөөлөрТЇбТЇздТЇ кечир. Бизди Өз элиң кылып ал!»

Келишимдин калыбына келтирилиши

10 Ошондо Теңир мындай деди: «Мен мындай келишим тТЇзөм: сенин бТЇткТЇл элиңдин алдында бТЇт жер жТЇзТЇндө болбогон жана эч бир элде жок кереметтерди көрсөтөм. Сен арасында жТЇргөн бТЇт эл Теңирдин иштерин көрөт, анткени Мен сен ТЇчТЇн өтө коркунучтуу иш көрсөтөм.

11 Азыр Мен сага берип жаткан буйруктарымды сакта. Мына, Мен аморлуктарды, канаандыктарды, хеттиктерди, периздиктерди, хибиликтерди, жебустуктарды сенин алдыңдан кууп жатам.

12 Сак бол, өзТЇң ээлей турган жердин тургундары менен байланыш тТЇзбө, алар силер тТЇшө турган тор болуп калбасын.

13 Алардын курмандык чалынуучу жайларын талкалагыла, мамыларын кыйраткыла, мазар теректерин кыйгыла.

14 Анткени сен Теңирден башка кудайга сыйынбашың керек, Анын ысымы – “Кызганчаак”. Ал – кызганчаак Кудай.

15 Өз кудайларына табынып жатышканда жана кудайларына курмандык чалып жатышканда, сени да чакырбашы ТЇчТЇн, сен да алардын курмандыктарынан жебешиң ТЇчТЇн, ал жердин тургундары менен келишим тТЇзбө.

16 Алардын кыздары өз кудайларына табынып, сенин уулдарыңды да өз кудайларына табынууга азгырбашы ТЇчТЇн, уулдарыңа алардын кыздарынан аял алып бербе.

17 ӨзТЇңө куйма кудайларды жасаба.

18 Ачыткысыз нан майрамын өткөрТЇп тур. Мен сага буйругандай, белгиленген Абыт айында жети кТЇн ачыткысыз нан же, анткени сен Мисирден Абыт айында чыккансың.

19 Тун балдарыңдын баары Меники, ошондой эле бодо малыңдан тартып койлоруңа чейин, биринчи туулган эркек малыңдын баары Меники.

20 Эшектердин биринчи төлТЇн козуга алмаштыр. Эгерде алмаштырбасаң, анда кунун төлө. Бардык тун уулдарыңдын кунун төлө. Эч ким Менин алдыма куру кол келбесин.

21 Алты кТЇн иштеп, жетинчи кТЇнТЇ эс ал. СебТЇТЇ, оруу-жыюу убагында да жетинчи кТЇнТЇ эс ал.

22 Буудайыңдын биринчи тТЇшТЇмТЇн жыйнаганыңда, Жумалар майрамын, жыл аягында ТТЇшТЇм жыйноо майрамын майрамда.

23 Элиңдеги эркек аттуулардын баары жылына ТЇч жолу Ысрайылдын Кудай-Теңиринин, Эгедердин, алдына келишсин.

24 Анткени Мен сенин алдыңдан бул жердеги элди кууп чыгып, сенин чек араңды кеңейтем. Эгерде сен жылына ТЇч жолу Кудай-Теңириңдин алдына келсең, эч ким сенин жериңди тартып албайт.

25 Мага чалган курмандыгыңдын канын ачыткы кошулган нан менен бирге алып келбе. Пасах майрамына карата чалынган курмандык эртең мененкиге калбасын.

26 Жериңден алган эң биринчи тТЇшТЇмТЇңдТЇ Кудай-Теңириңдин ТЇйТЇнө алып кел. Улакты энесинин сТЇтТЇнө бышырба».

27 Анан Теңир Мусага дагы мындай деди: «Бул сөздөрдТЇ жазып ал, анткени бул сөздөрдТЇн негизинде Мен сени менен жана Ысрайыл эли менен келишим тТЇзТЇп жатам».

28 Ошентип, Муса Теңирдин жанында нан да жебей, суу да ичпей, кырк кТЇн, кырк тТЇн болду. Ошондо Кудай таш лоокторго келишим сөздөрТЇн – он осуятты жазды.

Мусанын Синай тоосунан тТЇшТЇшТЇ

29 Муса Синай тоосунан тТЇшТЇп келе жатканда, анын колунда мыйзам жазылган эки таш лоок бар эле. Муса Кудай менен сТЇйлөшкөндТЇктөн, тоодон тТЇшТЇп келе жатканда, жТЇзТЇнөн нур чачырап турганын өзТЇ билген жок.

30 Арун менен Ысрайылдын бардык уулдары Мусанын жТЇзТЇнөн нур чачырап турганын көрТЇп, жакын баруудан коркушту.

31 Муса аларды өзТЇнө чакырды. Ошондо Арун менен жамааттын бардык башчылары келишти. Муса алар менен сТЇйлөштТЇ.

32 Андан кийин Ысрайылдын бТЇт уулдары келишти. Муса аларга Теңирдин Синай тоосунда айткан осуяттарынын баарын айтып берди.

33 Муса алар менен сТЇйлөшТЇп бТЇткөндөн кийин, бетине жабуу жаап алды.

34 Ал Теңир менен сТЇйлөшТЇТЇ ТЇчТЇн, Анын алдына барганда, бетиндеги жабуусун алып салчу, кайра чыкканда жаап алчу. Чыккандан кийин Теңир берген осуяттын баарын Ысрайыл уулдарына айтып берчТЇ.

35 Ысрайыл уулдары анын жТЇзТЇнөн нур чачырап турганын көрТЇшчТЇ. Теңир менен сТЇйлөшкөнТЇ барганга чейин, ал кайрадан жТЇзТЇн жаап алчу.

35-БӨЛҮМ

Ишемби кТЇн жөнТЇндө берилген буйруктар

1 Муса Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамаатын чогултуп, аларга мындай деди: «Теңир силерге мындай осуят берди:

2 “Алты кТЇн иштегиле, ал эми жетинчи кТЇн силер ТЇчТЇн ыйык кТЇн болсун. Ал кТЇн – Теңирге арналган эс алуу кТЇнТЇ. Ким ал кТЇнТЇ жумуш кылса, өлТЇм жазасына тартылат.

3 Ишемби кТЇнТЇ эч кимиңер ТЇйТЇңөргө от жакпагыла”».

Жыйын чатырына арналган тартуулар

4 Муса Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамаатына дагы мындай деди: «Теңир силерге мындай осуят берди:

5 Ар ким өз атынан, өз ыктыяры менен Теңирге алтын, кТЇмТЇш, жез,

6 ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇн, зыгыр буласын, эчкинин тыбытын,

7 кызылга боёлгон кой терилерин, деңиз жаныбарынын терилерин, акация жыгачтарын,

8 чырактан ТЇчТЇн зайтун майын, майлоочу май ТЇчТЇн, тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу заттарды,

9 эфод менен төш чөнтөккө салынуучу оникс ташын жана башка асыл таштарды тартуу кылсын.

Жыйын чатырына тиешелТЇТЇ нерселер

10 Араңардагы акылмандардын баары келип, Теңирдин буйругандарын аткарышсын:

11 жыйын чатырын, анын жабуусун, эң ТЇстТЇнкТЇ жабуусун, илгичтери менен устундарын, шыргыйлары менен мамыларын жана таканычтарын,

12 келишим сандыгын, анын шыргыйларын, капкагын жана бөлТЇп турган көшөгөнТЇ,

13 ТЇстөлдТЇ, анын шыргыйларын, ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, нан тартууларын,

14 жарык берТЇТЇчТЇ чырактанды жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, анын чырактарын, кТЇйгТЇзө турган зайтун майын,

15 жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды, анын шыргыйларын, майлоочу майды, тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу заттарды, жыйын чатырынын кире беришиндеги көшөгөнТЇ,

16 курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайды, анын жез торун, шыргыйларын, ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, жуунгучту жана анын тТЇбТЇн,

17 короонун жабууларын, анын мамыларын жана таканычтарын, короонун эшигиндеги көшөгөнТЇ,

18 жыйын чатырынын казыктары менен короонун казыктарын жана алардын аркандарын,

19 ыйык жайда кызмат кылганда кийиле турган кийимдерди, ыйык кызмат кылуучу Арундун жана анын уулдарынын ыйык кызмат кылганда кие турган кийимдерин даярдашсын».

Элдин тартуулары

20 Анан Ысрайыл уулдарынын бТЇт жамааты Мусанын жанынан кетишти.

21 Бул ишке жТЇрөгТЇ тарткандардын бардыгы, өз каалоосу менен бергиси келгендердин бардыгы жыйын чатырын орнотуш ТЇчТЇн, анын бардык керектөөлөрТЇ ТЇчТЇн жана ыйык кийимдер ТЇчТЇн Теңирге арнаган тартууларын алып келишти.

22 КТЇйөөлөрТЇ аялдары менен келишти, бардыгы өз каалоолору менен шакектерин, сыргаларын, асыл таштуу шакектерин, чынжырларын жана ким алтын буюмдарын арнагысы келсе, аларды Теңирге арнап алып келишти.

23 Кимдин ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇнТЇ, зыгыр буласы, эчкинин тыбыты, кызылга боёлгон кой териси, деңиз жаныбарынын териси бар болсо, ошолорду алып келип жатышты.

24 Ким кТЇмТЇш же жез бергиси келсе, аны Теңирге арнап алып келди. Кимдин акация жыгачы болсо, аны да жыйын чатырынын ар кандай керектөөсТЇ ТЇчТЇн берди.

25 Акылман аялдар ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана зыгыр буласынан өз колдору менен ийирген тТЇрмөк жиптерин алып келишти.

26 Бул ишке жТЇрөгТЇ тарткан, жип ийиргенди билген аялдар эчкинин тыбытынан жип ийиришти.

27 Төрөлөр болсо эфод менен төш чөнтөккө салынуучу оникс ташын жана башка асыл таштарды,

28 ошондой эле жыпар жыттуу заттарды, чырактанды кТЇйгТЇзТЇТЇчТЇ майды, майлоочу май ТЇчТЇн, тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу заттарды алып келип жатышты.

29 Ошентип, Ысрайыл уулдарынын эркектери менен аялдары Теңирдин Муса аркылуу жасоого тапшырган бардык иштеринин кайсынысына жТЇрөгТЇ тартса, ошол иш ТЇчТЇн, Теңирге өз ыктыярлары менен тартуу алып келип жатышты.

Бетселел менен Алыйаптын иштери

30 Муса Ысрайыл уулдарына мындай деди: «Билип алгыла, Теңир ЖТЇйТЇт уруусунан Хурдун уулу, Уринин уулу Бетселелдин так өзТЇн дайындады.

31 Аны Кудайдын Рухуна толтурду, ага даанышмандык, тТЇшТЇнТЇк, билгичтик, ар кандай өнөр берди,

32 алтындан, кТЇмТЇштөн, жезден буюм жасаганды,

33 оюкка салынуучу таштарды кескенди, жыгач сомдогонду жана ар кандай көркөмдөө иштерин кылганды ТЇйрөттТЇ.

34 Теңир Бетселелдин жана Дан уруусундагы Акисамак уулу Алыйаптын жТЇрөгТЇнө башкаларды да ТЇйрөтТЇТЇ жөндөмдТЇТЇлТЇгТЇн салды.

35 Теңир аларга акылмандык берип, таш чеккичтин бардык иштерин, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана зыгыр буласынан кездеме токуган токуучунун жана чебер саймачынын ишин ТЇйрөттТЇ. Ошондой эле чеберчилик менен кездеме токуганды билген токуучунун бардык иштерин ТЇйрөттТЇ».

36-БӨЛҮМ

1 Бетселел менен Алыйап жана Теңир акылмандык берген акылман адамдардын баары Теңир буйругандай иштей башташты. Теңир аларга ыйык жайда иштеш ТЇчТЇн керек болгон акылмандыкты жана тТЇшТЇнТЇктТЇ берди.

2 Анан Муса Теңир акылмандык берген Бетселел менен Алыйапты, бардык акылман адамдарды, жТЇрөгТЇ бул жумушка тартылгандарды чакырды.

3 Алар ыйык жайда иштеш ТЇчТЇн керек болгон, Ысрайыл уулдары алып келген тартуулардын баарын Мусанын колунан алышты. Ошол эле учурда кТЇн сайын эртең менен тартуулар ТЇзТЇлбөй келип жатты.

4 Ошондо ыйык жайда иштеп жаткан акылман адамдардын бардыгы өз иштерин токтотуп,

5 Мусага келип: «Теңир буйруган жумуштар ТЇчТЇн керек болгон нерселерди эл ашыкча алып келип жатышат», – дешти.

6 Ошондо Муса буйрук берди. Анын мындай буйругу станда жарыяланды: «Эркектер да, аялдар да ыйык жайга эми эч кандай тартуу алып келишпесин». Ошондон кийин эл тартуу алып келТЇТЇнТЇ токтотту.

7 Жумушка керектТЇТЇ нерселердин баары жетип, атТЇгТЇл, артып да калды.

Жыйын чатырын тургузуу

8 Жыйын чатырында иштеген акылман адамдар чыйратылган зыгыр буласынан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн он жабуу жасап, аларга чеберчилик менен керуптарды тТЇшТЇрТЇштТЇ.

9 Ар бир жабуунун узундугу жыйырма сегиз чыканак, туурасы төрт чыканак. Бардык жабуулар бирдей өлчөмдө эле.

10 Бетселел биринчи беш жабууну бири-бирине бириктирди, экинчи беш жабууну да бири-бирине бириктирди.

11 Биринчи беш жабуунун экинчи беш жабуу менен бириге турган жерине ачык көк жиптен илмек, ошондой эле экинчи беш жабуунун биринчи беш жабуу менен бириге турган четине ачык көк жиптен илмек жасады.

12 Биринчи беш жабуунун акыркы жабуусунун четине элТЇТЇ илмек жасады, экинчи беш жабуунун биринчи беш жабуу менен бириге турган жерине да элТЇТЇ илмек жасады. Илмектер бири-бирине дал келди.

13 Анан элТЇТЇ алтын илгич жасап, илгичтер менен жабууларды бири-бирине бириктирди. Ошондо жыйын чатыры бир бТЇтТЇн чатыр болуп калды.

14 Анан жыйын чатырынын ТЇстТЇн жабуу ТЇчТЇн, эчкинин тыбытынан жабуу жасады. Андай жабуудан он бирди жасады.

15 Ар бир жабуунун узундугу отуз чыканак, туурасы төрт чыканак болду. Бул он бир жабуунун өлчөмТЇ бирдей болду.

16 Беш жабууну өзТЇнчө, алты жабууну өзТЇнчө бириктирди.

17 Беш жабуунун акыркы жабуусунун четине элТЇТЇ илмек, алты жабуунун акыркы жабуусунун четине элТЇТЇ илмек жасады.

18 Бир бТЇтТЇн жабуу болушу ТЇчТЇн, жабууларды бири-бирине бириктиргенге элТЇТЇ жез илгич жасады.

19 Жыйын чатырынын ТЇстТЇн жабуу ТЇчТЇн, кызылга боёлгон кой терисинен жабуу жасады, анын ТЇстТЇнөн жабуу ТЇчТЇн, деңиз жаныбарынын терисинен жабуу жасады.

20 Жыйын чатырын тургузуу ТЇчТЇн, акация жыгачынан тикесинен коюла турган төрт кырдуу устундарды жасады.

21 Ар бир устундун узундугу он чыканак, туурасы бир жарым чыканак болду.

22 Ар бир устунга экиден, бири-бирине тушташ шакектерди жасады. Бардык устундарды ушундай жасады.

23 Жыйын чатырынын тТЇштТЇк тарабына ушундай устундан жыйырманы жасашты.

24 Жыйырма устундун астына кТЇмТЇштөн кырк таканыч жасашты. Ар бир устундун астына экиден таканыч.

25 Жыйын чатырынын тТЇндТЇк тарабына жыйырма устун жасады.

26 Бардыгы болуп кырк кТЇмТЇш таканыч жасады. Ар бир устундун астындагы ашталуучу эки тээкке экиден таканыч,

27 ал эми жыйын чатырынын арт жагына, батыш жагына алты устун жасады.

28 Жыйын чатырынын арт жагындагы эки бурчу ТЇчТЇн эки устун жасады.

29 Ал эки устунду ылдый жагынан бекитип, өйдө жагынан бир шакекке бекитти. Эки бурчуна эки устунду ушундай кылып орнотту.

30 Ушул сегиз устун ТЇчТЇн он алты кТЇмТЇш таканыч жасады, ар бир устундун астына экиден таканыч болду.

31 Акация жыгачынан шыргый жасады. Жыйын чатырынын бир жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый,

32 экинчи жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый, арт жагындагы устундар ТЇчТЇн беш шыргый жасады.

33 Устундардын дал ортосунан өтө турган шыргыйды бир башынан экинчи башына жете тургандай кылып жасады.

34 Устундарды алтын менен каптады, шыргыйлар киргизилТЇТЇчТЇ шакектерди да алтындан жасады, шыргыйларды да алтын менен каптады.

35 Ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан көшөгө жасап, ага чеберчилик менен керуптарды тТЇшТЇрТЇдТЇ.

36 Ал көшөгө ТЇчТЇн акация жыгачынан төрт мамы жасап, аларды алтын менен каптап, алтын илгичтерди такты. Мамылардын астына кТЇмТЇштөн төрт таканыч куйду.

37 Ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан жыйын чатырынын кире беришине саймалуу көшөгө жасады.

38 Ал көшөгө ТЇчТЇн илгичтери бар беш мамы жасап, алардын ТЇстТЇн жана аларды бириктирген шырыктарды алтын менен каптады. Мамылардын астына жезден беш таканыч куйду.

37-БӨЛҮМ

Келишим сандыгы

1 Бетселел сандыкты акация жыгачынан жасады. Анын узундугу эки жарым чыканак, туурасы бир жарым чыканак, бийиктиги бир жарым чыканак болду.

2 Анын ичин да, сыртын да таза алтын менен каптады, таажыныкындай кылып, алтын ачакейди айландыра курчады.

3 Анын төмөн жагындагы төрт бурчуна төрт алтын шакек куйду. Бир жагына эки шакек, экинчи жагына эки шакек.

4 Акация жыгачынан шыргыйларды жасап, аларды алтын менен каптады.

5 Сандыкты көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, шыргыйларды сандыктын эки жагындагы шакектерге киргизди.

6 Анан таза алтындан капкак жасады. Анын узундугу эки жарым чыканак, туурасы бир жарым чыканак болду.

7 Алтындан эки керуп жасап, аларды чегип чыкты, аларды капкактын эки четине орнотту.

8 Капкактын бир четинен бир керупту, экинчи четинен экинчи керупту чыгарды, керуптар капкактын эки четинен чыгып турду.

9 Керуптардын канаттары асманга жайылып, капкакты жаап турду. Алар маңдай-тескей туруп, жТЇздөрТЇ капкакты карап турду.

Нан тартуусу коюлуучу ТЇстөл

10 Анан акация жыгачынан узундугу эки чыканак, туурасы бир чыканак, бийиктиги бир жарым чыканак ТЇстөл жасады.

11 Аны таза алтын менен каптап, ТЇстТЇнө таажыныкындай кылып, айландыра алтын ачакей жасап чыкты.

12 Анан алакандын эниндей жээк чыгарып, таажыныкындай кылып, айландыра алтын ачакей жасап чыкты.

13 Ал ТЇстөл ТЇчТЇн төрт алтын шакек куюп, шакектерди анын төрт бурчундагы төрт бутуна орнотту.

14 YстөлдТЇ көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, жээктердин астына шыргыйларды сала турган шакектерди жасады.

15 YстөлдТЇ көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, акация жыгачынан шыргыйларды жасап, аларды алтын менен каптады.

16 Андан кийин ТЇстөлгө керектТЇТЇ идиштерди: табактарды, жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ идиштерди, чөйчөктөрдТЇ жана кумгандарды таза алтындан жасады.

Чырактан

17 Таза алтындан чырактан жасап, чегип чыкты. Анын өзөгТЇ, бутактары, чөйчөкчөлөрТЇ – мөмөчөлөрТЇ менен гТЇлдөрТЇ өзТЇнөн чыгарылып жасалды.

18 Анын эки капталынан алты бутак чыгарылды: ТЇч бутагы бир капталынан, ТЇч бутагы экинчи капталынан чыгарылды.

19 Бир бутагынан бадам гТЇлТЇнө окшогон ТЇч чөйчөкчө – мөмөчөлөр менен гТЇлдөр, экинчи бутактан да бадам гТЇлТЇнө окшогон ТЇч чөйчөкчө – мөмөчөлөр менен гТЇлдөр чыгарылды. Чырактандан чыгып турган алты бутактын баары так ушундай эле.

20 Ал эми чырактандын өзөгТЇнөн да бадам гТЇлТЇнө окшогон төрт чөйчөкчө – мөмөчөлөр менен гТЇлдөр чыгарылды.

21 ӨзТЇнөн чыгып турган алты бутактын астынан мөмөчөлөр чыгарылды. Биринчи эки бутактын астынан бир мөмөчө, экинчи эки бутактын астынан бир мөмөчө, ТЇчТЇнчТЇ эки бутактын астынан бир мөмөчө чыгарылды.

22 МөмөчөлөрТЇ менен бутактары өзөктТЇн өзТЇнөн чыгарылып, бардыгы таза алтындан бир бТЇтТЇн болуп жасалып, чегилди.

23 Чырактандын жети чырагын, кычкачын, чырак өчТЇргТЇчтөрТЇн таза алтындан жасады.

24 Чырактанды жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди бир талант таза алтындан жасады.

Жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жай

25 Жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды акация жыгачынан төрт бурчтуу кылып жасады. Анын узундугу бир чыканак, туурасы бир чыканак, бийиктиги эки чыканак болду. Анын төрт бурчунан мТЇйТЇздөр чыгарылды.

26 Анын өзТЇн, ТЇстТЇн, капталдарын, мТЇйТЇздөрТЇн таза алтын менен каптап, таажыныкындай кылып, айландыра алтын ачакей жасады.

27 Ачакейдин астындагы эки бурчуна эки алтын шакек жасады. Шыргый салып көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, аларды эки жагына жасады.

28 Шыргыйларды акация жыгачынан жасап, аларды алтын менен каптады.

29 Майлоочу майды, тТЇтөтТЇТЇ ТЇчТЇн жыпар жыттуу таза заттарды, аралашма жасаган адамдай, чеберчилик менен жасады.

38-БӨЛҮМ

Курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жай

1 Курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайды акация жыгачынан төрт бурчтуу кылып, узундугун беш чыканак, туурасын беш чыканак, бийиктигин ТЇч чыканак кылып жасады.

2 Анын төрт бурчунан мТЇйТЇз чыгарып, аны жез менен каптады.

3 Курмандык чалынуучу жайга тиешелТЇТЇ бардык нерселерди: кТЇл сала турган идиштерди, калактарды, чараларды, айрыларды, чок салгычтарды, ага тиешелТЇТЇ нерсенин баарын жезден жасады.

4 Курмандык чалынуучу жай ТЇчТЇн жезден арчындап тор жасады. Анан курмандык чалынуучу жайдын жарымын тТЇзТЇп тургудай кылып, аны тегерете чыгып турган кырдын астына орнотту.

5 Шыргыйларды киргизТЇТЇ ТЇчТЇн, тордун төрт бурчуна төрт шакек жасады.

6 Шыргыйларды акация жыгачынан жасап, аларды жез менен каптады.

7 Курмандык чалынуучу жайды көтөрТЇп жТЇрТЇТЇ ТЇчТЇн, шыргыйларды капталдарындагы шакектерге киргизди. Курмандык чалынуучу жайды тактайдан ичин бош кылып жасады.

Жуунгуч

8 Жуунгучту жана анын тТЇбТЇн жезден жасады, аларды жыйын чатырынын кире беришинде кызмат кылган аялдардын кТЇзгТЇлөрТЇ менен кооздоду.

Короо

9 Короону мындай жасады: тТЇштТЇк тарабына чыйратылган зыгыр буласынан узундугу жТЇз чыканак болгон жабуу жасады.

10 Ал ТЇчТЇн жыйырма мамы жана мамылардын астына жыйырма жез таканыч жасады. Мамылардын илгичтери менен мамыларды бириктирген шырыкты кТЇмТЇштөн жасады.

11 ТТЇндТЇк жагына да узундугу жТЇз чыканак болгон жабуу жасады. Ал ТЇчТЇн жыйырма мамы, мамылардын астына жыйырма жез таканыч жасалды. Мамылардын илгичтери менен мамыларды бириктирген шырыктарды кТЇмТЇш менен каптады.

12 Батыш жагына да узундугу элТЇТЇ чыканак болгон жабуу жасады. Ал ТЇчТЇн он мамы, мамылардын астына он таканыч жасады. Мамылардын илгичтери менен мамыларды бириктирген шырыктарды кТЇмТЇш менен каптады.

13 Короонун чыгыш жакты караган алдыңкы бетине узундугу элТЇТЇ чыканак болгон жабуу жасады.

14 Короонун эшигинин бир тарабына узундугу он беш чыканак болгон жабуу жасады. Ал ТЇчТЇн ТЇч мамы, алардын астына ТЇч таканыч жасалды.

15 Эшиктин экинчи тарабына узундугу он беш чыканак болгон жабуу жасады. Ал ТЇчТЇн ТЇч мамы, алардын астына ТЇч таканыч жасалды.

16 Короону айланта тартылган бардык жабуулар чыйратылган зыгыр буласынан жасалды.

17 Ал эми мамылардын таканычтары жезден, илгичтери менен шырыктары кТЇмТЇштөн жасалды. Мамылардын ТЇстТЇ кТЇмТЇш менен капталды. Короонун бардык мамылары кТЇмТЇш шырыктар менен бириктирилди.

18 Короонун кире беришиндеги көшөгө ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн жана чыйратылган зыгыр буласынан саймаланып жасалды. Анын узундугу жыйырма чыканак, бийиктиги беш чыканак болуп, короонун жабуулары сыяктуу эле узатасынан тартылды.

19 Ал ТЇчТЇн төрт мамы орнотулуп, мамылардын астына жезден төрт таканыч куюлду. Мамылардын ТЇстТЇ кТЇмТЇш менен капталды, алардын илгичтери жана аларды бириктирген шырыктар да кТЇмТЇштөн жасалды.

20 Жыйын чатырынын жана короонун тегерегиндеги казыктардын баары жезден куюлду.

Жыйын чатырына керектелген алтын, кТЇмТЇш, жез

21 Мусанын буйругу боюнча, ыйык кызмат кылуучу Арундун уулу Итамардын жетекчилиги астында лебилер жыйын чатырына жумшалган нерселерди эсептешти.

22 Теңир Мусага эмнени буйруса, ошонун баарын ЖТЇйТЇт уруусундагы Хурдун уулу, Уринин уулу Бетселел жасады.

23 Аны менен бирге Дан уруусундагы Акисамак уулу Алыйап иштеди. Ал таш чеккич, чебер токуучу, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл жТЇндөрдөн жана зыгыр буласынан жасалган кездемелерге сайма сайган саймачы эле.

24 Ыйык жайдын бардык керектөөлөрТЇнө жумшалган, тартууга алып келинген алтын жыйырма тогуз талант болду. Ыйык шекелден жети жТЇз отуз шекел болду.

25 Эсепке кирген элден жыйналган кТЇмТЇш жТЇз талант жана бир миң жети жТЇз жетимиш беш ыйык шекел болду.

26 Эсепке кирген, жыйырма жана андан жогорку жаштагы алты жТЇз ТЇч миң беш жТЇз элТЇТЇ кишинин ар бири ыйык шекелден жарым шекел берди.

27 ЖТЇз талант кТЇмТЇш ыйык жайдын жана көшөгөлөрдТЇн таканычтарын куюуга жумшалды. ЖТЇз таканычка жТЇз талант кТЇмТЇш, бир таканычка бир талант кТЇмТЇш жумшалды.

28 Мамылардын илгичтерин, мамыларды бириктирген шырыктарды жасаганга жана мамылардын ТЇстТЇн кТЇмТЇш менен каптаганга бир миң жети жТЇз жетимиш беш шекел жумшалды.

29 Тартууга алып келинген жез жетимиш талант, эки миң төрт жТЇз шекел болду.

30 Ал жезден жыйын чатырынын кире беришиндеги мамылардын таканычтарын, курмандык чалынуучу жайды, анын жез торун жана курмандык чалынуучу жайдын бардык буюмдарын,

31 короонун мамыларынын таканычтарын, эшиктин мамыларынын таканычтарын, жыйын чатырынын казыктарын, короонун тегерегиндеги бардык казыктарды жасады.

39-БӨЛҮМ

Башкы ыйык кызмат кылуучу Арундун кийими

1 Алар ачык көк, ачык кызыл жана кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн ыйык жайда кызмат кылганда кийиле турган ыйык кийимдерди да токушту. Теңир Мусага буйругандай, Арунга ыйык кийимдерди токушту.

2 Эфодду алтындан, ачык көк, ачык кызыл жана кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан токушту.

3 Алар алтынды жука жайып, андан жип жасап, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл жТЇндөрдТЇн, зыгыр буласынан чыйратылган жиптердин арасына кошуп, чеберчилик менен кездеме токушту.

4 Эфоддун эки ийинине алды-артын бириктире турган чен жасашты, чендин эки учу эфоддун алды-артына бириктирилди.

5 Эфоддун бел курчоосун эфоддукундай кылып алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл жТЇндөн жана чыйратылган зыгыр буласынан Теңир Мусага буйругандай кылып токушту.

6 Оникс таштарына, мөөрдТЇн бетине чеккендей, Ысрайыл уулдарынын аттарын чегип жазып, аларды алтын оюктарга салышты.

7 Теңир Ысрайыл уулдарын эсине алышы ТЇчТЇн, Теңир Мусага буйругандай, аны эфоддун чендерине бекитишти.

Төш чөнтөктТЇн токулушу

8 Эфодду токугандай эле, төш чөнтөктТЇ да алтындан, ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл жТЇндөн, чыйратылган зыгыр буласынан чеберчилик менен токушту.

9 Ал төрт чарчы эле. Төш чөнтөктТЇ алар эки кат кылып токушту, анын узундугу бир карыш, туурасы бир карыш.

10 Ага асыл таштарды төрт катар кылып салышты. Биринчи катарына лаал, топаз, зымырыт,

11 экинчи катарына карбункул, сапфир, алмаз,

12 ТЇчТЇнчТЇ катарына жакут, агат, аметист,

13 төртТЇнчТЇ катарына хризолит, оникс жана яспис салышты. Алар алтын оюктарга жаткырылды.

14 Таштар Ысрайыл уулдарынын санына жараша болду. Алардын аттарынын саны он эки эле. МөөрдТЇн бетине чеккендей, ар бир таштын бетине он эки уруунун аты бирден чегилип жазылды.

15 Төш чөнтөк ТЇчТЇн таза алтындан өрТЇлгөн чынжырчаларды жасашты.

16 Алтындан эки оюк, эки шакекче жасап, эки шакекчени төш чөнтөктТЇн эки учуна бекитишти.

17 Алтындан өрТЇлгөн чынжырчаларды төш чөнтөктТЇн эки учундагы шакекчелерге өткөрТЇштТЇ.

18 Ал эми эки чынжырчанын эки учун эфоддун ченинин сырткы бетине бекитишти.

19 Дагы эки алтын шакекче жасап, аларды төш чөнтөктТЇн экинчи эки учуна, төш чөнтөктТЇн ички бетине бекитишти.

20 Алтындан дагы эки шакекче жасап, эфоддун сыртына, эки чендин ылдый жагындагы эфоддун алды-арты бириккен жерине, бел курчоонун ТЇстТЇнө бекитишти.

21 Теңир Мусага буйругандай, төш чөнтөктТЇн шакекчелери менен эфоддун шакекчелерин ачык көк жТЇндөн чыйратылган боо менен байлашты, төш чөнтөктТЇ эфоддон тТЇшпөгТЇдөй кылып, бел курчоонун ТЇстТЇнөн байлашты.

22 Анан эфоддун ичинен кие турган чапанды ачык көк жТЇндөн токушту.

23 Чапанга сооттукундай туюк жака чыгарып, айрылбашы ТЇчТЇн жээгин кыюулап коюшту.

24 Ачык көк, ачык кызыл, кочкул кызыл жТЇндөн чапандын этегине тегерете чокторду жасашты.

25 Таза алтындан жылаажындарды жасап, аларды чоктордун араларына, чапандын этегине кыдырата тагышты.

26 Теңир Мусага буйругандай, жылаажындар менен чокторду ыйык кызмат кылганда кийиле турган чапандын этегине алмак-салмак, кыдырата тагышты.

Калган кийимдердин токулушу

27 Арунга жана анын уулдарына зыгыр буласынан узун көйнөктөрдТЇ токушту.

28 Зыгыр буласынан кидарларды, баш кийимдерди, ич кийимдерди токушту.

29 Теңир Мусага буйругандай, чыйратылган зыгыр буласынан, ачык көк, ачык кызыл жана кочкул кызыл тТЇстөгТЇ жТЇндөн кооздоп бел курчоо токушту.

30 Таза алтынды жылмалап, ыйык таажы жасап, мөөрдТЇн бетине чеккендей, анын бетине «Бул Теңирге арналган» деп чегип жазышты.

31 Теңир Мусага буйругандай, аны кидарга байлаш ТЇчТЇн, ага ачык көк жТЇндөн боо бекитишти.

Жумуштун аякташы

32 Ошентип, жыйын чатырынын бардык жумуштары бТЇттТЇ. Теңир Мусага кандай буйруса, Ысрайыл уулдары баарын так ошондой аткарышты.

33 Анан алар Мусага жыйын чатырын, анын жабууларын, ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, анын илгичтерин, устундарын, шыргыйларын, мамыларын жана таканычтарын алып келишти.

34 Кызылга боёлгон кой терисинен жасалган жабууну, деңиз жаныбарынын терисинен жасалган жабууну жана далдалай турган көшөгөнТЇ,

35 мыйзам салынган сандыкты, анын шыргыйларын, капкагын,

36 ТЇстөлдТЇ жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, нан тартууларын,

37 таза алтындан жасалган чырактанды, анын ТЇстТЇнө коюлуучу чырактарды жана ага тиешелТЇТЇ нерселердин баарын, чырактанды кТЇйгТЇзТЇТЇчТЇ зайтун майын,

38 алтындан жасалган жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды, майлоочу майды, тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жыпар жыттуу заттарды жана жыйын чатырынын кире беришиндеги көшөгөнТЇ,

39 жезден жасалган курмандык чалынуучу жайды, анын жез торун, шыргыйларын, ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди, жуунгучту жана анын тТЇбТЇн,

40 короонун жабууларын, мамыларын, алардын таканычтарын, короонун кире беришиндеги көшөгөнТЇ, аркандарын, казыктарын жана жыйын чатырында кызмат кылганда керектелТЇТЇчТЇ буюмдарды,

41 ыйык жайда кызмат кылганда кийиле турган кийимдерди, ыйык кызмат кылуучу Арундун ыйык кийимдерин, Арундун уулдарынын ыйык кызмат кылганда кие турган кийимдерин алып келишти.

42 Теңир Мусага кандай буйруса, Ысрайыл уулдары бардык жумушту так ошондой аткарышты.

43 Муса алар аткарган жумуштун бардыгын карап чыгып, бардыгы Теңир буйругандай аткарылганын көрдТЇ. Ошондо Муса аларга батасын берди.

40-БӨЛҮМ

Жыйын чатырынын ыйыкталышы

1 Теңир Мусага мындай деди:

2 «Биринчи айдын биринчи кТЇнТЇ жыйын чатырын тик.

3 Анын ичине келишим сандыгын алып кирип, сандыктын алдына көшөгөнТЇ ил.

4 YстөлдТЇ алып кирип, анын ТЇстТЇнө идиштерин кой, анан чырактанды алып кирип, анын ТЇстТЇнө чырактарын кой.

5 Алтындан жасалган жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды алып кирип, келишим сандыгынын тушуна кой, жыйын чатырынын кире беришине көшөгөнТЇ ил.

6 Курмандык чалынуучу жайды жыйын чатырынын алдына кой.

7 Жуунгучту жыйын чатыры менен курмандык чалынуучу жайдын ортосуна коюп, ичине суу куюп кой.

8 Короону жабуу менен курча, короонун кире беришинин көшөгөсТЇн ил.

9 Майлоочу майды алып, жыйын чатырын жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерсени ыйыкташ ТЇчТЇн майлап чык, ошондо алар ыйык болот.

10 Курмандык чалынуучу жайды жана ага тиешелТЇТЇ бардык нерселерди майлап чык. Курмандык чалынуучу жайды ыйыкта, ошондо ал эң ыйык жай болот.

11 Жуунгучту жана анын тТЇбТЇн майлап ыйыкта.

12 Арунду жана анын уулдарын жыйын чатырынын алдына алып келип, сууга жуунт.

13 Мага ыйык кызмат кылышы ТЇчТЇн, Арунга ыйык кийимдерди кийгизип, аны майлап, ыйык кызматка дайында.

14 Анын уулдарын алып келип, аларга узун көйнөктөрдТЇ кийгиз.

15 Алар Мага ыйык кызмат кылышы ТЇчТЇн, аларды да атасын майлагандай майла. Бул майлоо аларды тТЇбөлТЇккө, укумдан-тукумга ыйык кызматка дайындаган майлоо болот».

16 Муса бардыгын Теңир буйругандай аткарды.

17 Жыйын чатыры экинчи жылдын биринчи айынын биринчи кТЇнТЇ тургузулду.

18 Муса жыйын чатырын тикти: анын таканычтарын орнотту, устундарын бекитти, шыргыйларын койду, мамыларын тургузду,

19 анан жыйын чатырынын ТЇстТЇнө жабуу жапты, Теңир буйругандай кылып, алардын ТЇстТЇнө дагы бир жабуу жапты.

20 Мыйзамды алып, сандыкка салды, шыргыйларды сандыктын шакектерине киргизди, сандыктын ТЇстТЇнө капкакты жапты.

21 Сандыкты жыйын чатырынын ичине алып кирип, көшөгөнТЇ илип, Теңир буйругандай, келишим сандыгын далдалап койду.

22 Жыйын чатырынын ичине, анын тТЇндТЇк жагына, көшөгөнТЇн сыртына ТЇстөлдТЇ койду.

23 Теңир буйругандай, анын ТЇстТЇнө Теңирдин алдына эки катар нан тизип койду.

24 Жыйын чатырынын ичине, ТЇстөлдТЇн маңдайына, жыйын чатырынын тТЇштТЇк жагына чырактанды койду.

25 Теңир буйругандай кылып, Теңирдин алдына чырактанды, анын ТЇстТЇнө чырактарды койду.

26 Жыйын чатырынын ичине, көшөгөнТЇн жанына алтындан жасалган жыпар жыттуу зат тТЇтөтТЇлТЇТЇчТЇ жайды койду.

27 Теңир буйругандай, анын ТЇстТЇндө жыпар жыттуу заттарды тТЇтөттТЇ.

28 Анан жыйын чатырынын кире беришине көшөгө илди.

29 Жыйын чатырынын алдына курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайды койду, Теңир буйругандай, анын ТЇстТЇнө бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ курмандык чалып, нан курмандыктарын өрттөдТЇ.

30 Анан жуунгучту жыйын чатыры менен курмандык бТЇтТЇндөй өрттөлТЇТЇчТЇ жайдын ортосуна коюп, суу куюп койду.

31 Андан суу алып, Муса, Арун жана Арундун уулдары колдорун, буттарын жуушту.

32 Теңир Мусага буйругандай, алар жыйын чатырына кирерде жана курмандык чалынуучу жайга жакындарда жуунушчу.

33 Жыйын чатыры менен курмандык чалынуучу жайдын тегерегин жабуу менен курчап, короонун кире беришине көшөгө илди. Ошентип, Муса бардык ишти бТЇттТЇ.

Жыйын чатырынын ТЇстТЇндөгТЇ булут

34 Ошондо жыйын чатырын булут каптап, жыйын чатыры Теңирдин даңкына толду.

35 Муса жыйын чатырына кире алган жок, анткени чатырды булут каптап, Теңирдин даңкына толуп турган эле.

36 Булут жыйын чатырынан көтөрТЇлгөндө, Ысрайыл уулдары жолун улантышчу.

37 Эгерде булут көтөрТЇлбөсө, анда алар да, ал көтөрТЇлмөйТЇнчө, жолго чыгышчу эмес.

38 Анткени Теңирдин булуту Ысрайыл уулдарынын көз алдында жыйын чатырынын ТЇстТЇндө кТЇндТЇз булут болуп, тТЇн ичинде от болуп, аларды жер кезип жТЇргөн учурунда коштоп жТЇрчТЇ.




janyzak@mail.ru

+996777329784
Алган материалга шилтеме бериңиз!
 © J.Janyzak, Kyrgyzstan 
Ссылки на взятые статьи обязательны!
Яндекс.Метрика